By admin7 
Prof. Dr. Muhamet Racaj,
Samiti i NATO-s i mbajtur në Ankara shënon një pikë të rëndësishme në evolucionin e Aleancës Atlantike. Megjithëse u shoqërua me mospajtime politike, deklarata të forta dhe tensione diplomatike, rezultati përfundimtar dëshmoi se interesat strategjike të sigurisë vazhdojnë të mbizotërojnë mbi dallimet politike.
Një nga rezultatet më të rëndësishme të samitit ishte riafirmimi i unitetit transatlantik. Pavarësisht kritikave të Presidentit amerikan Donald Trump ndaj disa aleatëve, SHBA konfirmoi vazhdimin e angazhimit të saj brenda NATO-s, ndërsa shtetet evropiane pranuan të marrin përgjegjësi më të mëdha për financimin dhe zhvillimin e kapaciteteve të mbrojtjes.
Një tjetër arritje strategjike ishte vendimi për forcimin e shtyllës evropiane të NATO-s. Kjo nënkupton investime më të mëdha në industrinë e mbrojtjes, modernizimin e forcave të armatosura dhe rritjen e gatishmërisë operacionale të vendeve anëtare. Paralelisht, u konfirmua vazhdimi i ndihmës ushtarake për Ukrainën gjatë viteve 2026 dhe 2027, duke treguar se Aleanca mbetet e vendosur për të mbështetur sigurinë evropiane.
Në aspektin global, samiti konfirmoi se NATO po transformohet për t’u përballur me kërcënimet e reja: luftën hibride, sulmet kibernetike, inteligjencën artificiale, sistemet autonome dhe konkurrencën strategjike ndërmjet fuqive të mëdha. Kjo tregon se Aleanca nuk është më vetëm një organizatë e mbrojtjes territoriale, por një strukturë e sigurisë që përshtatet me sfidat e shekullit XXI.
Samiti i Ankarasë dërgoi gjithashtu mesazhe të rëndësishme për Ballkanin Perëndimor. Presidenti kroat Zoran Milanoviq tërhoqi vëmendjen mbi ritmin e shpejtë të armatosjes së Serbisë, duke theksuar se NATO duhet ta monitorojë me kujdes këtë proces. Deklarata e tij pasqyron shqetësimet në rritje lidhur me ndryshimin e balancës ushtarake në rajon.
Në vitet e fundit Serbia ka investuar ndjeshëm në sisteme moderne të mbrojtjes ajrore, raketa me rreze të ndryshme veprimi, avionë luftarakë, mjete ajrore pa pilot dhe pajisje të tjera të teknologjisë së avancuar. Këto zhvillime kanë ngritur diskutime të shumta mbi ndikimin e tyre në stabilitetin rajonal dhe mbi nevojën për transparencë më të madhe në politikat e sigurisë.
Për Kosovën, samiti përçon disa mesazhe strategjike. Së pari, neni 5 i Traktatit të NATO-s mbetet themeli i mbrojtjes kolektive të Aleancës. Së dyti, vazhdimi i pranisë së KFOR-it dhe angazhimi i NATO-s për stabilitetin në Ballkan mbeten elemente kyçe të sigurisë rajonale. Së treti, zhvillimi i mëtejshëm i Forcës së Sigurisë së Kosovës dhe bashkëpunimi i saj me partnerët ndërkombëtarë fiton rëndësi edhe më të madhe në mjedisin aktual të sigurisë.
Përfundimisht, samiti i Ankarasë nuk do të mbahet mend për debatet politike, por për vendimet strategjike që përcaktojnë drejtimin e NATO-s në vitet e ardhshme. Aleanca dëshmoi se, edhe përballë dallimeve të brendshme, ruan aftësinë për të marrë vendime të përbashkëta dhe për të forcuar sigurinë kolektive.
Për Ballkanin Perëndimor, ky samit përbën një sinjal se stabiliteti rajonal do të mbetet pjesë e pandashme e agjendës së NATO-s. Në këtë kontekst, Kosova duhet të vazhdojë të investojë në ndërtimin e kapaciteteve mbrojtëse, të thellojë bashkëpunimin me Aleancën dhe të përshpejtojë rrugën drejt integrimit euroatlantik. Vetëm një arkitekturë e fortë e sigurisë, e mbështetur në partneritet strategjik dhe në zhvillimin e kapaciteteve kombëtare, mund të garantojë paqe dhe stabilitet afatgjatë në rajon