{"id":26534,"date":"2026-06-19T09:06:20","date_gmt":"2026-06-19T07:06:20","guid":{"rendered":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=26534"},"modified":"2026-06-19T09:06:20","modified_gmt":"2026-06-19T07:06:20","slug":"a-e-ka-kosova-luksin-te-refuzoje-projektin-e-gazit-amerikan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=26534","title":{"rendered":"A e ka Kosova luksin t\u00eb refuzoj\u00eb projektin e gazit amerikan?"},"content":{"rendered":"<p>Ngurrimi i vazhduesh\u00ebm i Kosov\u00ebs p\u00ebr t\u2019iu bashkuar projekteve t\u00eb gazit amerikan, t\u00eb shtyra rishtazi nga Shtetet e Bashkuara, ka ngritur shqet\u00ebsime n\u00eb vend p\u00ebr pasoja t\u00eb mundshme ekonomike, energjetike dhe politike.<\/p>\n<p>Derisa Qeveria n\u00eb detyr\u00eb e kryeministrit Albin Kurti vazhdon t\u00eb jet\u00eb e rezervuar p\u00ebr k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje, ekspert\u00ebt paralajm\u00ebrojn\u00eb se mosangazhimi mund ta l\u00ebr\u00eb Kosov\u00ebn jasht\u00eb investimeve strategjike, t\u2019ia kufizoj\u00eb alternativat p\u00ebr furnizim me energji, dhe t\u00eb ndikoj\u00eb n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet me aleatin e vet kryesor, SHBA-n\u00eb.<\/p>\n<p>Nga Ambasada amerikane n\u00eb Prishtin\u00eb e deri tek odat ekonomike n\u00eb vend dhe opozita, thirrjet kan\u00eb qen\u00eb t\u00eb vazhdueshme p\u00ebr p\u00ebrfshirjen e Kosov\u00ebs n\u00eb projektet e gazit t\u00eb l\u00ebngsh\u00ebm natyror (LNG) amerikan.<\/p>\n<p>A e ka Kosova luksin t\u00eb refuzoj\u00eb projekte t\u00eb tilla?<\/p>\n<p>Jo, aspak, thot\u00eb Adrian Shtuni, ekspert p\u00ebr politik\u00eb t\u00eb jashtme dhe siguri, q\u00eb vepron n\u00eb Uashington.<\/p>\n<p>Ai thekson p\u00ebr Radion Evropa e Lir\u00eb (REL) se Kosova s\u2019e ka luksin t\u00eb sh\u00ebnoj\u00eb \u201cautogol\u201d n\u00eb rrafshin e ekonomis\u00eb, siguris\u00eb dhe strategjis\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cRefuzimi jo vet\u00ebm q\u00eb do ta kthente Kosov\u00ebn n\u00eb nj\u00eb ishull t\u00eb izoluar energjetik n\u00eb Ballkan\u2026 por, do ta b\u00ebnte k\u00ebt\u00eb n\u00eb koh\u00ebn m\u00eb t\u00eb keqe t\u00eb mundshme, pik\u00ebrisht kur tregu global energjetik po p\u00ebrjeton kriz\u00eb strukturore furnizimi dhe rritje galopante \u00e7mimesh p\u00ebr shkak t\u00eb konflikteve gjeopolitike\u201d, n\u00ebnvizon Shtuni.<\/p>\n<p>Vende si Shqip\u00ebria, Bosnje e Hercegovina dhe Kroacia jan\u00eb angazhuar tashm\u00eb n\u00eb projekte t\u00eb tilla t\u00eb gazit amerikan.<\/p>\n<p>Qeveria n\u00eb detyr\u00eb e Kosov\u00ebs nuk iu p\u00ebrgjigj pyetjeve t\u00eb REL-it n\u00ebse \u00ebsht\u00eb duke i shqyrtuar thirrjet p\u00ebr t\u2019iu bashkuar projekteve, apo se \u00e7far\u00eb vendimi do t\u00eb marr\u00eb.<\/p>\n<p>Rreth 90 p\u00ebr qind t\u00eb rrym\u00ebs, Kosova e prodhon p\u00ebrmes dy termocentraleve me qymyr, Kosova A dhe Kosova B.<\/p>\n<p>Shumica d\u00ebrrmuese e rrym\u00ebs s\u00eb prodhuar n\u00eb Kosov\u00eb ka burim qymyrin, nd\u00ebrsa mungesa e saj mbulohet kryesisht nga importi.