{"id":43219,"date":"2026-08-11T11:49:31","date_gmt":"2026-08-11T09:49:31","guid":{"rendered":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=43219"},"modified":"2026-08-11T11:49:31","modified_gmt":"2026-08-11T09:49:31","slug":"menyra-si-femijet-flasin-per-stresin-mund-te-zbuloje-rrezikun-per-probleme-mendore","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=43219","title":{"rendered":"M\u00ebnyra si f\u00ebmij\u00ebt flasin p\u00ebr stresin mund t\u00eb zbuloj\u00eb rrezikun p\u00ebr probleme mendore"},"content":{"rendered":"<p><strong>Studiuesit analizuan m\u00ebnyr\u00ebn si flasin f\u00ebmij\u00ebt p\u00ebr p\u00ebrvojat e v\u00ebshtira dhe zbuluan nj\u00eb sinjal q\u00eb mund t\u00eb shfaqet shum\u00eb p\u00ebrpara diagnoz\u00ebs<\/strong><\/p>\n<p>Shkenc\u00ebtar\u00ebt p\u00ebrdor\u00ebn mjete t\u00eb inteligjenc\u00ebs artificiale p\u00ebr t\u00eb analizuar m\u00ebnyr\u00ebn e t\u00eb folurit t\u00eb f\u00ebmij\u00ebve. Rezultatet treguan se\u00a0<strong>struktura dhe stili i fjalive mund t\u00eb jen\u00eb m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme sesa vet\u00eb p\u00ebrmbajtja e rr\u00ebfimit<\/strong>.<\/p>\n<p><strong>Kur f\u00ebmij\u00ebt flasin p\u00ebr stresin, studiuesit analizojn\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn si e p\u00ebrshkruajn\u00eb traum\u00ebn<\/strong><\/p>\n<p>Ekspozimi ndaj stresit n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb hershme p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb nga sfidat m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb sh\u00ebndetit publik dhe lidhet me deri n\u00eb nj\u00eb t\u00eb tret\u00ebn e t\u00eb gjitha diagnozave psikiatrike te t\u00eb rriturit n\u00eb mbar\u00eb bot\u00ebn.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, jo \u00e7do f\u00ebmij\u00eb q\u00eb p\u00ebrjeton situata t\u00eb v\u00ebshtira zhvillon probleme t\u00eb sh\u00ebndetit mendor. Shum\u00eb prej tyre tregojn\u00eb nj\u00eb aft\u00ebsi t\u00eb jasht\u00ebzakonshme p\u00ebr t&#8217;u p\u00ebrshtatur dhe p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrballuar v\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr t\u00eb kuptuar m\u00eb mir\u00eb se cil\u00ebt f\u00ebmij\u00eb mund t\u00eb jen\u00eb m\u00eb t\u00eb rrezikuar, studiuesit nga Universiteti Stanford kryen nj\u00eb studim q\u00eb tregon se\u00a0<strong>stili me t\u00eb cilin nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb p\u00ebrshkruan nj\u00eb p\u00ebrvoj\u00eb traumatike mund t\u00eb sh\u00ebrbej\u00eb si sinjal i hersh\u00ebm p\u00ebr ankthin dhe depresionin<\/strong>.<\/p>\n<p>\u201cKjo studim ofron prova t\u00eb forta p\u00ebr zhvillimin e mjeteve t\u00eb p\u00ebrballueshme q\u00eb mund t\u00eb identifikojn\u00eb sh\u00ebnuesit e rrezikut p\u00ebrpara se individi t\u00eb marr\u00eb nj\u00eb diagnoz\u00eb\u201d, thekson Chase Antonacci, autori kryesor i studimit nga Shkolla e Shkencave Humane dhe Shkencave t\u00eb Universitetit Stanford, transmeton Telegrafi.