Sovraniteti nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm status nd\u00ebrkomb\u00ebtar, por e drejt\u00eb dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb vendosur vet\u00eb p\u00ebr t\u00eb ardhmen e vendit.<\/p>\n
Isuf B.Bajrami<\/p>\n
A po nd\u00ebrtojm\u00eb nj\u00eb shtet q\u00eb \u00ebsht\u00eb n\u00eb gjendje t’i mbroj\u00eb interesat e veta komb\u00ebtare dhe kushtetuese p\u00ebrball\u00eb presionit nd\u00ebrkomb\u00ebtar, pa humbur aleat\u00ebt q\u00eb na ndihmuan n\u00eb \u00e7lirimin dhe shtetnd\u00ebrtimin e Kosov\u00ebs?<\/p>\n
Kjo \u00e7\u00ebshtje p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb nga sfidat m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb shtet\u00ebsis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs. Ajo nuk ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me kund\u00ebrshtimin e partner\u00ebve nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb, por me aft\u00ebsin\u00eb e institucioneve tona p\u00ebr t\u00eb ushtruar p\u00ebrgjegj\u00ebsit\u00eb kushtetuese dhe p\u00ebr t\u00eb mbrojtur interesat e shtetit.<\/p>\n
Kosova nuk e harron dhe nuk duhet ta harroj\u00eb kurr\u00eb kontributin e Shteteve t\u00eb Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs, Bashkimit Evropian dhe vendeve t\u00eb tjera mike n\u00eb \u00e7lirimin, pavar\u00ebsimin dhe shtetnd\u00ebrtimin e saj. Ky kontribut \u00ebsht\u00eb pjes\u00eb e historis\u00eb son\u00eb dhe themel i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i orientimit ton\u00eb strategjik.<\/p>\n
Megjithat\u00eb, mir\u00ebnjohja nuk duhet t\u00eb ngat\u00ebrrohet me var\u00ebsin\u00eb politike. Partneriteti nuk n\u00ebnkupton heqje dor\u00eb nga e drejta p\u00ebr t\u00eb vendosur, nd\u00ebrsa miq\u00ebsia nd\u00ebrkomb\u00ebtare nuk mund t\u00eb interpretohet si autorizim p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrcaktuar se si duhet t\u00eb funksionojn\u00eb institucionet tona.<\/p>\n
Kosova \u00ebsht\u00eb shtet i pavarur dhe sovran. Kjo nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb deklarat\u00eb politike, por nj\u00eb p\u00ebrcaktim kushtetues q\u00eb duhet t\u00eb reflektohet n\u00eb funksionimin e p\u00ebrditsh\u00ebm t\u00eb institucioneve t\u00eb saj.<\/p>\n
Neni 1 i Kushtetut\u00ebs e p\u00ebrcakton Republik\u00ebn e Kosov\u00ebs si shtet t\u00eb pavarur, sovran dhe demokratik. Neni 2 p\u00ebrcakton se sovraniteti buron nga populli dhe ushtrohet p\u00ebrmes p\u00ebrfaq\u00ebsuesve t\u00eb zgjedhur, n\u00eb p\u00ebrputhje me Kushtetut\u00ebn.<\/p>\n
Nd\u00ebrkaq, neni 65 ia njeh Kuvendit kompetenc\u00ebn p\u00ebr miratimin e ligjeve.<\/p>\n
Kjo kompetenc\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga shtyllat themelore t\u00eb demokracis\u00eb parlamentare. Kuvendi i Kosov\u00ebs ka t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb inicioj\u00eb, shqyrtoj\u00eb dhe miratoj\u00eb ligje n\u00eb interes t\u00eb shtetit dhe qytetar\u00ebve t\u00eb tij, duke respektuar Kushtetut\u00ebn, procedurat parlamentare dhe obligimet nd\u00ebrkomb\u00ebtare q\u00eb Republika e Kosov\u00ebs ka marr\u00eb p\u00ebrsip\u00ebr.<\/p>\n
Asnj\u00eb institucion demokratik nuk mund t\u00eb ushtroj\u00eb kompetencat e veta jasht\u00eb rendit kushtetues, por as nuk duhet t\u00eb privohet nga ushtrimi i tyre p\u00ebr shkak t\u00eb presionit politik.<\/p>\n
Kur partneriteti shnd\u00ebrrohet n\u00eb kusht\u00ebzim politik<\/p>\n
Vitet e fundit, n\u00eb \u00e7\u00ebshtje t\u00eb ndryshme q\u00eb lidhen me funksionimin e institucioneve t\u00eb Kosov\u00ebs, kemi par\u00eb deklarata, k\u00ebrkesa dhe paralajm\u00ebrime t\u00eb vazhdueshme nga aktor\u00eb t\u00eb jasht\u00ebm.<\/p>\n
