{"id":41415,"date":"2026-08-04T11:14:33","date_gmt":"2026-08-04T09:14:33","guid":{"rendered":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=41415"},"modified":"2026-08-04T11:14:33","modified_gmt":"2026-08-04T09:14:33","slug":"ishp-me-rekomandime-per-valen-e-te-nxehtit-shmangni-diellin-nga-ora-1100-deri-ne-1700","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=41415","title":{"rendered":"IShP me rekomandime p\u00ebr val\u00ebn e t\u00eb nxehtit: Shmangni diellin nga ora 11:00 deri n\u00eb 17:00"},"content":{"rendered":"<p>P\u00ebr shkak t\u00eb temperaturave t\u00eb larta t\u00eb paralajm\u00ebruara deri m\u00eb 7 gusht, Instituti i Sh\u00ebndetit Publik (IShP) u b\u00ebn thirrje qytetar\u00ebve q\u00eb t\u00eb respektojn\u00eb rekomandimet p\u00ebr mbrojtje nga vala e t\u00eb nxehtit, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb periudh\u00ebn nga ora 11:00 deri n\u00eb 17:00, kur rreziku nga ekspozimi n\u00eb diell \u00ebsht\u00eb m\u00eb i madh.<\/p>\n<p>\u201cN\u00ebse temperatura e ajrit i afrohet ose e tejkalon temperatur\u00ebn normale t\u00eb trupit prej rreth 36,7\u00b0C, aft\u00ebsia e organizmit p\u00ebr t\u2019u ftohur dob\u00ebsohet. Gjithashtu, kur lag\u00ebshtia relative e ajrit \u00ebsht\u00eb e lart\u00eb, djersa avullon m\u00eb v\u00ebshtir\u00eb dhe ftohja e trupit v\u00ebshtir\u00ebsohet\u201d, theksojn\u00eb nga IShP.<\/p>\n<p>Sipas institutit, kur trupi mbinxehet ose ka v\u00ebshtir\u00ebsi n\u00eb rregullimin e temperatur\u00ebs, mund t\u00eb shfaqen simptoma si dob\u00ebsi, tharje e goj\u00ebs, marramendje, t\u00eb p\u00ebrziera, djersitje e tep\u00ebrt, l\u00ebkur\u00eb e that\u00eb dhe ng\u00ebr\u00e7e muskulore.<\/p>\n<p>N\u00eb rast t\u00eb p\u00ebrkeq\u00ebsimit t\u00eb gjendjes dhe shfaqjes s\u00eb \u201cgoditjes nga dielli\u201d, mund t\u00eb paraqiten edhe simptoma m\u00eb serioze, si nd\u00ebrprerja e djersitjes, l\u00ebkur\u00eb shum\u00eb e nxeht\u00eb, konfuzion, rrahje t\u00eb shpejta t\u00eb zemr\u00ebs, v\u00ebshtir\u00ebsi n\u00eb frym\u00ebmarrje, humbje e vet\u00ebdijes dhe deri n\u00eb pasoja fatale.<\/p>\n<p>IShP thekson se grupet m\u00eb t\u00eb rrezikuara jan\u00eb personat mbi 60 vje\u00e7, grat\u00eb shtatz\u00ebna, f\u00ebmij\u00ebt, personat socialisht t\u00eb cenuesh\u00ebm, pun\u00ebtor\u00ebt q\u00eb punojn\u00eb n\u00eb ambiente t\u00eb hapura, si dhe personat me s\u00ebmundje kronike, p\u00ebrfshir\u00eb s\u00ebmundjet kardiovaskulare, t\u00eb mushk\u00ebrive, veshkave, diabetin, s\u00ebmundjet mendore dhe obezitetin.<\/p>\n<p>Rekomandimet p\u00ebr mbrojtje nga temperaturat e larta:<\/p>\n<p>-Shmangni ekspozimin direkt n\u00eb diell dhe aktivitetet n\u00eb ambiente t\u00eb hapura nga ora 11:00 deri n\u00eb 17:00.<\/p>\n<p>-Vishni rroba t\u00eb lehta dhe me ngjyra t\u00eb \u00e7elura, p\u00ebrdorni syze mbrojt\u00ebse dhe kapel\u00eb me streh\u00eb t\u00eb gjer\u00eb.<\/p>\n<p>-Q\u00ebndroni n\u00eb ambiente t\u00eb mbyllura dhe t\u00eb fresk\u00ebta, mund\u00ebsisht me aj\u00ebr t\u00eb kondicionuar.<\/p>\n<p>-N\u00ebse duhet t\u00eb dilni jasht\u00eb gjat\u00eb or\u00ebve t\u00eb nxehta, b\u00ebni pushime t\u00eb shpeshta n\u00eb hije dhe shmangni q\u00ebndrimin direkt n\u00eb diell.<\/p>\n<p>-Mbyllni dritaret dhe grilat gjat\u00eb dit\u00ebs, nd\u00ebrsa hapini n\u00eb mbr\u00ebmje kur temperaturat ulen.<\/p>\n<p>-Konsumoni ushqim n\u00eb sasi t\u00eb moderuar dhe shmangni ushqimet e yndyrshme, me shum\u00eb kalori dhe sheqer.<\/p>\n<p>-Pini mjaftuesh\u00ebm l\u00ebngje gjat\u00eb gjith\u00eb dit\u00ebs, pa pritur t\u00eb ndjeni etje. Zgjedhja m\u00eb e mir\u00eb \u00ebsht\u00eb uji.