<\/p>\n<p>Ekspert\u00ebt vler\u00ebsojn\u00eb se refuzimi i projekteve t\u00eb gazit amerikan ve\u00e7 sa do ta thellonte var\u00ebsin\u00eb ndaj nj\u00eb sistemi t\u00eb st\u00ebrvjetruar p\u00ebr prodhimin e rrym\u00ebs, si dhe ndaj importit me \u00e7mime gjithnj\u00eb e m\u00eb t\u00eb larta.<\/p>\n<p>Burim Ejupi, drejtor i Institutit p\u00ebr Politika Zhvillimore \u2013 INDEP, n\u00eb Prishtin\u00eb, shpjegon se Kosova do t\u00eb mund\u00eb t\u00eb lidhej n\u00eb projektin e gazit amerikan nga Greqia, p\u00ebrmes Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut fqinje.<\/p>\n<p>Por, n\u00ebse nuk b\u00ebhet pjes\u00eb e projektit, ajo do ta humbte nj\u00eb mund\u00ebsi shum\u00eb t\u00eb madhe n\u00eb aspektin e zhvillimit ekonomik, mendon ai.<\/p>\n<p>Ejupi thot\u00eb se investitor\u00ebt e huaj, sidomos n\u00eb fush\u00ebn e teknologjis\u00eb, duan t\u00eb investojn\u00eb n\u00eb nj\u00eb vend ku ka energji t\u00eb q\u00ebndrueshme elektrike.<\/p>\n<p>\u201cPrania e gazit amerikan, p\u00ebrve\u00e7 si siguri energjetike, do t\u00eb ishte m\u00eb shum\u00eb edhe garanci p\u00ebr investime\u201d, thekson Ejupi p\u00ebr REL-in.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb, Shtuni ngul k\u00ebmb\u00eb se Kosova \u201cnuk guxon\u201d ta l\u00ebr\u00eb veten jasht\u00eb nj\u00eb nisme t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr rajonin.<\/p>\n<p>\u201cNuk po flasim p\u00ebr infrastruktur\u00eb teknike, por p\u00ebr nj\u00eb arkitektur\u00eb t\u00eb re energjetike n\u00eb rajon, ku prezenca e SHBA-s\u00eb, e integruar me vendet e Bashkimit Evropian, do t\u00eb sh\u00ebrbej\u00eb si kund\u00ebrpesh\u00eb strategjike ndaj Rusis\u00eb\u201d, thekson ai.<\/p>\n<p>Ai vler\u00ebson se projekti i gazit \u00ebsht\u00eb iniciativ\u00eb strategjike, prandaj dhe refuzimi i mundsh\u00ebm nga Kosova do te ishte \u201cshum\u00ebfish drit\u00ebshkurt\u00ebr dhe i kushtuesh\u00ebm\u201d.<\/p>\n<p>Qeveria n\u00eb detyr\u00eb e Kosov\u00ebs, e udh\u00ebhequr nga Albin Kurti, \u00ebsht\u00eb e rezervuar sa i p\u00ebrket p\u00ebrfshirjes s\u00eb vendit n\u00eb nismat e gazit amerikan.<\/p>\n<p>\u00c7far\u00eb do t\u00eb rrezikonte Kosova n\u00eb lidhjet e saj me SHBA-n\u00eb?<\/p>\n<p>Marr\u00ebdh\u00ebniet e Kosov\u00ebs m\u00eb aleatin e vet m\u00eb t\u00eb madh arrit\u00ebn pik\u00ebn m\u00eb t\u00eb ul\u00ebt n\u00eb vitet e fundit, dhe disa prej veprimeve t\u00eb Kurtit madje \u00e7uan n\u00eb pezullimin e fillimit t\u00eb nj\u00eb dialogu ky\u00e7 strategjik.<\/p>\n<p>Dhe, ato mund t\u00eb p\u00ebrkeq\u00ebsohen, n\u00ebse vendi vendos kund\u00ebr angazhimit n\u00eb projektet e gazit amerikan, sepse, sipas Shtunit, SHBA-ja e sheh bashk\u00ebpunimin n\u00eb fush\u00ebn e energjis\u00eb si nj\u00eb nga shtyllat kryesore t\u00eb partneritetit me vendet e rajonit.<\/p>\n<p>Si shembull, ai e p\u00ebrmend refuzimin q\u00eb Qeveria e Kurtit ia kishte b\u00ebr\u00eb n\u00eb vitin 2021 projektit rreth 200 milion\u00eb dollar\u00ebsh p\u00ebr nd\u00ebrtimin e infrastruktur\u00ebs s\u00eb gazit, i financuar nga Korporata e Sfidave t\u00eb Mij\u00ebvje\u00e7arit e SHBA-s\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cPyetja \u00ebsht\u00eb, pas pes\u00eb vjet\u00ebsh, ku q\u00ebndron revolucioni i gjelb\u00ebr? Kosova \u00ebsht\u00eb po aty ku ishte. Qasja m\u00eb e p\u00ebrshtatshme \u00ebsht\u00eb tranzicioni gradual, dhe jo revolucioni dramatik, pra largimi gradual nga qymyri p\u00ebrmes gazit\u201d, thekson eksperti.