{"id":4505,"date":"2026-04-22T10:09:13","date_gmt":"2026-04-22T10:09:13","guid":{"rendered":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=4505"},"modified":"2026-04-22T10:09:13","modified_gmt":"2026-04-22T10:09:13","slug":"misticizmi-ne-artin-e-omer-kaleshit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=4505","title":{"rendered":"Misticizmi ne artin e Omer Kaleshit"},"content":{"rendered":"<p>Nuk me kujtohet data egzakt,  por e di se une punoja ne televizionin public TVM ate bote   dhe me ishte ofruar nje projekt qe karieren time ta vazhdoi ne Radio Shkup, ashtu sic ndodhi ne realitet. Nje heshtje mbizotronte ate dite ne zyrat e Radio Shkupit ku ndrova disa fjale me Omer Kaleshin. Ishte fjale pak, ashtu sic karakterizohet personaliteti I tij.Heshtja n\u00eb artin e Omer Kaleshit  nuk \u00ebsht\u00eb thjesht munges\u00eb zhurme, por nj\u00eb filozofi jet\u00ebsore dhe artistike q\u00eb q\u00ebndron n\u00eb themel t\u00eb krijimtaris\u00eb s\u00eb tij. Ajo sh\u00ebrben si nj\u00eb mjet p\u00ebr t\u00eb arritur te &#8220;e v\u00ebrteta e brendshme&#8221; dhe te dimensioni shpirt\u00ebror i njeriut.<br \/>\nNdyshe ai njihet  si nj\u00eb figur\u00eb qendrore e kultur\u00ebs shqiptare n\u00eb Maqedoni, vepra dhe vizitat e tij jan\u00eb mbuluar gjer\u00ebsisht nga Radio Shkupi, e cila sh\u00ebrben si arkiv i gjall\u00eb i z\u00ebrit dhe jet\u00ebs s\u00eb intelektual\u00ebve shqiptar\u00eb<br \/>\nOmer Kaleshi (1932\u20132022) ishte ne fakt nj\u00eb figur\u00eb qendrore e artit pamor shqiptar me nj\u00eb prezenc\u00eb t\u00eb fuqishme n\u00eb aren\u00ebn nd\u00ebrkomb\u00ebtare, i njohur si &#8220;piktori i tre atdheve&#8221; (Maqedonia e Veriut, Turqia dhe Franca).<br \/>\nPortretet e tij (sidomos cikli &#8220;Kokat&#8221;) shpesh shfaqen me sy t\u00eb mbyllur dhe pa goj\u00eb t\u00eb shquar qart\u00eb, duke sugjeruar nj\u00eb refuzim t\u00eb zhurm\u00ebs s\u00eb bot\u00ebs moderne dhe nj\u00eb kthim drejt paqes asketike.Shkrimtari Ismail Kadare e ka cil\u00ebsuar Kaleshin si &#8220;mjesht\u00ebr t\u00eb vetmis\u00eb&#8221;, ku vetmia nuk shihet si izolim i dhimbsh\u00ebm, por si nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb mistike ku heshtja b\u00ebhet gjuha e komunikimit me universalen. as studimeve n\u00eb Akademin\u00eb e Arteve t\u00eb Bukura n\u00eb Stamboll, Kaleshi u vendos p\u00ebrfundimisht n\u00eb Paris n\u00eb vitin 1965. Kryeqyteti francez sh\u00ebrbeu si baza e tij krijuese p\u00ebr dekada, duke e b\u00ebr\u00eb at\u00eb pjes\u00eb t\u00eb elit\u00ebs artistike evropiane.<br \/>\nEkspozitat n\u00eb metropolet bot\u00ebrore: Veprat e tij jan\u00eb ekspozuar n\u00eb galerit\u00eb m\u00eb prestigjioze t\u00eb bot\u00ebs, duke p\u00ebrfshir\u00eb qytete si Londra, Roma, Vjena, Mynihu, Stambolli, Selaniku, Beogradi dhe Haga.