{"id":31727,"date":"2026-07-02T10:08:58","date_gmt":"2026-07-02T08:08:58","guid":{"rendered":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=31727"},"modified":"2026-07-02T10:08:58","modified_gmt":"2026-07-02T08:08:58","slug":"kurti-per-deklaraten-kushtetuese-te-2-korrikut-vullneti-legjitim-politik-i-shqiptareve-triumfoi-mbi-dhunen-shtypjen-dhe-diskriminimin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=31727","title":{"rendered":"Kurti p\u00ebr Deklarat\u00ebn Kushtetuese t\u00eb 2 korrikut: Vullneti legjitim politik i shqiptar\u00ebve triumfoi mbi dhun\u00ebn, shtypjen dhe diskriminimin"},"content":{"rendered":"<p>Kryeministri n\u00eb detyr\u00eb, Albin Kurti ka th\u00ebn\u00eb se Deklarata Kushtetuese e 2 korrikut t\u00eb vitit 1990 ishte shprehje e liris\u00eb, por edhe e barazis\u00eb. Po ashtu shprehje e vullnetit t\u00eb popullit kund\u00ebr diskriminimit dhe ndrydhjes s\u00eb paskajshme.<\/p>\n<p>K\u00ebto komente Kurti i b\u00ebri me rastin e p\u00ebrvjetorit t\u00eb 36-t\u00eb t\u00eb k\u00ebsaj deklarate, ku u organizau diskutim me disa nga delegat\u00ebt e Kuvendit t\u00eb at\u00ebhersh\u00ebm.<\/p>\n<p>\u201cDeklarata Kushtetuese ishte shprehje e liris\u00eb, por edhe e barazis\u00eb. Ishte shprehje e vullnetit t\u00eb popullit kund\u00ebr diskriminimit dhe ndrydhjes s\u00eb paskajme.<\/p>\n<p>Dy muaj m\u00eb pas, m\u00eb 7 shtator 1990, shumica e k\u00ebtyre delegat\u00ebve arrit\u00ebn t\u00eb marrin pjes\u00eb n\u00eb mbledhjen e organizuar n\u00eb fsheht\u00ebsi n\u00eb Sht\u00ebpin\u00eb e Kultur\u00ebs n\u00eb Ka\u00e7anik, ku u miratua Kushtetuta e Kosov\u00ebs dhe u shpall Kosova Republik\u00eb.<\/p>\n<p>K\u00ebto dy akte politike, t\u00eb cilat plot\u00ebsonin nj\u00ebra-tjetr\u00ebn, ishin shpallje e deklaratave politike, por edhe shpallje ligjore e juridike t\u00eb Kosov\u00ebs Republik\u00eb, si nj\u00eb monument politik gjith\u00ebpopullor e i pashlyesh\u00ebm, i cili prej at\u00ebher\u00eb kishte qarkulluar masivisht, por dhe me guxim.<\/p>\n<p>Deklarata e 2 korrikut 1990, e pasuar nga Kushtetuta e 7 shtatorit n\u00eb Ka\u00e7anik, erdhi n\u00eb nj\u00eb vit e gjysm\u00eb pasi Jugosllavia, e dominuar nga Serbia e udh\u00ebhequr nga Millosheviqi, ja suprimoi autonomin\u00eb Kosov\u00ebs si nj\u00ebsi konstituive q\u00eb ishte n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb Federat\u00ebs s\u00eb Jugosllavis\u00eb\u201d, tha Kurti.<\/p>\n<p>Ai u shpreh se n\u00eb vitet e 90-ta t\u00eb gjith\u00eb ata q\u00eb jan\u00eb m\u00eb t\u00eb moshuar e mbajn\u00eb mend se si Serbia ushtroi dhun\u00eb mbi shqiptar\u00ebt.<\/p>\n<p>\u201cN\u00eb vitet 1989, \u201990 e \u201991, t\u00eb gjith\u00eb e mbajn\u00eb mend q\u00eb jemi m\u00eb t\u00eb moshuar se sesi Serbia po e shtrinte dhun\u00ebn mbi t\u00eb gjith\u00eb shqiptar\u00ebt, jo vet\u00ebm n\u00eb Kosov\u00eb, duke ua marr\u00eb statusin e autonomis\u00eb, duke i p\u00ebrjashtuar nga administrata, institucionet publike dhe vendet e pun\u00ebs, duke i d\u00ebbuar shqiptar\u00ebt nga fabrikat dhe universiteti e duke i mbyllur mediat, shkollat e mesme, por diku-diku edhe ato fillore.