{"id":60030,"date":"2026-10-27T11:00:53","date_gmt":"2026-10-27T10:00:53","guid":{"rendered":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=60030"},"modified":"2026-10-27T11:04:26","modified_gmt":"2026-10-27T10:04:26","slug":"sa-banore-ka-humbur-ballkani-ne-35-vjet-shifrat-qe-zbulojne-ndryshimet-demografike-ne-rajon","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=60030","title":{"rendered":"Sa banor\u00eb ka humbur Ballkani n\u00eb 35 vjet? Shifrat q\u00eb zbulojn\u00eb ndryshimet demografike n\u00eb rajon"},"content":{"rendered":"<p>Shtetet e Ballkanit po p\u00ebrballen me sfida t\u00eb m\u00ebdha demografike, t\u00eb cilat po shfaqen p\u00ebrmes r\u00ebnies s\u00eb numrit t\u00eb popullsis\u00eb, emigrimit masiv dhe uljes s\u00eb natalitetit. Disa prej k\u00ebtyre vendeve kan\u00eb humbur qindra mij\u00ebra banor\u00eb, nd\u00ebrsa t\u00eb tjerat kan\u00eb regjistruar r\u00ebnie q\u00eb arrijn\u00eb n\u00eb miliona banor\u00eb. Kjo prirje afatgjat\u00eb p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb nga sfidat m\u00eb serioze p\u00ebr zhvillimin ekonomik, q\u00ebndrueshm\u00ebrin\u00eb sociale dhe perspektiv\u00ebn politike t\u00eb rajonit, shkruan FaktiDitor.info<\/p>\n<p>T\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn prirje po e p\u00ebrjeton edhe Maqedonia e Veriut, e cila gjat\u00eb tri dekadave t\u00eb fundit ka sh\u00ebnuar r\u00ebnie t\u00eb ndjeshme t\u00eb numrit t\u00eb popullsis\u00eb, duke u p\u00ebrballur me nj\u00eb kriz\u00eb demografike gjithnj\u00eb e m\u00eb shqet\u00ebsuese. Shkaqet e k\u00ebtij fenomeni jan\u00eb t\u00eb shumta dhe p\u00ebrfshijn\u00eb emigrimin, r\u00ebnien e natalitetit dhe ndryshimet n\u00eb stilin e jetes\u00ebs, t\u00eb cilat ndikojn\u00eb drejtp\u00ebrdrejt n\u00eb struktur\u00ebn dhe zhvillimin demografik t\u00eb shoq\u00ebrive.<\/p>\n<p><strong>Si ka ndryshuar popullsia e vendeve t\u00eb Ballkanit gjat\u00eb 35 viteve t\u00eb fundit?<\/strong><\/p>\n<p>T\u00eb dh\u00ebnat e paraqitura n\u00eb tabel\u00ebn e m\u00ebposhtme, t\u00eb cilat i atribuohen Organizat\u00ebs s\u00eb Kombeve t\u00eb Bashkuara (OKB), tregojn\u00eb ndryshimet n\u00eb numrin e popullsis\u00eb n\u00eb disa shtete t\u00eb Ballkanit dhe t\u00eb Evrop\u00ebs Juglindore, nga viti 1991 deri n\u00eb vitin 2026. Shifrat jan\u00eb paraqitur n\u00eb miliona banor\u00eb.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-60027\" src=\"https:\/\/faktiditor.ch\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/tabelaaa-300x223.png\" alt=\"\" width=\"709\" height=\"527\" srcset=\"https:\/\/faktiditor.ch\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/tabelaaa-300x223.png 300w, https:\/\/faktiditor.ch\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/tabelaaa-768x571.png 768w, https:\/\/faktiditor.ch\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/tabelaaa.png 1023w\" sizes=\"auto, (max-width: 709px) 100vw, 709px\" \/><\/p>\n<p>N\u00ebse analizojm\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat e tabel\u00ebs, v\u00ebrejm\u00eb se vet\u00ebm dy prej vendeve t\u00eb p\u00ebrfshira kan\u00eb regjistruar rritje t\u00eb popullsis\u00eb nd\u00ebrmjet viteve 1991 dhe 2026: Turqia dhe Mali i Zi. Turqia ka sh\u00ebnuar rritjen m\u00eb t\u00eb madhe, duke shtuar rreth 31.28 milion\u00eb banor\u00eb, ose 55.3% krahasuar me vitin 1991. Nd\u00ebrkoh\u00eb, Mali i Zi ka regjistruar nj\u00eb rritje shum\u00eb m\u00eb t\u00eb vog\u00ebl, prej rreth 10 mij\u00eb banor\u00ebsh, ose 1.6%, shkruan FaktiDitor.