{"id":61672,"date":"2026-11-03T08:40:17","date_gmt":"2026-11-03T07:40:17","guid":{"rendered":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=61672"},"modified":"2026-11-03T08:40:17","modified_gmt":"2026-11-03T07:40:17","slug":"diplomatet-e-nato-s-trump-mund-te-terheqe-mijera-ushtare-amerikane-nga-evropa-pas-zgjedhjeve","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=61672","title":{"rendered":"Diplomat\u00ebt e NATO-s: Trump mund t\u00eb t\u00ebrheq\u00eb mij\u00ebra ushtar\u00eb amerikan\u00eb nga Evropa pas zgjedhjeve"},"content":{"rendered":"<p>Pes\u00eb diplomat\u00eb t\u00eb NATO-s kan\u00eb paralajm\u00ebruar se nj\u00eb humbje e republikan\u00ebve n\u00eb zgjedhjet e mesmandatit n\u00eb SHBA mund ta shtyj\u00eb presidentin Donald Trump drejt nj\u00eb p\u00ebrplasjeje m\u00eb t\u00eb ashp\u00ebr me aleat\u00ebt evropian\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb t\u00ebrheqjen e mij\u00ebra ushtar\u00ebve amerikan\u00eb nga kontinenti dhe reduktimin e ndihm\u00ebs p\u00ebr Ukrain\u00ebn.<\/p>\n<p>Sipas nj\u00eb raportimi t\u00eb POLITICO, diplomat\u00ebt, t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb folur n\u00eb kushte anonimiteti, jan\u00eb t\u00eb shqet\u00ebsuar se humbja e shumic\u00ebs republikane n\u00eb Kongres mund ta nxis\u00eb Trumpin t\u00eb fokusohet m\u00eb shum\u00eb n\u00eb politik\u00ebn e jashtme, ku presidenti amerikan ka kompetenca m\u00eb t\u00eb gjera ekzekutive.<\/p>\n<p>\u201cN\u00ebse b\u00ebhet shum\u00eb i zem\u00ebruar, mund t\u00eb jet\u00eb shum\u00eb i ashp\u00ebr\u201d, ka paralajm\u00ebruar nj\u00eb diplomat i NATO-s.<\/p>\n<p>Zyrtar\u00ebt evropian\u00eb vler\u00ebsojn\u00eb se nj\u00eb humbje e ndikimit politik n\u00eb Kongres mund ta b\u00ebj\u00eb Trumpin m\u00eb t\u00eb prirur p\u00ebr veprime t\u00eb rrezikshme n\u00eb politik\u00ebn e jashtme, nd\u00ebrsa q\u00ebndrimi kritik ndaj NATO-s mbetet pjes\u00eb e bindjeve t\u00eb tij politike.<\/p>\n<p>Frika nga t\u00ebrheqja e trupave amerikane<br \/>\nShqet\u00ebsimi kryesor i aleat\u00ebve evropian\u00eb lidhet me rishikimin e vendosjes s\u00eb forcave ushtarake amerikane n\u00eb Evrop\u00eb, rezultatet e t\u00eb cilit pritet t\u00eb p\u00ebrfundojn\u00eb deri n\u00eb dhjetor.<\/p>\n<p>Sipas tre diplomat\u00ebve, Trump mund ta zgjeroj\u00eb planin p\u00ebr reduktimin e pranis\u00eb ushtarake amerikane n\u00eb Evrop\u00eb, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb p\u00ebrmbush\u00eb k\u00ebrkesat e mb\u00ebshtet\u00ebsve t\u00eb tij nga l\u00ebvizja MAGA.<\/p>\n<p>Nj\u00eb veprim i till\u00eb do t\u00eb godiste ve\u00e7an\u00ebrisht aleat\u00ebt evropian\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt vazhdojn\u00eb t\u00eb mb\u00ebshteten te SHBA-ja p\u00ebr kapacitete t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme ushtarake.<\/p>\n<p>Jennifer Kavanagh, bashk\u00ebpun\u00ebtore e lart\u00eb n\u00eb institutin amerikan Defense Priorities, ka paralajm\u00ebruar se Evropa do ta kishte t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb z\u00ebvend\u00ebsonte kapacitetet amerikane n\u00eb luft\u00ebn elektronike, mbrojtjen ajrore, inteligjenc\u00ebn, zbulimin, furnizimin me karburant n\u00eb aj\u00ebr dhe logjistik\u00ebn ushtarake.<\/p>\n<p>Ligji amerikan aktualisht parasheh t\u00eb pakt\u00ebn 76 mij\u00eb pjes\u00ebtar\u00eb t\u00eb forcave t\u00eb armatosura amerikane n\u00eb Evrop\u00eb, por Kavanagh ka v\u00ebn\u00eb n\u00eb dyshim n\u00ebse k\u00ebto kufizime do t\u00eb mund ta ndalonin nj\u00eb president t\u00eb vendosur p\u00ebr t\u00eb ndryshuar politik\u00ebn.