\u00cbsht\u00eb e kuptueshme q\u00eb partner\u00ebt nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb t\u00eb ken\u00eb interes dhe q\u00ebndrime lidhur me zhvillimet n\u00eb Kosov\u00eb. Ata kan\u00eb t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb shprehin mendimet e tyre, t\u00eb japin rekomandime dhe t\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb respektimin e marr\u00ebveshjeve nd\u00ebrkomb\u00ebtare.<\/p>\n
Megjithat\u00eb, duhet t\u00eb ekzistoj\u00eb nj\u00eb kufi i qart\u00eb nd\u00ebrmjet k\u00ebshill\u00ebs diplomatike, bashk\u00ebpunimit nd\u00ebrkomb\u00ebtar dhe kusht\u00ebzimit t\u00eb vazhduesh\u00ebm t\u00eb vendimmarrjes s\u00eb institucioneve vendore.<\/p>\n
Nuk mund t\u00eb nd\u00ebrtojm\u00eb nj\u00eb shtet me institucione demokratike n\u00ebse \u00e7do vendim i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm politik apo ligjor duhet t\u00eb kaloj\u00eb fillimisht n\u00ebp\u00ebr filtrin e miratimit politik t\u00eb aktor\u00ebve t\u00eb jasht\u00ebm.<\/p>\n
Institucionet e Kosov\u00ebs nuk jan\u00eb mekanizma formal\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb diskutojn\u00eb, por jo domosdoshm\u00ebrisht t\u00eb vendosin. Ato kan\u00eb mandat kushtetues, legjitimitet demokratik dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsi para qytetar\u00ebve.<\/p>\n
Kritika nd\u00ebrkomb\u00ebtare \u00ebsht\u00eb legjitime, por ajo nuk duhet t\u00eb shnd\u00ebrrohet n\u00eb instrument q\u00eb dob\u00ebson autoritetin dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb e institucioneve vendore.<\/p>\n
Partneriteti nd\u00ebrkomb\u00ebtar duhet t\u00eb nd\u00ebrtohet mbi respektin e nd\u00ebrsjell\u00eb, jo mbi logjik\u00ebn se nj\u00ebra pal\u00eb vendos, nd\u00ebrsa tjetra vet\u00ebm pranon.<\/p>\n
Sovraniteti dhe parimet e s\u00eb drejt\u00ebs nd\u00ebrkomb\u00ebtare<\/p>\n
Parimi i sovranitetit dhe mosnd\u00ebrhyrjes nuk \u00ebsht\u00eb shpikje e politik\u00ebs kosovare. Ai \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nd\u00ebr parimet themelore t\u00eb rendit juridik nd\u00ebrkomb\u00ebtar.<\/p>\n
Karta e Kombeve t\u00eb Bashkuara p\u00ebrcakton parimin e barazis\u00eb sovrane t\u00eb shteteve. Nd\u00ebrsa Deklarata e Asambles\u00eb s\u00eb P\u00ebrgjithshme t\u00eb OKB-s\u00eb 2625, e vitit 1970, afirmon parimin e mosnd\u00ebrhyrjes n\u00eb pun\u00ebt e brendshme t\u00eb shteteve dhe kund\u00ebrshton p\u00ebrdorimin e masave shtr\u00ebnguese p\u00ebr t\u00eb cenuar ushtrimin e t\u00eb drejtave sovrane.<\/p>\n
K\u00ebto parime duhet t\u00eb jen\u00eb pik\u00eb referimi edhe n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet nd\u00ebrkomb\u00ebtare me Kosov\u00ebn.<\/p>\n
Po ashtu, Konventa e Vjen\u00ebs p\u00ebr t\u00eb Drejt\u00ebn e Traktateve, p\u00ebrmes neneve 26 dhe 27, p\u00ebrcakton se marr\u00ebveshjet nd\u00ebrkomb\u00ebtare n\u00eb fuqi duhet t\u00eb zbatohen n\u00eb mir\u00ebbesim dhe se nj\u00eb shtet nuk mund t\u00eb p\u00ebrdor\u00eb legjislacionin e brendsh\u00ebm si arsyetim p\u00ebr mosp\u00ebrmbushjen e obligimeve t\u00eb veta nd\u00ebrkomb\u00ebtare.<\/p>\n
Prandaj, respektimi i obligimeve nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe ushtrimi i sovranitetit nuk jan\u00eb domosdoshm\u00ebrisht n\u00eb kund\u00ebrshtim me nj\u00ebri-tjetrin. Ato duhet t\u00eb bashk\u00ebjetojn\u00eb n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb rendit juridik.<\/p>\n
