{"id":58686,"date":"2026-10-20T13:22:22","date_gmt":"2026-10-20T11:22:22","guid":{"rendered":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=58686"},"modified":"2026-10-20T13:22:22","modified_gmt":"2026-10-20T11:22:22","slug":"te-rinjte-kunder-krizes-se-arsimit-dhe-kostos-se-jeteses-pse-e-gjithe-europa-po-proteston","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=58686","title":{"rendered":"T\u00eb rinjt\u00eb kund\u00ebr kriz\u00ebs s\u00eb arsimit dhe kostos s\u00eb jetes\u00ebs, pse e gjith\u00eb Europa po proteston?"},"content":{"rendered":"<p>Pak\u00ebnaq\u00ebsia ndaj gjendjes s\u00eb arsimit, rritjes s\u00eb kostos s\u00eb jetes\u00ebs dhe kriz\u00ebs s\u00eb strehimit ka nxjerr\u00eb mij\u00ebra qytetar\u00eb n\u00eb rrug\u00ebt e disa vendeve evropiane, p\u00ebrfshir\u00eb Franc\u00ebn, Spanj\u00ebn, Portugalin\u00eb dhe Italin\u00eb.<\/p>\n<p>Protestat, t\u00eb cilat n\u00eb disa raste nis\u00ebn n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb paq\u00ebsore, jan\u00eb shoq\u00ebruar edhe me p\u00ebrplasje t\u00eb dhunshme me policin\u00eb, pla\u00e7kitje dhe d\u00ebmtime t\u00eb pronave.<\/p>\n<p>N\u00eb Franc\u00eb, nx\u00ebn\u00ebsit e shkollave t\u00eb mesme kan\u00eb protestuar kund\u00ebr munges\u00ebs s\u00eb m\u00ebsuesve, kushteve t\u00eb k\u00ebqija n\u00eb shkolla dhe problemeve me pranimin n\u00eb universitete. Demonstratave iu bashkuan edhe qytetar\u00eb t\u00eb tjer\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt shpreh\u00ebn pak\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb p\u00ebr rritjen e \u00e7mimeve, ve\u00e7an\u00ebrisht t\u00eb karburanteve, si dhe p\u00ebr p\u00ebrkeq\u00ebsimin e kushteve ekonomike.<\/p>\n<p>Nj\u00eb nga sindikatat m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb vendit, Konfederata e P\u00ebrgjithshme e Pun\u00ebs, ka mb\u00ebshtetur protestat, duke k\u00ebrkuar uljen e \u00e7mimeve, rritjen e pagave dhe p\u00ebrmir\u00ebsimin e pensioneve. Nd\u00ebrkoh\u00eb, qeveria franceze ka njoftuar masa p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrballuar munges\u00ebn e stafit arsimor, p\u00ebrfshir\u00eb angazhimin e 3 mij\u00eb m\u00ebsuesve z\u00ebvend\u00ebsues.<\/p>\n<p>N\u00eb Spanj\u00eb, n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb protestave \u00ebsht\u00eb kriza e strehimit. Aktivist\u00ebt kan\u00eb dal\u00eb n\u00eb rrug\u00eb kund\u00ebr rritjes s\u00eb qirave dhe d\u00ebbimeve, duke k\u00ebrkuar ngrirjen e \u00e7mimeve dhe mbrojtje m\u00eb t\u00eb madhe p\u00ebr qiramarr\u00ebsit. Pak\u00ebnaq\u00ebsia u shtua pas rastit t\u00eb nj\u00eb 87-vje\u00e7areje, e cila u d\u00ebbua nga banesa e saj pasi fondi i investimeve q\u00eb e zot\u00ebronte i rriti qiran\u00eb me 230%. Gruaja nd\u00ebrroi jet\u00eb dy jav\u00eb m\u00eb von\u00eb, pasi ishte shtruar n\u00eb spital.<\/p>\n<p>Qeveria e kryeministrit socialist Pedro S\u00e1nchez tentoi t\u00eb miratonte masa emergjente p\u00ebr strehimin, p\u00ebrfshir\u00eb kufizimin e d\u00ebbimeve dhe rregullimin e qirave afatshkurtra, por nisma nuk mori mb\u00ebshtetjen e nevojshme n\u00eb parlament. Nd\u00ebrkoh\u00eb, aktivist\u00ebt kan\u00eb paralajm\u00ebruar vijimin e protestave dhe nj\u00eb grev\u00eb t\u00eb p\u00ebrgjithshme m\u00eb 11 n\u00ebntor.