{"id":66263,"date":"2026-11-16T22:07:42","date_gmt":"2026-11-16T21:07:42","guid":{"rendered":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=66263"},"modified":"2026-11-16T22:07:42","modified_gmt":"2026-11-16T21:07:42","slug":"puthja-e-judes-nga-tirana-ne-bruksel-nga-celesi-i-tiranes-te-nuk-ta-japim-kosoven","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=66263","title":{"rendered":"PUTHJA E JUD\u00cbS NGA TIRANA N\u00cb BRUKSEL \u2013 NGA \u201e\u00c7EL\u00cbSI I TIRAN\u00cbS\u201d TE \u201eNUK TA JAPIM KOSOV\u00cbN\u201d!"},"content":{"rendered":"<p>Nga: Isuf B.Bajrami<\/p>\n<p>Bregoviqi, Rama dhe jehonat e nacionalizmit serb: nj\u00eb rrug\u00ebtim p\u00ebrmes muzik\u00ebs, politik\u00ebs, historis\u00eb dhe standardeve t\u00eb dyfishta ndaj Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>PUTHJA E JUD\u00cbS \u2013 KUR MIQ\u00cbSIA POLITIKE FSHEH KONTRADIKTA<\/p>\n<p>N\u00eb historin\u00eb e njer\u00ebzimit, Puthja e Jud\u00ebs \u00ebsht\u00eb shnd\u00ebrruar n\u00eb simbolin m\u00eb t\u00eb njohur t\u00eb tradhtis\u00eb s\u00eb maskuar pas miq\u00ebsis\u00eb. \u00cbsht\u00eb metafora e af\u00ebrsis\u00eb q\u00eb fsheh nj\u00eb kontradikt\u00eb, e p\u00ebrqafimit q\u00eb nuk p\u00ebrputhet me veprimin dhe e besnik\u00ebris\u00eb s\u00eb deklaruar q\u00eb vihet n\u00eb pik\u00ebpyetje pik\u00ebrisht at\u00ebher\u00eb kur k\u00ebrkohet t\u00eb d\u00ebshmohet.<\/p>\n<p>N\u00eb politik\u00ebn ballkanike, kjo metafor\u00eb merr nj\u00eb kuptim t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb. K\u00ebtu, miq\u00ebsia shpesh shpallet n\u00eb konferenca, p\u00ebrqafohet n\u00eb fotografi, vuloset me marr\u00ebveshje dhe shoq\u00ebrohet me deklarata p\u00ebr bashk\u00ebpunim rajonal. Por, kur vjen puna te interesat jetike t\u00eb Kosov\u00ebs, jo gjithmon\u00eb veprohet me t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn vendosm\u00ebri.<\/p>\n<p>Kosova \u00ebsht\u00eb p\u00ebrmendur shpesh si faktor i paqes, i stabilitetit dhe i integrimit evropian. Megjithat\u00eb, historia e marr\u00ebdh\u00ebnieve politike n\u00eb rajon d\u00ebshmon se solidariteti me t\u00eb nuk mund t\u00eb matet me fjalime, por me q\u00ebndrime konkrete.<\/p>\n<p>Pik\u00ebrisht k\u00ebtu fillon ky rrug\u00ebtim: nga Tirana, p\u00ebrmes Kor\u00e7\u00ebs, deri n\u00eb Bruksel. Nj\u00eb rrug\u00ebtim ku muzika b\u00ebhet simbol politik, historia p\u00ebrdoret si argument territorial dhe deklaratat e miq\u00ebsis\u00eb p\u00ebrballen me kontradiktat e veprimeve.<\/p>\n<p>I. TIRANA, 2006 \u2013 \u00c7EL\u00cbSI I QYTETIT P\u00cbR GORAN BREGOVIQIN<\/p>\n<p>M\u00eb 31 mars 2006, k\u00ebng\u00ebtari dhe kompozitori Goran Bregoviq mbajti koncert n\u00eb Pallatin e Kongreseve n\u00eb Tiran\u00eb. Koncerti pati jehon\u00eb t\u00eb madhe publike dhe u ndoq edhe nga p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb institucioneve shqiptare.<\/p>\n<p>Me k\u00ebt\u00eb rast, kryetari i at\u00ebhersh\u00ebm i Bashkis\u00eb s\u00eb Tiran\u00ebs, Edi Rama, i dor\u00ebzoi Bregoviqit \u00e7el\u00ebsat e qytetit, duke e nderuar me titullin Qytetar Nderi i Tiran\u00ebs.