Megjithat\u00eb, duhet t\u00eb b\u00ebhet nj\u00eb dallim thelb\u00ebsor: jo \u00e7do deklarat\u00eb kritike nga jasht\u00eb p\u00ebrb\u00ebn nd\u00ebrhyrje n\u00eb sovranitet, por as \u00e7do kusht\u00ebzim politik nuk mund t\u00eb trajtohet si detyrim juridik.<\/p>\n
\u00c7do k\u00ebrkes\u00eb ndaj institucioneve t\u00eb Kosov\u00ebs duhet t\u00eb ket\u00eb baz\u00eb t\u00eb qart\u00eb juridike dhe t\u00eb mos shnd\u00ebrrohet n\u00eb z\u00ebvend\u00ebsim t\u00eb vullnetit institucional dhe demokratik t\u00eb vendit.<\/p>\n
Institucionet tona duhet t\u00eb ken\u00eb guximin t\u00eb vendosin<\/p>\n
Sovraniteti nuk mbrohet vet\u00ebm me deklarata politike. Ai k\u00ebrkon institucione funksionale, vendimmarrje t\u00eb p\u00ebrgjegjshme dhe zbatim t\u00eb Kushtetut\u00ebs.<\/p>\n
Kuvendi duhet t’i ushtroj\u00eb kompetencat e tij n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pavarur, transparente dhe me argumente juridike. Qeveria duhet t\u00eb mbroj\u00eb interesat e vendit p\u00ebrmes diplomacis\u00eb aktive, nd\u00ebrsa institucionet e drejt\u00ebsis\u00eb duhet t\u00eb garantojn\u00eb respektimin e rendit kushtetues.<\/p>\n
N\u00ebse nj\u00eb ligj kontestohet, ekzistojn\u00eb mekanizmat kushtetues p\u00ebr ta shqyrtuar at\u00eb. N\u00ebse nj\u00eb marr\u00ebveshje nd\u00ebrkomb\u00ebtare krijon obligime, ato duhet t\u00eb respektohen. N\u00ebse ekziston paqart\u00ebsi juridike, ajo duhet t\u00eb zgjidhet p\u00ebrmes mekanizmave p\u00ebrkat\u00ebs dhe jo p\u00ebrmes presionit politik.<\/p>\n
Asnj\u00eb shumic\u00eb parlamentare nuk \u00ebsht\u00eb mbi Kushtetut\u00ebn, por asnj\u00eb aktor i jasht\u00ebm nuk mund ta z\u00ebvend\u00ebsoj\u00eb vullnetin kushtetues t\u00eb institucioneve t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n
Kjo \u00ebsht\u00eb demokracia institucionale dhe kjo \u00ebsht\u00eb m\u00ebnyra se si nd\u00ebrtohet nj\u00eb shtet funksional.<\/p>\n
Aleat\u00ebt duhet t’i kemi pran\u00eb, por jo n\u00eb vendin ton\u00eb<\/p>\n
Kosova ka nevoj\u00eb p\u00ebr Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs, p\u00ebr Bashkimin Evropian dhe p\u00ebr partner\u00ebt e tjer\u00eb strategjik\u00eb. Integrimi evropian dhe euroatlantik duhet t\u00eb mbetet orientim i q\u00ebndruesh\u00ebm shtet\u00ebror.<\/p>\n
Por edhe aleat\u00ebt duhet ta kuptojn\u00eb se nj\u00eb Kosov\u00eb me institucione t\u00eb forta, me vendimmarrje t\u00eb p\u00ebrgjegjshme dhe me kompetenca kushtetuese t\u00eb respektuara \u00ebsht\u00eb nj\u00eb partner m\u00eb i q\u00ebndruesh\u00ebm.<\/p>\n
Nuk nd\u00ebrtohet demokracia duke dob\u00ebsuar institucionet demokratike. Nuk forcohet shteti duke e b\u00ebr\u00eb vendimmarrjen e tij t\u00eb varur nga reagimet e p\u00ebrditshme politike jasht\u00eb vendit.<\/p>\n
Marr\u00ebdh\u00ebniet nd\u00ebrkomb\u00ebtare duhet t\u00eb nd\u00ebrtohen mbi respektin e nd\u00ebrsjell\u00eb, komunikimin dhe partneritetin, jo mbi logjik\u00ebn e kusht\u00ebzimeve t\u00eb nj\u00ebanshme.<\/p>\n
Kosova nuk k\u00ebrkon privilegje. K\u00ebrkon at\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb themelore p\u00ebr \u00e7do shtet: respektimin e sovranitetit, t\u00eb Kushtetut\u00ebs dhe t\u00eb institucioneve t\u00eb veta.<\/p>\n
P\u00ebrfundim<\/p>\n
Shtet\u00ebsia nuk matet vet\u00ebm me flamur, himn dhe njohje nd\u00ebrkomb\u00ebtare. Ajo matet edhe me aft\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb vendime, p\u00ebr t\u00eb mbrojtur interesat publike dhe p\u00ebr t\u00eb funksionuar si shtet i s\u00eb drejt\u00ebs.<\/p>\n
