{"id":43873,"date":"2026-08-12T12:23:33","date_gmt":"2026-08-12T10:23:33","guid":{"rendered":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=43873"},"modified":"2026-08-12T12:23:33","modified_gmt":"2026-08-12T10:23:33","slug":"pse-kolumbia-eshte-ne-rrezik-te-larte-nga-termetet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=43873","title":{"rendered":"Pse Kolumbia \u00ebsht\u00eb n\u00eb rrezik t\u00eb lart\u00eb nga t\u00ebrmetet?"},"content":{"rendered":"<p>Kolumbia \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga vendet m\u00eb t\u00eb ekspozuara ndaj t\u00ebrmeteve, nd\u00ebrsa l\u00ebkundja e fundit n\u00eb rajonin Choco \u00ebsht\u00eb cil\u00ebsuar si m\u00eb e fuqishmja e regjistruar n\u00eb vend gjat\u00eb shekullit XXI.<\/p>\n<p>Nj\u00eb t\u00ebrmet me magnitud\u00eb 7.4 goditi t\u00eb h\u00ebn\u00ebn, m\u00eb 10 gusht 2026, rajonin Choco n\u00eb per\u00ebndim t\u00eb Kolumbis\u00eb. Epiqendra u lokalizua pran\u00eb San Jos\u00e9 del Palmar, n\u00eb nj\u00eb thell\u00ebsi prej rreth 113 kilometrash.<\/p>\n<p>T\u00ebrmeti ka rikthyer v\u00ebmendjen te rreziku i lart\u00eb sizmik me t\u00eb cilin p\u00ebrballet Kolumbia, ve\u00e7an\u00ebrisht rajoni i Paq\u00ebsorit, ku ndodhet epiqendra e l\u00ebkundjes.<\/p>\n<p>Kolumbia ndodhet pran\u00eb Unaz\u00ebs s\u00eb Zjarrit t\u00eb Paq\u00ebsorit, nj\u00eb zon\u00eb gjigante tektonike q\u00eb rrethon Oqeanin Paq\u00ebsor dhe ku regjistrohet pjesa m\u00eb e madhe e t\u00ebrmeteve n\u00eb bot\u00eb. N\u00eb territorin kolumbian regjistrohen zakonisht mij\u00ebra l\u00ebkundje t\u00eb vogla \u00e7do muaj.<\/p>\n<p>Pamje t\u00eb r\u00ebnda nga t\u00ebrmeti 7.4 ball\u00eb n\u00eb Kolumbi, nd\u00ebrtesat shemben nga dridhjet e forta<\/p>\n<p>T\u00ebrmetet shkaktohen nga l\u00ebvizja e pllakave tektonike, t\u00eb cilat mund t\u00eb p\u00ebrplasen, t\u00eb largohen ose t\u00eb rr\u00ebshqasin pran\u00eb nj\u00ebra-tjetr\u00ebs. N\u00eb rastin e Kolumbis\u00eb, pozicioni gjeologjik i vendit e b\u00ebn at\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht t\u00eb ekspozuar ndaj k\u00ebtyre l\u00ebvizjeve.<\/p>\n<p>Sipas sizmologes Suzan van der Lee nga Universiteti Northwestern, fuqia e t\u00ebrmetit t\u00eb fundit, epiqendra e tij n\u00eb brend\u00ebsi t\u00eb vendit dhe af\u00ebrsia me lugina lumore me terren t\u00eb but\u00eb mund t\u00eb ken\u00eb kontribuar n\u00eb intensifikimin e d\u00ebmeve.<\/p>\n<p>Ekspertja ka theksuar se, duke marr\u00eb parasysh thell\u00ebsin\u00eb e t\u00ebrmetit, l\u00ebkundjet nuk pritej t\u00eb ishin aq t\u00eb fuqishme, shkruan skynews.<\/p>\n<p>P\u00ebrmasat e plota t\u00eb d\u00ebmeve n\u00eb Choc\u00f3 mund t\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb koh\u00eb p\u00ebr t&#8217;u p\u00ebrcaktuar, pasi rajoni \u00ebsht\u00eb i mbuluar kryesisht nga xhungla dhe p\u00ebrb\u00ebhet nga zona t\u00eb thella rurale, t\u00eb cilat jan\u00eb t\u00eb arritshme kryesisht me anije ose avion.<\/p>\n<p>N\u00eb sekonda shkat\u00ebrrohet gjith\u00e7ka, familja nga Kolumbia filmon momentin kur t\u00ebrmeti i shemb sht\u00ebpin\u00eb<\/p>\n<p>Historia e Kolumbis\u00eb tregon se t\u00ebrmetet e fuqishme mund t\u00eb shkaktojn\u00eb pasoja katastrofike. N\u00eb vitin 1999, nj\u00eb t\u00ebrmet me magnitud\u00eb 6.2 n\u00eb rajonin e kafes\u00eb shkaktoi vdekjen e m\u00eb shum\u00eb se 1000 njer\u00ebzve.<\/p>\n<p>Sipas van der Lee, nj\u00eb t\u00ebrmet me magnitud\u00eb 7.4 \u00e7liron rreth 32 her\u00eb m\u00eb shum\u00eb energji sesa nj\u00eb t\u00ebrmet me magnitud\u00eb 6.4.<\/p>\n<p>Rajoni ka p\u00ebrjetuar edhe t\u00ebrmete t\u00eb fuqishme n\u00eb t\u00eb kaluar\u00ebn. N\u00eb vitin 1868, nj\u00eb seri t\u00ebrmetesh n\u00eb Kolumbi dhe Ekuador shkaktoi rreth 70 mij\u00eb viktima. L\u00ebkundja m\u00eb e fuqishme e asaj serie arriti magnitud\u00ebn 7.7 dhe shkat\u00ebrroi disa qytete n\u00eb or\u00ebt e para t\u00eb m\u00ebngjesit.<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00eb shkall\u00eb m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb, nj\u00eb nga katastrofat m\u00eb t\u00eb r\u00ebnda sizmike n\u00eb hemisfer\u00ebn per\u00ebndimore ndodhi n\u00eb Haiti n\u00eb vitin 2010. Nj\u00eb t\u00ebrmet me magnitud\u00eb 7.0 shkaktoi rreth 316 mij\u00eb viktima.<\/p>\n<p>T\u00ebrmetet e fundit n\u00eb rajon kan\u00eb treguar edhe nj\u00eb her\u00eb se pozicioni gjeografik dhe kushtet gjeologjike e b\u00ebjn\u00eb Kolumbin\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht t\u00eb cenueshme ndaj l\u00ebkundjeve t\u00eb fuqishme. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kolumbia \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga vendet m\u00eb t\u00eb ekspozuara ndaj t\u00ebrmeteve, nd\u00ebrsa l\u00ebkundja e fundit n\u00eb&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":43899,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-43873","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bote"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43873","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=43873"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43873\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":43900,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43873\/revisions\/43900"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/43899"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=43873"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=43873"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=43873"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}