\u00b9<\/p>\n<p>Ishte nj\u00eb gjest simbolik i mikpritjes dhe i afrimit kulturor.<\/p>\n<p>Por Bregoviqi nuk ishte thjesht nj\u00eb muzikant pa kontekst historik. Ai ishte nj\u00eb artist nga hap\u00ebsira ish-jugosllave, identiteti dhe krijimtaria e t\u00eb cilit lidhen me nj\u00eb rajon t\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb luft\u00ebra, shp\u00ebrb\u00ebrje shtetesh dhe p\u00ebrplasje t\u00eb r\u00ebnda komb\u00ebtare.<\/p>\n<p>K\u00ebnga e tij \u201eKallashnikov\u201d ishte nd\u00ebr krijimet m\u00eb t\u00eb njohura t\u00eb repertorit muzikor ballkanik. P\u00ebr shum\u00eb d\u00ebgjues, ajo ishte muzik\u00eb ritmike dhe arg\u00ebtuese. P\u00ebr t\u00eb tjer\u00eb, simbolika e saj dhe konteksti i koh\u00ebs ngjallnin shqet\u00ebsime.<\/p>\n<p>Nuk ka arsye q\u00eb nj\u00eb artist t\u00eb gjykohet automatikisht p\u00ebr krimet e kryera nga shteti apo grupet e p\u00ebrkat\u00ebsis\u00eb s\u00eb tij etnike. Por, po aq e drejt\u00eb \u00ebsht\u00eb q\u00eb publiku t\u00eb ket\u00eb t\u00eb drejt\u00ebn t\u00eb diskutoj\u00eb simbolik\u00ebn e artit dhe ndjeshm\u00ebrit\u00eb historike.<\/p>\n<p>Prandaj, dhurimi i \u00c7el\u00ebsit t\u00eb Tiran\u00ebs nuk duhet par\u00eb vet\u00ebm si nj\u00eb ceremoni kulturore. Ai u b\u00eb pjes\u00eb e nj\u00eb debati m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb mbi m\u00ebnyr\u00ebn se si politika shqiptare e trajtonte ndjeshm\u00ebrin\u00eb historike t\u00eb shqiptar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>A ishte ky nj\u00eb gjest i zakonsh\u00ebm kulturor apo nj\u00eb shenj\u00eb e nj\u00eb politike q\u00eb k\u00ebrkonte afrimin me Serbin\u00eb edhe p\u00ebrmes simboleve artistike?<\/p>\n<p>Pyetja nuk \u00ebsht\u00eb n\u00ebse Bregoviqi kishte t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb k\u00ebndonte n\u00eb Tiran\u00eb. Pyetja \u00ebsht\u00eb n\u00ebse politika shqiptare tregonte t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn ndjeshm\u00ebri ndaj kujtes\u00ebs historike t\u00eb Kosov\u00ebs q\u00eb k\u00ebrkonte nga vet\u00eb shqiptar\u00ebt n\u00eb raport me fqinj\u00ebt.<\/p>\n<p>II. KOR\u00c7A, 2021 \u2013 BREGOVIQI N\u00cb SKEN\u00cb, K\u00cbNGA E ADEM JASHARIT N\u00cb HESHTJEN E FESTIVALIT<\/p>\n<p>Pes\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb vjet pas nderimit n\u00eb Tiran\u00eb, emri i Goran Bregoviqit u rikthye n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb debatit publik shqiptar.<\/p>\n<p>N\u00eb gusht t\u00eb vitit 2021, ai u ftua t\u00eb performonte n\u00eb Festivalin e Birr\u00ebs n\u00eb Kor\u00e7\u00eb. Ftesa shkaktoi reagime t\u00eb fuqishme n\u00eb Kosov\u00eb dhe Shqip\u00ebri.<\/p>\n<p>Kund\u00ebrshtimet kishin t\u00eb b\u00ebnin me ndjeshm\u00ebrin\u00eb e shqiptar\u00ebve ndaj luft\u00ebrave n\u00eb ish-Jugosllavi, politik\u00ebs s\u00eb regjimit t\u00eb Millosheviqit dhe simbolik\u00ebs s\u00eb artist\u00ebve q\u00eb vinin nga hap\u00ebsira serbe.