<\/p>\n<div class=\"share-tab-img share-buttons share-trigger\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" id=\"e8d24\" class=\"rm-shortcode rm-lazyloadable-image \" src=\"https:\/\/telegrafi.com\/media-library\/image.webp?id=67595003&amp;width=700&amp;quality=90\" alt=\"\" width=\"1440\" height=\"810\" data-rm-shortcode-id=\"4168bcbee35699392cfd1a80367bd18c\" data-rm-shortcode-name=\"rebelmouse-image\" data-adjusted-src=\"true\" \/><\/div>\n<p><strong>Inteligjenca artificiale analizoi m\u00ebnyr\u00ebn e t\u00eb folurit t\u00eb m\u00eb shum\u00eb se 200 f\u00ebmij\u00ebve<\/strong><\/p>\n<p>Studiuesit intervistuan m\u00eb shum\u00eb se 200 f\u00ebmij\u00eb t\u00eb mosh\u00ebs 9 deri n\u00eb 13 vje\u00e7 p\u00ebr p\u00ebrvojat e tyre stresuese. M\u00eb pas, ata p\u00ebrdor\u00ebn mjete t\u00eb analiz\u00ebs gjuh\u00ebsore t\u00eb bazuara n\u00eb inteligjenc\u00ebn artificiale p\u00ebr t\u00eb shqyrtuar m\u00ebnyr\u00ebn se si f\u00ebmij\u00ebt i rr\u00ebfenin k\u00ebto p\u00ebrvoja.<\/p>\n<p>Rezultatet treguan se\u00a0<strong>stili i t\u00eb shprehurit ishte tregues m\u00eb i besuesh\u00ebm i problemeve t\u00eb ardhshme t\u00eb sh\u00ebndetit mendor sesa vet\u00eb faktet e p\u00ebrmendura n\u00eb rr\u00ebfim<\/strong>.<\/p>\n<p>Nd\u00ebr gjetjet kryesore ishin:<\/p>\n<ul class=\"ee-ul\">\n<li><strong>P\u00ebrdorimi m\u00eb i shpesht\u00eb i parafjal\u00ebve dhe rr\u00ebfimeve m\u00eb t\u00eb nd\u00ebrlikuara<\/strong>\u00a0u shfaq si tregues i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i problemeve t\u00eb brendshme emocionale, si t\u00ebrheqja n\u00eb vetvete dhe ankthi.<\/li>\n<li><strong>Gjuha absolute dhe fjal\u00ebt q\u00eb shprehin siguri t\u00eb plot\u00eb<\/strong>, si \u201cgjithmon\u00eb\u201d ose \u201ckurr\u00eb\u201d, u lidh\u00ebn me nj\u00eb rrezik m\u00eb t\u00eb madh p\u00ebr zhvillimin e simptomave.<\/li>\n<li><strong>Fokusimi te njer\u00ebzit e tjer\u00eb mund t\u00eb jet\u00eb shenj\u00eb e rezistenc\u00ebs m\u00eb t\u00eb madhe psikologjike.<\/strong>\u00a0F\u00ebmij\u00ebt q\u00eb p\u00ebrdornin m\u00eb shpesh p\u00ebremrat e vet\u00ebs s\u00eb tret\u00eb, si \u201cajo\u201d, \u201cai\u201d dhe \u201cata\u201d, duke p\u00ebrshkruar bot\u00ebn p\u00ebrreth dhe njer\u00ebzit e tjer\u00eb n\u00eb vend q\u00eb t\u00eb p\u00ebrqendroheshin vet\u00ebm te vetja, shfaq\u00ebn nj\u00eb rezistenc\u00eb duksh\u00ebm m\u00eb t\u00eb madhe ndaj problemeve t\u00eb sh\u00ebndetit mendor.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>P\u00ebrmbajtja e rr\u00ebfimit mund t\u00eb tregoj\u00eb sa t\u00eb r\u00ebnda do t\u00eb jen\u00eb simptomat<\/strong><\/p>\n<p>Edhe pse stili i t\u00eb shprehurit rezultoi ve\u00e7an\u00ebrisht i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr parashikimin e shfaqjes s\u00eb problemeve klinike, studiuesit zbuluan se\u00a0<strong>p\u00ebrmbajtja e asaj q\u00eb thoshin f\u00ebmij\u00ebt lidhej m\u00eb sakt\u00eb me ashp\u00ebrsin\u00eb e simptomave t\u00eb ardhshme<\/strong>.<\/p>\n<p>Rr\u00ebfimet ku p\u00ebrdoreshin fjal\u00eb si \u201cluft\u00eb\u201d, \u201ce tmerrshme\u201d ose \u201ci sulmuar\u201d, si dhe p\u00ebrshkrime t\u00eb drejtp\u00ebrdrejta t\u00eb dhun\u00ebs fizike dhe p\u00ebrjashtimit shoq\u00ebror, u lidh\u00ebn me forma m\u00eb t\u00eb r\u00ebnda t\u00eb \u00e7rregullimeve.