<br \/>\nShmangni pijet alkoolike, pijet me kafein\u00eb dhe pijet shum\u00eb t\u00eb ftohta.<br \/>\nIShP paralajm\u00ebron se automjetet e mbyllura mund t\u00eb nxehen shum\u00eb shpejt.<\/p>\n<p>\u201cMos lini ask\u00ebnd n\u00eb automjet t\u00eb mbyllur. Hapni dritaret p\u00ebr ajrosje n\u00ebse jeni brenda automjetit. B\u00ebni dush me uj\u00eb t\u00eb vak\u00ebt sipas nevoj\u00ebs. P\u00ebr freskim shtes\u00eb p\u00ebrdorni kompresa t\u00eb ftohta ose zhysni k\u00ebmb\u00ebt n\u00eb uj\u00eb t\u00eb ftoht\u00eb\u201d, k\u00ebshillojn\u00eb nga IShP.<\/p>\n<p>Personat me s\u00ebmundje kronike duhet t\u00eb jen\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht t\u00eb kujdessh\u00ebm, t\u00eb vazhdojn\u00eb terapin\u00eb e rregullt dhe p\u00ebr \u00e7do ndryshim n\u00eb gjendjen sh\u00ebndet\u00ebsore t\u00eb konsultohen me mjekun am\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00ebse nj\u00eb person ndjen marramendje, dob\u00ebsi, shqet\u00ebsim, etje t\u00eb madhe ose dhimbje koke, duhet t\u00eb k\u00ebrkoj\u00eb ndihm\u00eb, t\u00eb zhvendoset n\u00eb nj\u00eb vend m\u00eb t\u00eb fresk\u00ebt dhe t\u00eb mat\u00eb temperatur\u00ebn e trupit.<\/p>\n<p>N\u00eb rast t\u00eb ng\u00ebr\u00e7eve muskulore, personi duhet t\u00eb pushoj\u00eb n\u00eb vend t\u00eb fresk\u00ebt dhe t\u00eb konsumoj\u00eb l\u00ebngje me elektrolite. N\u00ebse ng\u00ebr\u00e7et zgjasin m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb or\u00eb, nevojitet ndihm\u00eb mjek\u00ebsore.<\/p>\n<p>\u201cN\u00ebse nj\u00eb an\u00ebtar i familjes ose nj\u00eb person t\u00eb cilit po i ndihmoni ka l\u00ebkur\u00eb t\u00eb nxeht\u00eb dhe t\u00eb that\u00eb, ng\u00ebr\u00e7e dhe\/ose \u00ebsht\u00eb pa vet\u00ebdije, menj\u00ebher\u00eb telefononi 194 ose 112. Derisa t\u00eb arrij\u00eb ndihma urgjente, zhvendoseni n\u00eb vend t\u00eb fresk\u00ebt, vendoseni n\u00eb pozicion horizontal dhe ngrini k\u00ebmb\u00ebt mbi 20 centimetra\u201d, shtojn\u00eb nga IShP.<\/p>\n<p>N\u00eb raste t\u00eb tilla rekomandohet largimi i rrobave t\u00eb tep\u00ebrta, ftohja e trupit me kompresa t\u00eb ftohta n\u00eb qaf\u00eb, sqetulla dhe ij\u00eb, si dhe sp\u00ebrkatja e vazhdueshme e l\u00ebkur\u00ebs me uj\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cN\u00ebse personi \u00ebsht\u00eb pa vet\u00ebdije, vendoseni n\u00eb pozicion an\u00ebsor. Konsultohuni me mjekun n\u00eb rast t\u00eb shfaqjes s\u00eb simptomave apo shenjave t\u00eb pazakonta, ose n\u00ebse ato zgjasin m\u00eb shum\u00eb\u201d, p\u00ebrfundojn\u00eb rekomandimet e Institutit t\u00eb Sh\u00ebndetit Publik.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>P\u00ebr shkak t\u00eb temperaturave t\u00eb larta t\u00eb paralajm\u00ebruara deri m\u00eb 7 gusht, Instituti i Sh\u00ebndetit&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":29858,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-41415","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-maqedoni"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41415","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=41415"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41415\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":41418,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41415\/revisions\/41418"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/29858"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=41415"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=41415"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=41415"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}