<br \/>\n: Kaleshi u b\u00eb i famsh\u00ebm nd\u00ebrkomb\u00ebtarisht p\u00ebr ciklet e tij tematike si &#8220;Kokat&#8221;, &#8220;Balerinat&#8221; dhe &#8220;Dervish\u00ebt&#8221;. Stili i tij i ve\u00e7ant\u00eb, i cili nd\u00ebrthurte minimalizmin me elemente shpirt\u00ebrore ballkanike dhe orientale, e b\u00ebri at\u00eb nj\u00eb em\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar nga koleksionist\u00ebt dhe institucionet e artit.<br \/>\nMir\u00ebnjohjet akademike: Ai ishte an\u00ebtar nderi i Akademis\u00eb s\u00eb Shkencave dhe Arteve t\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut (ASHAM), duke u vler\u00ebsuar si nj\u00eb ur\u00eb lidh\u00ebse kulturore mes Lindjes dhe Per\u00ebndimit.<br \/>\n N\u00eb fund t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb tij, ai hapi dhe dhuroi disa &#8220;Galeri Omer Kaleshi&#8221; n\u00eb universitete dhe qendra kulturore n\u00eb Shkup, Tetov\u00eb, Tiran\u00eb dhe Prishtin\u00eb, duke siguruar q\u00eb arti i tij t\u00eb mbetej i aksesuesh\u00ebm p\u00ebr publikun shqiptar<\/p>\n<p>Minimalizmi dhe Meditimi: Filozofia e tij \u00ebsht\u00eb e lidhur ngusht\u00eb me meditimin dervishist. N\u00eb bisedat e tij me akademikun Luan Starova, Kaleshi shpreh se piktura e tij ushqehet nga qet\u00ebsia mediterane dhe ballkanike, duke u p\u00ebrpjekur t\u00eb kap\u00eb at\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb e &#8220;nemitur&#8221; ose e heshtur n\u00eb shpirtin njer\u00ebzor.<br \/>\nKujtesa e Heshtur e F\u00ebmij\u00ebris\u00eb: Heshtja n\u00eb telajot e tij buron edhe nga kujtimet e f\u00ebmij\u00ebris\u00eb n\u00eb S\u00ebrbic\u00eb, ku figurat e dervish\u00ebve dhe barinjve p\u00ebrfaq\u00ebsonin nj\u00eb bot\u00eb stoike, q\u00eb fliste m\u00eb shum\u00eb p\u00ebrmes pranis\u00eb sesa fjal\u00ebve<\/p>\n<p>Misticizmi n\u00eb artin e Omer Kaleshit (1932\u20132022) nuk \u00ebsht\u00eb thjesht nj\u00eb element dekorativ, por nj\u00eb dimension qen\u00ebsor q\u00eb buron nga vrojtimi i brendsh\u00ebm dhe kujtesa e f\u00ebmij\u00ebris\u00eb. Ai shfaqet si nj\u00eb ligj\u00ebrim p\u00ebrmes ngjyr\u00ebs dhe nj\u00eb k\u00ebrkim i t\u00eb absolutes, ku figura njer\u00ebzore shnd\u00ebrrohet n\u00eb simbol shpirt\u00ebror.<br \/>\nDonacioni dhe Galeria e P\u00ebrhershme: N\u00eb vitin 2016, Kaleshi vizitoi Shkupin p\u00ebr t\u00eb dhuruar 25 piktura qytetit, duke mund\u00ebsuar hapjen e nj\u00eb galerie t\u00eb p\u00ebrhershme me emrin e tij n\u00eb ambientet e \u00c7ifte Hamamit (Galeria Komb\u00ebtare).<br \/>\nJava e Omer Kaleshit (2016): Gjat\u00eb k\u00ebsaj vizite, ai mori pjes\u00eb n\u00eb aktivitete edukative me f\u00ebmij\u00ebt e shkollave fillore n\u00eb Galeri\u00ebn \u00c7ifte Hamami.<br \/>\nVendosja e tij n\u00eb Paris n\u00eb vitin 1965 nuk ishte thjesht nj\u00eb zhvendosje gjeografike, por nj\u00eb hyrje n\u00eb qendr\u00ebn e artit bot\u00ebror. Atelieri i tij n\u00eb lagjen Arago u b\u00eb nj\u00eb pik\u00eb takimi p\u00ebr artist\u00eb dhe intelektual\u00eb, duke p\u00ebrfshir\u00eb shkrimtarin Ismail Kadare, i cili i kushtoi librin &#8220;Arti si m\u00ebkat&#8221; (2015), ku analizon magjin\u00eb e pikturave t\u00eb Kaleshit.