<\/p>\n<p>Edhe n\u00eb Portugali, qindra qytetar\u00eb u mblodh\u00ebn n\u00eb Lisbon\u00eb p\u00ebr t\u00eb protestuar kund\u00ebr \u00e7mimeve t\u00eb larta t\u00eb banesave. Sipas t\u00eb dh\u00ebnave zyrtare t\u00eb cituara n\u00eb raport, \u00e7mimet e pronave n\u00eb vend u dyfishuan nga viti 2015 deri n\u00eb vitin 2024, me nj\u00eb rit\u00ebm af\u00ebrsisht dy her\u00eb m\u00eb t\u00eb shpejt\u00eb se mesatarja e Bashkimit Evropian.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb, n\u00eb Itali, pak\u00ebnaq\u00ebsia ekonomike u shnd\u00ebrrua n\u00eb trazira n\u00eb Milano dhe qytete t\u00eb tjera, p\u00ebrfshir\u00eb Torinon dhe Bolonj\u00ebn. Gjat\u00eb protestave, grupe demonstruesish t\u00eb maskuar u p\u00ebrlesh\u00ebn me policin\u00eb, hodh\u00ebn gur\u00eb dhe objekte t\u00eb tjera, si dhe dogj\u00ebn barrikada. Situata ka nxitur qeverin\u00eb italiane t\u00eb shqyrtoj\u00eb masa t\u00eb reja sigurie, p\u00ebrfshir\u00eb d\u00ebrgimin e 500 trupave ushtarake shtes\u00eb n\u00eb Milano.<\/p>\n<p>Protestat kan\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb edhe Shqip\u00ebrin\u00eb, ku demonstratat kund\u00ebr kryeministrit Edi Rama kan\u00eb vijuar prej disa dit\u00ebsh. Protestuesit kan\u00eb shprehur pak\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb p\u00ebr korrupsionin e perceptuar, munges\u00ebn e vendeve t\u00eb pun\u00ebs dhe problemet n\u00eb sistemin arsimor. Pak\u00ebnaq\u00ebsit\u00eb lidhen gjithashtu me zhvillimet ekonomike dhe projektet e m\u00ebdha t\u00eb nd\u00ebrtimit.<\/p>\n<p>Pavar\u00ebsisht k\u00ebrkesave t\u00eb ndryshme nga nj\u00eb vend n\u00eb tjetrin, protestat kan\u00eb nj\u00eb em\u00ebrues t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt, v\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb ekonomike, rritjen e kostos s\u00eb jetes\u00ebs dhe pak\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb ndaj sh\u00ebrbimeve publike. N\u00eb Franc\u00eb, megjithat\u00eb, p\u00ebrshkall\u00ebzimi i dhun\u00ebs ka shtuar presionin mbi autoritetet, nd\u00ebrsa presidenti Emmanuel Macron ka b\u00ebr\u00eb thirrje p\u00ebr t\u00eb dalluar protestuesit paq\u00ebsor\u00eb nga ata q\u00eb kryejn\u00eb akte vandalizmi dhe pla\u00e7kitjeje.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa qeverit\u00eb kan\u00eb nisur t\u00eb shqyrtojn\u00eb masa p\u00ebr t\u2019iu p\u00ebrgjigjur k\u00ebrkesave t\u00eb qytetar\u00ebve, mbetet e paqart\u00eb n\u00ebse k\u00ebto protesta do t\u00eb sjellin reforma t\u00eb q\u00ebndrueshme apo do t\u00eb p\u00ebrshkall\u00ebzohen m\u00eb tej n\u00eb dit\u00ebt n\u00eb vijim.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pak\u00ebnaq\u00ebsia ndaj gjendjes s\u00eb arsimit, rritjes s\u00eb kostos s\u00eb jetes\u00ebs dhe kriz\u00ebs s\u00eb strehimit ka&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":58689,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-58686","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bote"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58686","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=58686"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58686\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":58690,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58686\/revisions\/58690"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/58689"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=58686"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=58686"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=58686"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}