<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb kund\u00ebrt, rr\u00ebfimet e p\u00ebrqendruara te aktivitetet pozitive dhe hobet, ku p\u00ebrmendeshin fjal\u00eb si \u201cfutboll\u201d, \u201cloj\u00eb\u201d ose \u201cqen\u201d, si edhe p\u00ebrshkrimet neutrale, shoq\u00ebroheshin me nj\u00eb tablo klinike duksh\u00ebm m\u00eb t\u00eb leht\u00eb.<\/p>\n<p><strong>Analiza e t\u00eb folurit mund t\u00eb ndihmoj\u00eb n\u00eb zbulimin e hersh\u00ebm t\u00eb problemeve<\/strong><\/p>\n<p>Adoleshenca \u00ebsht\u00eb periudha kur \u00e7rregullimet e depresionit dhe ankthit shfaqen m\u00eb shpesh. Pasi k\u00ebto probleme konsolidohen, trajtimi mund t\u00eb b\u00ebhet shum\u00eb m\u00eb i gjat\u00eb dhe m\u00eb i v\u00ebshtir\u00eb.<\/p>\n<p>Pik\u00ebrisht p\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, studiuesit besojn\u00eb se identifikimi i hersh\u00ebm i f\u00ebmij\u00ebve n\u00eb rrezik mund t\u00eb jet\u00eb vendimtar.<\/p>\n<p>\u201cT\u00eb folurit \u00ebsht\u00eb i leht\u00eb dhe relativisht i lir\u00eb p\u00ebr t\u2019u analizuar dhe mund t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb tregues shum\u00eb m\u00eb i fuqish\u00ebm i zhvillimit t\u00eb problemeve t\u00eb sh\u00ebndetit mendor sesa \u00e7do faktor tjet\u00ebr i vet\u00ebm\u201d, p\u00ebrfundon profesori Ian Gotlib, bashkautor i studimit.<\/p>\n<p>Studiuesit besojn\u00eb se ky model mund t\u00eb hap\u00eb rrug\u00ebn p\u00ebr nj\u00eb qasje t\u00eb re n\u00eb psikiatrin\u00eb parandaluese. N\u00eb t\u00eb ardhmen, nj\u00eb analiz\u00eb e thjesht\u00eb e gjuh\u00ebs, e p\u00ebrdorur n\u00eb shkolla ose n\u00eb kujdesin sh\u00ebndet\u00ebsor par\u00ebsor, mund t\u00eb ndihmoj\u00eb n\u00eb identifikimin n\u00eb koh\u00eb t\u00eb f\u00ebmij\u00ebve m\u00eb t\u00eb cenuesh\u00ebm.<\/p>\n<p>Kjo do t\u00eb mund\u00ebsonte nd\u00ebrhyrjen dhe mb\u00ebshtetjen e hershme,\u00a0<strong>p\u00ebrpara se problemet e sh\u00ebndetit mendor t\u00eb zhvillohen n\u00eb nj\u00eb tablo t\u00eb plot\u00eb klinike<\/strong><strong>.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Studiuesit analizuan m\u00ebnyr\u00ebn si flasin f\u00ebmij\u00ebt p\u00ebr p\u00ebrvojat e v\u00ebshtira dhe zbuluan nj\u00eb sinjal q\u00eb&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":43224,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[33],"tags":[],"class_list":["post-43219","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mjeksi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43219","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=43219"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43219\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":43225,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43219\/revisions\/43225"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/43224"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=43219"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=43219"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=43219"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}