<\/p>\n<p>Ukraina, pjes\u00eb e nj\u00eb marr\u00ebveshjeje t\u00eb mundshme me Putinin<br \/>\nNj\u00eb tjet\u00ebr shqet\u00ebsim i madh \u00ebsht\u00eb mund\u00ebsia q\u00eb Trump ta lidh\u00eb pranin\u00eb ushtarake amerikane n\u00eb Evrop\u00eb me nj\u00eb marr\u00ebveshje p\u00ebr p\u00ebrfundimin e luft\u00ebs n\u00eb Ukrain\u00eb, e cila do t\u00eb mb\u00ebshtetej nga Washingtoni.<\/p>\n<p>Oana Lungescu, ish-zyrtare e NATO-s dhe bashk\u00ebpun\u00ebtore e institutit britanik Royal United Services Institute, ka paralajm\u00ebruar se Trump mund t\u2019i trajtoj\u00eb \u00e7\u00ebshtjet e siguris\u00eb evropiane, trupat amerikane dhe Ukrain\u00ebn si pjes\u00eb t\u00eb nj\u00eb marr\u00ebveshjeje m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb me presidentin rus, Vladimir Putin.<\/p>\n<p>\u201cEkziston rreziku q\u00eb t\u00eb gjitha k\u00ebto \u00e7\u00ebshtje, rishikimi i forcave amerikane, Ukraina dhe rendi evropian i siguris\u00eb, t\u00eb fillojn\u00eb t\u00eb shihen si pjes\u00eb e nj\u00eb marr\u00ebveshjeje shum\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe me Putinin\u201d, ka th\u00ebn\u00eb ajo.<\/p>\n<p>Sipas saj, nj\u00eb zhvillim i till\u00eb do t\u00eb krijonte nj\u00eb situat\u00eb jasht\u00ebzakonisht t\u00eb rrezikshme p\u00ebr sigurin\u00eb evropiane.<\/p>\n<p>Diplomat\u00ebt paralajm\u00ebrojn\u00eb gjithashtu p\u00ebr mund\u00ebsin\u00eb e reduktimit t\u00eb kontributeve amerikane n\u00eb buxhetin e p\u00ebrbashk\u00ebt t\u00eb NATO-s dhe kufizimit t\u00eb programit PURL, p\u00ebrmes t\u00eb cilit aleat\u00ebt evropian\u00eb financojn\u00eb blerjen e arm\u00ebve amerikane p\u00ebr Ukrain\u00ebn.<\/p>\n<p>Mund t\u00eb ndryshoj\u00eb edhe udh\u00ebheqja e Pentagonit<br \/>\nNj\u00eb humbje e madhe e republikan\u00ebve mund t\u00eb sjell\u00eb edhe ndryshime n\u00eb udh\u00ebheqjen e Departamentit amerikan t\u00eb Mbrojtjes.<\/p>\n<p>Sekretari i Mbrojtjes, Pete Hegseth, \u00ebsht\u00eb p\u00ebrballur me kritika nga nj\u00eb pjes\u00eb e kongresmen\u00ebve p\u00ebr refuzimin e raportimit t\u00eb rregullt mbi operacionet ushtarake dhe shpenzimet buxhetore.<\/p>\n<p>Kritika kan\u00eb nxitur edhe vendimet e tij p\u00ebr shkarkimin e dhjet\u00ebra gjeneral\u00ebve dhe admiral\u00ebve, si dhe problemet q\u00eb lidhen me luft\u00ebn amerikane kund\u00ebr Iranit.<\/p>\n<p>Sipas POLITICO, n\u00eb Washington tashm\u00eb po spekulohet se Hegseth mund t\u00eb largohet nga detyra pas nj\u00eb humbjeje t\u00eb r\u00ebnd\u00eb republikane.<\/p>\n<p>Nj\u00eb Kongres n\u00ebn kontrollin e demokrat\u00ebve mund t\u00eb nis\u00eb hetime p\u00ebr vendimet e tij, duke e v\u00ebshtir\u00ebsuar m\u00eb tej pun\u00ebn e Pentagonit.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, largimi i mundsh\u00ebm i Hegseth mund t\u00eb shtyj\u00eb p\u00ebr disa jav\u00eb ose muaj vendimet p\u00ebr t\u00ebrheqjen e trupave amerikane nga Evropa.<\/p>\n<p>Sht\u00ebpia e Bardh\u00eb: Trump ka b\u00ebr\u00eb m\u00eb shum\u00eb p\u00ebr NATO-n se kushdo<br \/>\nSht\u00ebpia e Bardh\u00eb ka kund\u00ebrshtuar pretendimet se Trump po e rrezikon NATO-n.<\/p>\n<p>Z\u00ebvend\u00ebsz\u00ebdh\u00ebn\u00ebsja Olivia Wales ka deklaruar p\u00ebr POLITICO se presidenti amerikan ka b\u00ebr\u00eb m\u00eb shum\u00eb p\u00ebr Aleanc\u00ebn sesa cilido prej paraardh\u00ebsve t\u00eb tij.<\/p>\n<p>Ajo ka p\u00ebrmendur marr\u00ebveshjen p\u00ebr rritjen e shpenzimeve t\u00eb mbrojtjes dhe siguris\u00eb s\u00eb aleat\u00ebve n\u00eb pes\u00eb p\u00ebr qind t\u00eb bruto produktit t\u00eb brendsh\u00ebm deri n\u00eb vitin 2035, forcimin e pranis\u00eb ushtarake amerikane n\u00eb Grenland\u00eb dhe p\u00ebrpjekjet e Trumpit p\u00ebr t\u2019i dh\u00ebn\u00eb fund luft\u00ebs n\u00eb Ukrain\u00eb.