{"id":20412,"date":"2026-06-03T11:48:59","date_gmt":"2026-06-03T09:48:59","guid":{"rendered":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=20412"},"modified":"2026-06-03T11:48:59","modified_gmt":"2026-06-03T09:48:59","slug":"ligji-i-shtetesise-qe-barazon-familjet-e-clirimtareve-me-izbeglicat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=20412","title":{"rendered":"Ligji i shtet\u00ebsis\u00eb q\u00eb barazon familjet e \u00e7lirimtar\u00ebve me \u201cizbeglicat\u201d"},"content":{"rendered":"<p>Mij\u00ebra t\u00eb rinj vazhdojn\u00eb t\u00eb largohen nga Kosova. Familjet q\u00eb kan\u00eb nd\u00ebrtuar k\u00ebt\u00eb shtet p\u00ebrballen me v\u00ebshtir\u00ebsi ekonomike. Nd\u00ebrkoh\u00eb Qeveria e Kosov\u00ebs, e udh\u00ebhequr nga Vet\u00ebvendosja, po hap mund\u00ebsin\u00eb t\u00eb fitojn\u00eb shtet\u00ebsin\u00eb edhe refugjat\u00ebt serb nga Kroacia dhe nga Bosna e Hercegovina.<br \/>\nVet\u00ebvendosje dhe Lista Serbe votuan s\u00eb bashku Ligjin p\u00ebr Shtet\u00ebsin\u00eb, ku neni 31 parasheh dh\u00ebnien e shtet\u00ebsis\u00eb p\u00ebr ish-banor\u00ebt e Kosov\u00ebs deri m\u00eb 1 janar 1998 dhe pasardh\u00ebsit e tyre t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb.<\/p>\n<p>Shtet\u00ebsia nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb dokument identifikimi. Ajo hap der\u00ebn p\u00ebr nj\u00eb s\u00ebr\u00eb t\u00eb drejtash dhe p\u00ebrfitimesh q\u00eb financohen nga taksapaguesit e Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>Personat q\u00eb fitojn\u00eb shtet\u00ebsin\u00eb e Kosov\u00ebs mund t\u00eb b\u00ebhen p\u00ebrfitues t\u00eb skemave t\u00eb ndryshme publike, duke p\u00ebrfshir\u00eb pensionet bazike p\u00ebr t\u00eb moshuarit, shtesat p\u00ebr f\u00ebmij\u00eb dhe forma t\u00eb tjera t\u00eb mb\u00ebshtetjes sociale.<\/p>\n<p>Ligji i ri p\u00ebr shtet\u00ebsin\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb thjesht nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje administrative. Ai mund t\u00eb ket\u00eb pasoja t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme financiare, sociale dhe demografike p\u00ebr Republik\u00ebn e Kosov\u00ebs.<br \/>\n<em><br \/>\nNeni 31 pika 1, i Ligjit t\u00eb ri p\u00ebr Shtet\u00ebsin\u00eb, e cili thot\u00eb se \u201cRepublika e Kosov\u00ebs ua njeh t\u00eb drejt\u00ebn e shtet\u00ebsis\u00eb s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs, pavar\u00ebsisht nga vendbanimi i tyre i tanish\u00ebm dhe shtet\u00ebsia q\u00eb ata kan\u00eb, t\u00eb gjith\u00eb qytetar\u00ebve t\u00eb ish Republik\u00ebs Federative t\u00eb Jugosllavis\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb qen\u00eb banor\u00eb t\u00eb p\u00ebrhersh\u00ebm t\u00eb Kosov\u00ebs deri me dat\u00ebn 1 janar 1998 dhe pasardh\u00ebsve t\u00eb tyre t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb.<\/em><\/p>\n<p>E drejta p\u00ebr shtet\u00ebsi shtrihet edhe te persona q\u00eb kan\u00eb qen\u00eb banor\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb periudha t\u00eb caktuara historike, p\u00ebrfshir\u00eb refugjat\u00eb serb\u00eb q\u00eb jan\u00eb vendosur p\u00ebrkoh\u00ebsisht n\u00eb Kosov\u00eb gjat\u00eb luft\u00ebrave n\u00eb Kroaci dhe Bosnje e Hercegovin\u00eb.