Kosova nuk duhet t\u00eb hyj\u00eb n\u00eb konflikt me aleat\u00ebt e saj, por as nuk duhet t\u00eb krijoj\u00eb kultur\u00eb politike ku \u00e7do k\u00ebrkes\u00eb e jashtme shnd\u00ebrrohet n\u00eb urdh\u00ebr t\u00eb pashkruar p\u00ebr institucionet vendore.<\/p>\n
Nevojitet diplomaci q\u00eb di t\u00eb d\u00ebgjoj\u00eb, por edhe t\u00eb kund\u00ebrshtoj\u00eb me argumente. Nevojiten institucione q\u00eb din\u00eb t\u00eb bashk\u00ebpunojn\u00eb, por edhe t\u00eb mbrojn\u00eb kompetencat e tyre. Nevojitet nj\u00eb politik\u00eb q\u00eb e kupton r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e aleancave, por nuk e harron p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb ndaj qytetar\u00ebve.<\/p>\n
Pavar\u00ebsia nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm e drejta p\u00ebr t’u njohur nga t\u00eb tjer\u00ebt. \u00cbsht\u00eb edhe e drejta dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsia p\u00ebr ta qeverisur vendin n\u00eb p\u00ebrputhje me Kushtetut\u00ebn dhe vullnetin demokratik t\u00eb qytetar\u00ebve.<\/p>\n
Aleat\u00ebt tan\u00eb duhet t’i kemi pran\u00eb, por institucionet tona duhet t’i kemi n\u00eb vendin e tyre, me kompetenca t\u00eb plota dhe me p\u00ebrgjegj\u00ebsi t\u00eb qarta.<\/p>\n
Sepse sovraniteti nuk \u00ebsht\u00eb kund\u00ebr partneritetit. Sovraniteti \u00ebsht\u00eb themeli mbi t\u00eb cilin nd\u00ebrtohet partneriteti nd\u00ebrmjet shteteve t\u00eb barabarta.<\/p>\n
Kosova nuk ka nevoj\u00eb p\u00ebr m\u00eb pak miq nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb. Ka nevoj\u00eb p\u00ebr m\u00eb shum\u00eb dinjitet institucional dhe p\u00ebr nj\u00eb partneritet ku sovraniteti i saj respektohet n\u00eb praktik\u00eb, ashtu si\u00e7 respektohet n\u00eb deklarata.<\/p>\n
Referencat,<\/p>\n
1. Kushtetuta e Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs \u2013 nenet 1, 2, 16, 17 dhe 65.<\/p>\n
2. Karta e Kombeve t\u00eb Bashkuara \u2013 neni 2, parimi i barazis\u00eb sovrane dhe mosnd\u00ebrhyrjes n\u00eb pun\u00ebt e brendshme t\u00eb shteteve.<\/p>\n
3. Deklarata e Asambles\u00eb s\u00eb P\u00ebrgjithshme t\u00eb Kombeve t\u00eb Bashkuara, Rezoluta 2625 (XXV), e vitit 1970 \u2013 Marr\u00ebdh\u00ebniet miq\u00ebsore dhe bashk\u00ebpunimi nd\u00ebrmjet shteteve.<\/p>\n
4. Konventa e Vjen\u00ebs p\u00ebr t\u00eb Drejt\u00ebn e Traktateve, e vitit 1969 \u2013 nenet 26 dhe 27, zbatimi n\u00eb mir\u00ebbesim i marr\u00ebveshjeve nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe raporti i tyre me t\u00eb drejt\u00ebn e brendshme.<\/p>\n
Prishtin\u00eb,12.11.2026<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Sovraniteti nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm status nd\u00ebrkomb\u00ebtar, por e drejt\u00eb dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb vendosur vet\u00eb…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":62567,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-64747","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-op-ed"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/64747","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=64747"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/64747\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":64750,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/64747\/revisions\/64750"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/62567"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=64747"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=64747"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=64747"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}