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, Wales ka konfirmuar se Trump nuk ka hequr dor\u00eb nga kritikat ndaj aleat\u00ebve evropian\u00eb p\u00ebr q\u00ebndrimin e tyre ndaj luft\u00ebs amerikane kund\u00ebr Iranit.<\/p>\n<p>\u201cPresidenti mbetet i bindur se aleat\u00ebt tan\u00eb n\u00eb NATO duhej t\u00eb q\u00ebndronin p\u00ebrkrah Shteteve t\u00eb Bashkuara\u201d, ka deklaruar ajo.<\/p>\n<p>Ministri malazez nuk beson n\u00eb largimin e SHBA-s\u00eb nga NATO<br \/>\nNdryshe nga diplomat\u00ebt e shqet\u00ebsuar, ministri i Mbrojtjes i Malit t\u00eb Zi, Dragan Krapoviq, nuk beson se Trump do t\u00eb nd\u00ebrmarr\u00eb hapa radikal\u00eb kund\u00ebr NATO-s.<\/p>\n<p>Ai ka th\u00ebn\u00eb p\u00ebr POLITICO se spekulimet p\u00ebr largimin e presidentit amerikan nga Aleanca jan\u00eb d\u00ebgjuar prej vitesh, por deri m\u00eb tani nuk jan\u00eb realizuar.<\/p>\n<p>\u201cVazhdimisht d\u00ebgjojm\u00eb spekulime se Trump do t\u00eb largohet nga NATO. Kjo nuk ka ndodhur deri m\u00eb tani\u201d, ka th\u00ebn\u00eb Krapoviq.<\/p>\n<p>Ai ka rikujtuar gjithashtu rolin e Kongresit amerikan n\u00eb vendimet p\u00ebr reduktimin e numrit t\u00eb trupave amerikane n\u00eb Evrop\u00eb.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, nj\u00eb diplomat tjet\u00ebr i NATO-s ka shprehur shqet\u00ebsim p\u00ebr paparashikueshm\u00ebrin\u00eb e presidentit amerikan.<\/p>\n<p>\u201cP\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb parashikime me probabilitet t\u00eb lart\u00eb se do t\u00eb realizohen, duhet t\u00eb keni nj\u00eb objekt studimi q\u00eb merr vendime racionale\u201d, ka th\u00ebn\u00eb ai.<\/p>\n<p>\u201cMendoj se me presidentin aktual amerikan nuk jemi n\u00eb nj\u00eb situat\u00eb t\u00eb till\u00eb\u201d, ka shtuar diplomati.<\/p>\n<p>NATO dhe Departamenti amerikan i Mbrojtjes nuk kan\u00eb komentuar k\u00ebrkesat e POLITICO-s.<\/p>\n<p>Shqet\u00ebsimet e diplomat\u00ebve evropian\u00eb bazohen n\u00eb vler\u00ebsimet p\u00ebr veprimet e mundshme t\u00eb Trumpit dhe jo n\u00eb vendime t\u00eb shpallura zyrtarisht. Megjithat\u00eb, rishikimi i ardhsh\u00ebm i pranis\u00eb ushtarake amerikane n\u00eb Evrop\u00eb u jep k\u00ebtyre paralajm\u00ebrimeve pesh\u00eb konkrete, pasi rezultatet pritet t\u00eb publikohen n\u00eb dhjetor, vet\u00ebm disa jav\u00eb pas zgjedhjeve q\u00eb mund t\u00eb ndryshojn\u00eb balanc\u00ebn politike n\u00eb Washington.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pes\u00eb diplomat\u00eb t\u00eb NATO-s kan\u00eb paralajm\u00ebruar se nj\u00eb humbje e republikan\u00ebve n\u00eb zgjedhjet e mesmandatit&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":61675,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-61672","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bote"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/61672","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=61672"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/61672\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":61676,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/61672\/revisions\/61676"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/61675"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=61672"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=61672"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=61672"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}