<\/p>\n<p>Ligji nuk p\u00ebrmban dispozita q\u00eb do t\u00eb p\u00ebrjashtonin nga fitimi i shtet\u00ebsis\u00eb familjar\u00ebt e personave q\u00eb kan\u00eb sh\u00ebrbyer n\u00eb strukturat policore, ushtarake apo paramilitare t\u00eb Serbis\u00eb gjat\u00eb viteve 1998-1999. <\/p>\n<p>P\u00ebr pasoj\u00eb, n\u00ebse k\u00ebta persona ose familjar\u00ebt e tyre i plot\u00ebsojn\u00eb kushtet e p\u00ebrcaktuara me ligj, ata mund t\u00eb p\u00ebrfitojn\u00eb nga e drejta e shtet\u00ebsis\u00eb n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn m\u00ebnyr\u00eb si \u00e7do aplikues tjet\u00ebr.<\/p>\n<p>Shembull konkret: ligji mund t&#8217;ia mund\u00ebsoj\u00eb prindit t\u00eb nj\u00eb ish-polici apo ish-ushtari serb, i cili ka jetuar n\u00eb Kosov\u00eb n\u00eb vitin 1998, t\u00eb fitoj\u00eb shtet\u00ebsin\u00eb e Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs dhe, rrjedhimisht, t\u00eb ket\u00eb qasje n\u00eb p\u00ebrfitime q\u00eb financohen nga buxheti i shtetit.<br \/>\nE nj\u00ebjta logjik\u00eb vlen edhe p\u00ebr skemat sociale p\u00ebr f\u00ebmij\u00eb. N\u00eb praktik\u00eb, nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb i nj\u00eb ish-ushtari t\u00eb U\u00c7K-s\u00eb dhe nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb i nj\u00eb ish-ushtaraku apo ish-polici serb do t\u00eb trajtoheshin nj\u00ebsoj p\u00ebr sa i p\u00ebrket p\u00ebrfitimeve sociale, pavar\u00ebsisht roleve krejt\u00ebsisht t\u00eb ndryshme q\u00eb familjet e tyre kan\u00eb pasur gjat\u00eb luft\u00ebs.<\/p>\n<p>Kjo do t\u00eb krijonte nj\u00eb kategori qytetar\u00ebsh q\u00eb mund t\u00eb p\u00ebrfitojn\u00eb t\u00eb drejta nga shteti pa pasur domosdoshm\u00ebrisht lidhje afatgjat\u00eb me Kosov\u00ebn apo kontribut n\u00eb nd\u00ebrtimin e saj.<\/p>\n<p>Ky nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm debat juridik. \u00cbsht\u00eb debat p\u00ebr drejt\u00ebsin\u00eb, barazin\u00eb dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb ndaj taksapaguesve t\u00eb Kosov\u00ebs.<br \/>\nDuhet theksuar se pensioni bazik i mosh\u00ebs n\u00eb Kosov\u00eb nuk kusht\u00ebzohet nga kontributet pensionale.<br \/>\nAi financohet nga buxheti i shtetit dhe u jepet personave q\u00eb plot\u00ebsojn\u00eb kriteret ligjore t\u00eb mosh\u00ebs dhe rezidenc\u00ebs.<br \/>\nNd\u00ebrsa pensionet kontributdh\u00ebn\u00ebse lidhen me kontributet e paguara. <\/p>\n<p>Pik\u00ebrisht p\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, debati nuk ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me kontributet pensionale individuale, por me zgjerimin e numrit t\u00eb p\u00ebrfituesve t\u00eb skemave q\u00eb financohen nga buxheti publik i Kosov\u00ebs.\/faktiditor.info <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mij\u00ebra t\u00eb rinj vazhdojn\u00eb t\u00eb largohen nga Kosova. Familjet q\u00eb kan\u00eb nd\u00ebrtuar k\u00ebt\u00eb shtet p\u00ebrballen&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":20417,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,10],"tags":[],"class_list":["post-20412","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kosove","category-op-ed"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20412","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=20412"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20412\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":20418,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20412\/revisions\/20418"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/20417"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=20412"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=20412"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=20412"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}