<\/p>\n<p>Ai beson se, n\u00ebse Kosova p\u00ebrs\u00ebri e shp\u00ebrfill nj\u00eb projekt me r\u00ebnd\u00ebsi thelb\u00ebsore p\u00ebr partneritetin e SHBA-s\u00eb n\u00eb Ballkan, \u201crefuzimi nga Uashingtoni nuk do t\u00eb lexohej thjesht si nj\u00eb rast\u00ebsi, pa ndonj\u00eb t\u00eb keqe\u201d.<\/p>\n<p>N\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr, Fron Nahzi, autor i librit \u201cGrupet Etnike t\u00eb Interesit dhe Politika e Jashtme e SHBA-s\u00eb\u201d, thot\u00eb p\u00ebr REL-in se refuzimi mund t\u2019ia kufizoj\u00eb Kosov\u00ebs mund\u00ebsit\u00eb p\u00ebr bashk\u00ebpunim ekonomik me SHBA-n\u00eb n\u00eb t\u00eb ardhmen.<\/p>\n<p>\u201cS\u00eb paku, kjo mund t\u00eb forcoj\u00eb perceptimin se Kosova heziton t\u00eb marr\u00eb pjes\u00eb n\u00eb iniciativa m\u00eb t\u00eb gjera rajonale, t\u00eb mb\u00ebshtetura nga aleati i saj m\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm strategjik\u201d, thekson Nahzi.<\/p>\n<p>Duke vepruar k\u00ebshtu, Kosova madje do ta humbte shansin p\u00ebr ta treguar veten si partnere aktive q\u00eb kontribuon n\u00eb zhvillimin rajonal, sigurin\u00eb energjetike dhe kufizimin e ndikimit rus dhe kinez n\u00eb Evrop\u00ebn Juglindore, p\u00ebrfundon Nahzi.<\/p>\n<p>Shtuni, nd\u00ebrkaq, paralajm\u00ebron se pasojat e refuzimit t\u00eb projektit amerikan t\u00eb gazit do t\u00eb ndikonin p\u00ebrtej marr\u00ebdh\u00ebnieve SHBA-Kosov\u00eb.<\/p>\n<p>Ai e sheh refuzimin e mundsh\u00ebm si penges\u00eb n\u00eb rrug\u00ebn e Kosov\u00ebs drejt integrimit.<\/p>\n<p>\u201cKy\u00e7ja e Kosov\u00ebs n\u00eb korridoret rajonale t\u00eb energjis\u00eb n\u00eb vetvete ka r\u00ebnd\u00ebsi strategjike, pasi sjell integrimin de facto me vendet e rajonit, NATO-s, BE-s\u00eb, dhe me Per\u00ebndimin. Edhe me ato q\u00eb nuk e njohin, si p\u00ebr shembull Greqia\u201d, shpjegon Shtuni.<\/p>\n<p>Prandaj, pyet ai, a nuk \u00ebsht\u00eb integrimi ambicia dhe synimi strategjik i Kosov\u00ebs?\/Radio Evropa e Lir\u00eb<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ngurrimi i vazhduesh\u00ebm i Kosov\u00ebs p\u00ebr t\u2019iu bashkuar projekteve t\u00eb gazit amerikan, t\u00eb shtyra rishtazi&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":26537,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,32],"tags":[],"class_list":["post-26534","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kosove","category-top-lajme"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26534","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=26534"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26534\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26538,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26534\/revisions\/26538"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/26537"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=26534"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=26534"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=26534"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}