<\/p>\n<p>Gjithashtu, t\u00eb gjitha k\u00ebto ishin n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb nj\u00eb plani, nuk ishin gj\u00ebra t\u00eb rast\u00ebsishme. Ishin zbatim i nj\u00eb plani p\u00ebr aparteid n\u00eb Kosov\u00eb, ku m\u00ebnyra sesi sillej shteti me qytetar\u00ebt varej prej p\u00ebrkat\u00ebsis\u00eb etnike t\u00eb tyre.<\/p>\n<p>Ato vite, n\u00eb p\u00ebrpjekje p\u00ebr krijimin e Serbis\u00eb s\u00eb Madhe, shteti i Serbis\u00eb i nisi kat\u00ebr lufta n\u00eb Jugosllavi: n\u00eb Slloveni, n\u00eb Kroaci, n\u00eb Bosnje e Hercegovin\u00eb dhe n\u00eb Kosov\u00eb.<\/p>\n<p>Me 2 korrik 1990, vullneti legjitim politik i shqiptar\u00ebve triumfoi mbi dhun\u00ebn, shtypjen dhe diskriminimin politik t\u00eb Serbis\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb.<\/p>\n<p>Republika e Kosov\u00ebs, e shpallur n\u00eb vitin 1990, ishte e para Republik\u00eb e Kosov\u00ebs, e cila rezultoi t\u00eb ishte republik\u00eb p\u00ebr rezistenc\u00eb. Nj\u00ebher\u00eb p\u00ebr q\u00ebndres\u00eb paq\u00ebsore e m\u00eb andej edhe p\u00ebr luft\u00eb \u00e7lirimtare.<\/p>\n<p>\u00cbsht\u00eb interesante q\u00eb jan\u00eb dy koncepte n\u00eb at\u00eb deklarat\u00eb q\u00eb duhet t\u00eb sh\u00ebrbejn\u00eb p\u00ebr studiuesit sot, e edhe m\u00eb mbrapa. \u00cbsht\u00eb vet\u00ebvendosja politike dhe parimet e demokracis\u00eb autentike\u201d, tha Kurti.<\/p>\n<p>Ilaz Ramajli kryetar i delegat\u00ebve q\u00eb votuan Deklarat\u00ebn Kushtetuese t\u00eb 2 korrikut 1990 tha se kur e sheh Kosov\u00ebn e pavarur bindet se deklarata nuk ishte vet\u00ebm akt juridik.<\/p>\n<p>\u201cKy vler\u00ebsim na nderon thell\u00ebsisht. Ai nuk u takon vet\u00ebm 111 delegat\u00ebve q\u00eb votuan Deklarat\u00ebn Kushtetuese, por t\u00eb gjith\u00eb qytetar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs, t\u00eb cil\u00ebt n\u00eb ato koh\u00ebra t\u00eb jasht\u00ebzakonshme, t\u00eb v\u00ebshtira, besuan se vet\u00ebvendosja, liria, demokracia dhe dinjiteti njer\u00ebzor, ishin vlera p\u00ebr t\u00eb cilat duhet t\u00eb angazhoheshin pa hezitim.<\/p>\n<p>Kur e shoh sot Kosov\u00ebn, si shtet t\u00eb lir\u00eb, t\u00eb pavarur dhe demokratik, bindem edhe m\u00eb shum\u00eb se Deklarata Kushtetuese e 2 Korrikut nuk ishte vet\u00ebm nj\u00eb akt juridik. Ajo ishte shprehje e vullnetit politik t\u00eb popullit t\u00eb Kosov\u00ebs dhe pik\u00ebnisje e nj\u00eb procesi historik q\u00eb, pavar\u00ebsisht sfidave, sakrificave dhe r\u00ebnieve t\u00eb shumta, u kuror\u00ebzua me lirin\u00eb dhe shtetin ton\u00eb.<\/p>\n<p>\u00cbsht\u00eb po aq e r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb kujtojm\u00eb se suksesi i pun\u00ebs s\u00eb Kuvendit t\u00eb Kosov\u00ebs at\u00ebher\u00eb, nuk ishte rezultat vet\u00ebm i vendimeve t\u00eb delegat\u00ebve. Ai u b\u00eb i mundur fal\u00eb unitetit q\u00eb ishte krijuar nd\u00ebr shqiptar\u00ebt e Kosov\u00ebs, fal\u00eb angazhimit t\u00eb Akademis\u00eb s\u00eb Shkencave dhe t\u00eb Arteve t\u00eb Kosov\u00ebs, si dhe fal\u00eb kontributit t\u00eb elit\u00ebs intelektuale dhe politike t\u00eb koh\u00ebs, e cila me vizion, mpreht\u00ebsi dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsi, ndihmoi n\u00eb formulimin e platform\u00ebs