<br \/>\nCiklet e Famshme dhe Filozofia:<br \/>\nKokat: Ky \u00ebsht\u00eb cikli i tij m\u00eb ikonik, ku ai pikturoi mbi 500 portrete. K\u00ebto koka nuk ishin portrete individuale, por simbole t\u00eb shpirtit njer\u00ebzor, shpesh t\u00eb zhveshura nga detajet e panevojshme p\u00ebr t\u00eb nxjerr\u00eb n\u00eb pah thelbin mistik.<br \/>\nDervish\u00ebt dhe Barinjt\u00eb: Veprat e tij reflektojn\u00eb nj\u00eb minimaliz\u00ebm shpirt\u00ebror, ku personazhet shfaqen n\u00eb nj\u00eb bot\u00eb mistike q\u00eb fton n\u00eb reflektim kund\u00ebr paragjykimeve dhe diskriminimit.<br \/>\n\u00c7mimet dhe Vler\u00ebsimet: Nd\u00ebr vler\u00ebsimet m\u00eb t\u00eb larta q\u00eb ka marr\u00eb \u00ebsht\u00eb \u00e7mimi shtet\u00ebror &#8220;N\u00ebn\u00eb Tereza&#8221; n\u00eb vitin 2018 p\u00ebr arritje t\u00eb jasht\u00ebzakonshme n\u00eb fush\u00ebn e humanitetit dhe bashk\u00ebpunimit nd\u00ebrmjet kulturave. Gjithashtu, ai u dekorua me Medaljen Presidenciale t\u00eb Meritave n\u00eb Kosov\u00eb.<br \/>\nTrash\u00ebgimia e Dhuruar (Filantropia): Kaleshi kishte nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb t\u00eb madhe q\u00eb vepra e tij t&#8217;u kthehej shqiptar\u00ebve. Ai dhuroi qindra piktura p\u00ebr t\u00eb hapur galeri t\u00eb p\u00ebrhershme:<br \/>\nN\u00eb Universitetin &#8220;N\u00ebn\u00eb Tereza&#8221; n\u00eb Shkup (24 piktura).<br \/>\nN\u00eb Kryegjyshat\u00ebn Bot\u00ebrore Bektashiane n\u00eb Tiran\u00eb (20 tablo mistike).<br \/>\nN\u00eb Universitetin &#8220;Iliria&#8221; n\u00eb Prishtin\u00eb (26 piktura).<br \/>\nN\u00eb Galerin\u00eb Komb\u00ebtare t\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut dhe n\u00eb Bursa t\u00eb Turqis\u00eb.<br \/>\nUniversiteti N\u00ebn\u00eb Tereza n\u00eb Shkup +11<br \/>\nVeprat e tij sot kapin vlera t\u00eb larta n\u00eb ankandet nd\u00ebrkomb\u00ebtare, me \u00e7mime q\u00eb arrijn\u00eb deri n\u00eb mbi 15,000 USD p\u00ebr punime t\u00eb caktuara<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nuk me kujtohet data egzakt, por e di se une punoja ne televizionin public TVM&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3205,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[],"class_list":["post-4505","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kulture"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4505","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4505"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4505\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4532,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4505\/revisions\/4532"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3205"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4505"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4505"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4505"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}