<\/p>\n<p>N\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr, humbjet m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha n\u00eb num\u00ebr absolut t\u00eb banor\u00ebve v\u00ebrehen n\u00eb Rumani dhe Bullgari. Sipas shifrave t\u00eb paraqitura, Rumania ka humbur rreth 4.09 milion\u00eb banor\u00eb, nd\u00ebrsa Bullgaria rreth 2.07 milion\u00eb. K\u00ebto shifra d\u00ebshmojn\u00eb p\u00ebrmasat e ndryshimeve demografike n\u00eb Evrop\u00ebn Juglindore, ku r\u00ebnia e popullsis\u00eb \u00ebsht\u00eb shnd\u00ebrruar n\u00eb nj\u00eb sfid\u00eb afatgjat\u00eb p\u00ebr shum\u00eb shtete.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, kur ndryshimet analizohen n\u00eb p\u00ebrqindje dhe jo vet\u00ebm n\u00eb numra absolut\u00eb, panorama paraqitet ndryshe. Shqip\u00ebria sh\u00ebnon r\u00ebnien m\u00eb t\u00eb madhe relative t\u00eb popullsis\u00eb, me rreth 31.3% krahasuar me vitin 1991. Ajo pasohet nga Bosnj\u00eb dhe Hercegovina, me nj\u00eb r\u00ebnie prej rreth 30.3%, nd\u00ebrsa Kroacia renditet n\u00eb vendin e tret\u00eb, me nj\u00eb humbje prej rreth 20.9%.<\/p>\n<p>K\u00ebto t\u00eb dh\u00ebna tregojn\u00eb se madh\u00ebsia e popullsis\u00eb s\u00eb nj\u00eb shteti nuk \u00ebsht\u00eb treguesi i vet\u00ebm p\u00ebr t\u00eb kuptuar shkall\u00ebn e kriz\u00ebs demografike. P\u00ebrqindja e r\u00ebnies \u00ebsht\u00eb po aq e r\u00ebnd\u00ebsishme, pasi pasqyron intensitetin e ndryshimit n\u00eb raport me popullsin\u00eb fillestare dhe mund t\u00eb ndihmoj\u00eb n\u00eb vler\u00ebsimin e pasojave t\u00eb mundshme afatgjata.<\/p>\n<p><strong>Maqedonia e Veriut dhe Kosova, p\u00ebrball\u00eb r\u00ebnies s\u00eb popullsis\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>Maqedonia e Veriut, sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb tabel\u00ebs, ka humbur rreth 260 mij\u00eb banor\u00eb gjat\u00eb periudh\u00ebs 1991\u20132026, q\u00eb p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb r\u00ebnie prej af\u00ebrsisht 12.6%. Edhe pse kjo p\u00ebrqindje \u00ebsht\u00eb m\u00eb e ul\u00ebt se ajo e Shqip\u00ebris\u00eb, Bosnj\u00eb dhe Hercegovin\u00ebs dhe Kroacis\u00eb, trendi mbetet shqet\u00ebsues, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00ebse merret parasysh ndikimi q\u00eb tkurrja e popullsis\u00eb mund t\u00eb ket\u00eb n\u00eb tregun e pun\u00ebs, sistemin e pensioneve, zhvillimin ekonomik dhe ofrimin e sh\u00ebrbimeve publike.<\/p>\n<p>Edhe Kosova po p\u00ebrballet me nj\u00eb prirje t\u00eb ngjashme. Sipas shifrave t\u00eb paraqitura, popullsia e saj ka r\u00ebn\u00eb nga 2.01 milion\u00eb banor\u00eb n\u00eb vitin 1991 n\u00eb 1.67 milion\u00eb n\u00eb vitin 2026, duke sh\u00ebnuar nj\u00eb humbje prej rreth 340 mij\u00eb banor\u00ebsh, ose af\u00ebrsisht 16.9%. Kjo r\u00ebnie d\u00ebshmon se edhe shoq\u00ebrit\u00eb me nj\u00eb struktur\u00eb tradicionalisht m\u00eb t\u00eb re t\u00eb popullsis\u00eb nuk jan\u00eb t\u00eb mbrojtura nga pasojat e emigrimit dhe ndryshimeve n\u00eb sjelljen demografike, shkruan FaktiDitor.info<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb dyja rastet, emigrimi, r\u00ebnia e lindshm\u00ebris\u00eb dhe ndryshimet n\u00eb struktur\u00ebn familjare p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb faktor\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm q\u00eb duhen analizuar p\u00ebr t\u00eb kuptuar dinamikat demografike. Megjithat\u00eb, p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrcaktuar pesh\u00ebn e secilit faktor, nevojitet nj\u00eb analiz\u00eb m\u00eb e holl\u00ebsishme e t\u00eb dh\u00ebnave komb\u00ebtare dhe e tendencave t\u00eb migracionit e t\u00eb lindshm\u00ebris\u00eb.