politike e juridike mbi t\u00eb cil\u00ebn mb\u00ebshtetej veprimtaria e Kuvendit at\u00ebher\u00eb. E m\u00eb pas, k\u00ebt\u00eb kuptim ia dha shpirti i rezistenc\u00ebs s\u00eb k\u00ebtij populli, sakrifica e Ushtris\u00eb \u00c7lirimtare t\u00eb Kosov\u00ebs dhe mb\u00ebshtetja e vendeve mike, e miqve tan\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb, n\u00eb ve\u00e7anti t\u00eb Shteteve t\u00eb Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs dhe aleat\u00ebve t\u00eb NATO-s. T\u00eb gjitha k\u00ebto, formojn\u00eb hallka t\u00eb pandashme t\u00eb historis\u00eb son\u00eb t\u00eb liris\u00eb.<\/p>\n<p>Sot, kur i kujtojm\u00eb ato ngjarje, ndjejm\u00eb krenari por edhe p\u00ebrgjegj\u00ebsi. P\u00ebrgjegj\u00ebsi p\u00ebr brezat e rinj ta njohin k\u00ebt\u00eb histori, jo p\u00ebr t\u00eb mbetur peng i s\u00eb kaluar\u00ebs, por p\u00ebr t\u00eb nd\u00ebrtuar t\u00eb ardhmen mbi vlerat q\u00eb na bashkuan at\u00ebher\u00eb: lirin\u00eb, demokracin\u00eb, unitetin dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb ndaj shtetit\u201d, tha Ramalija.<\/p>\n<p>Ai tha se 50 prej deputet\u00ebve nuk jan\u00eb gjall\u00eb fhe se sipas tij \u00e7do vit kur mblidhen p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrkujtuar k\u00ebt\u00eb akt dikush mungon.<\/p>\n<p>\u201c\u00c7do p\u00ebrvjetor na kujton edhe kalimin e koh\u00ebs. Nga 111 delegat\u00eb q\u00eb m\u00eb 2 Korrik mor\u00ebn p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb historike p\u00ebr ta shpallur Deklarat\u00ebn Kushtetuese, 50 prej tyre sot nuk jan\u00eb m\u00eb n\u00eb mesin ton\u00eb. \u00c7do vit, kur mblidhemi p\u00ebr ta kujtuar at\u00eb dit\u00eb, e ndjejm\u00eb munges\u00ebn e ndonj\u00ebrit koleg q\u00eb n\u00eb p\u00ebrvjetor\u00ebt e kaluar ishte me ne, nd\u00ebrsa sot jeton vet\u00ebm n\u00eb kujtes\u00ebn ton\u00eb. Le t\u00eb p\u00ebrkulemi me nderim para kujtimit t\u00eb t\u00eb gjith\u00eb delegat\u00ebve t\u00eb ndjer\u00eb. Ata kryen detyr\u00ebn e tyre ndaj popullit dhe atdheut n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb vendimtare t\u00eb historis\u00eb son\u00eb dhe meritojn\u00eb mir\u00ebnjohjen e p\u00ebrhershme t\u00eb Kosov\u00ebs\u201d, tha Ramalija.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kryeministri n\u00eb detyr\u00eb, Albin Kurti ka th\u00ebn\u00eb se Deklarata Kushtetuese e 2 korrikut t\u00eb vitit&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":31730,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-31727","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lajme"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31727","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=31727"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31727\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":31731,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31727\/revisions\/31731"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/31730"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=31727"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=31727"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=31727"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}