<\/p>\n<p>T\u00eb dh\u00ebnat e paraqitura ngren\u00eb shqet\u00ebsime serioze p\u00ebr t\u00eb ardhmen demografike t\u00eb Ballkanit. N\u00eb ve\u00e7anti, r\u00ebnia e ndjeshme e popullsis\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri, Bosnj\u00eb dhe Hercegovin\u00eb, Kroaci, Bullgari dhe Rumani tregon se ky fenomen nuk \u00ebsht\u00eb i kufizuar n\u00eb nj\u00eb shtet t\u00eb vet\u00ebm, por p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb sfid\u00eb m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb rajonale, shkruan FaktiDitor.info<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria, e cila sipas krahasimit t\u00eb paraqitur ka p\u00ebsuar r\u00ebnien m\u00eb t\u00eb madhe relative t\u00eb popullsis\u00eb, duhet ta trajtoj\u00eb k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje si nj\u00eb prioritet strategjik. Masat p\u00ebr p\u00ebrmir\u00ebsimin e kushteve ekonomike, krijimin e mund\u00ebsive t\u00eb pun\u00ebsimit, mb\u00ebshtetjen e familjeve, frenimin e emigrimit dhe krijimin e kushteve p\u00ebr kthimin e diaspor\u00ebs mund t\u00eb luajn\u00eb rol t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm n\u00eb adresimin e k\u00ebsaj prirjeje.<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, edhe Maqedonia e Veriut dhe vendet e tjera t\u00eb rajonit kan\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr politika afatgjata, t\u00eb mb\u00ebshtetura n\u00eb t\u00eb dh\u00ebna t\u00eb besueshme dhe n\u00eb nj\u00eb qasje t\u00eb koordinuar. N\u00ebse k\u00ebto zhvillime nuk trajtohen me seriozitet, tkurrja e popullsis\u00eb mund t\u00eb sjell\u00eb pasoja t\u00eb thella ekonomike, sociale dhe politike, duke ndikuar n\u00eb fuqin\u00eb pun\u00ebtore, q\u00ebndrueshm\u00ebrin\u00eb e institucioneve dhe perspektiv\u00ebn e zhvillimit t\u00eb vendeve t\u00eb Ballkanit.\/FaktiDitor.info<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Shtetet e Ballkanit po p\u00ebrballen me sfida t\u00eb m\u00ebdha demografike, t\u00eb cilat po shfaqen p\u00ebrmes&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":60033,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,10,6,5],"tags":[],"class_list":["post-60030","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-maqedoni","category-op-ed","category-rajon","category-shqiperi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/60030","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=60030"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/60030\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":60046,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/60030\/revisions\/60046"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/60033"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=60030"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=60030"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=60030"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}