<\/p>\n<p>Bregoviqi u mbrojt nga kryeministri Edi Rama, i cili kund\u00ebrshtimet i cil\u00ebsoi si reagime t\u00eb pabazuara dhe p\u00ebrdori shprehjen \u201ehisteri fashiste\u201d p\u00ebr nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb kritik\u00ebve t\u00eb tij.\u00b2<\/p>\n<p>Rama argumentonte se Bregoviqi nuk mund t\u00eb identifikohej me krimet e kryera nga regjimi serb vet\u00ebm p\u00ebr shkak t\u00eb prejardhjes apo identitetit t\u00eb tij.<\/p>\n<p>N\u00eb parim, kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje q\u00eb meriton dallim t\u00eb qart\u00eb: p\u00ebrgjegj\u00ebsia penale dhe morale \u00ebsht\u00eb individuale. Nuk mund t&#8217;i atribuohet nj\u00eb artisti p\u00ebrgjegj\u00ebsia p\u00ebr krimet e nj\u00eb regjimi pa prova.<\/p>\n<p>Por problemi politik nuk p\u00ebrfundonte k\u00ebtu.<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtin festival ishte parapar\u00eb t\u00eb merrte pjes\u00eb edhe k\u00ebng\u00ebtari kosovar Shemsi Krasniqi, i njohur si Shemi.<\/p>\n<p>N\u00eb deklarat\u00ebn e tij publike, t\u00eb publikuar nga Dosja.al m\u00eb 12 gusht 2021, Krasniqi tregoi se kishte d\u00ebshir\u00eb t\u00eb merrte pjes\u00eb n\u00eb Kor\u00e7\u00eb dhe t\u00eb interpretonte k\u00ebng\u00ebt \u201eXhamadani vija-vija\u201d dhe \u201eK\u00ebng\u00ebn e Adem Jasharit\u201d.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, pas reagimeve dhe kund\u00ebrshtimeve q\u00eb pasuan zbulimin e pjes\u00ebmarrjes s\u00eb tij, ai vendosi t\u00eb t\u00ebrhiqej nga festivali.\u00b3<\/p>\n<p>Ky episod ka nj\u00eb dometh\u00ebnie t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00ebr\u00ebn an\u00eb, Bregoviqi ishte artisti i ftuar, p\u00ebr t\u00eb cilin kryeministri shqiptar k\u00ebrkonte toleranc\u00eb dhe mir\u00ebkuptim. N\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr, nj\u00eb k\u00ebng\u00ebtar nga Kosova, i cili d\u00ebshironte t\u00eb sillte n\u00eb sken\u00ebn e Kor\u00e7\u00ebs edhe k\u00ebng\u00ebn kushtuar Adem Jasharit, p\u00ebrfundoi duke u t\u00ebrhequr nga aktiviteti.<\/p>\n<p>Nuk ka dokumentim t\u00eb mjaftuesh\u00ebm p\u00ebr t\u00eb pohuar se organizator\u00ebt ia ndaluan zyrtarisht k\u00ebng\u00ebn e Adem Jasharit. Por fakti q\u00eb ajo nuk u interpretua, nd\u00ebrsa Shemsi Krasniqi u t\u00ebrhoq, mbetet pjes\u00eb e historis\u00eb s\u00eb k\u00ebtij festivali.<\/p>\n<p>K\u00ebtu q\u00ebndron kontrasti simbolik: p\u00ebr Bregoviqin u krijua hap\u00ebsira e nj\u00eb koncerti t\u00eb madh, nd\u00ebrsa k\u00ebnga kushtuar nj\u00ebrit prej simboleve m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb rezistenc\u00ebs shqiptare n\u00eb Kosov\u00eb nuk arriti t\u00eb d\u00ebgjohej n\u00eb at\u00eb sken\u00eb.<\/p>\n<p>A nuk meritonte edhe kujtesa historike e Kosov\u00ebs t\u00eb trajtohej me t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn ndjeshm\u00ebri?<\/p>\n<p>A nuk ishte e mundur q\u00eb mikpritja p\u00ebr nj\u00eb artist serb t\u00eb shoq\u00ebrohej edhe me respekt t\u00eb barabart\u00eb p\u00ebr simbolik\u00ebn komb\u00ebtare shqiptare?<\/p>\n<p>Problemi nuk ishte liria e Bregoviqit p\u00ebr t\u00eb k\u00ebnduar. Problemi ishte standardi i ndjeshm\u00ebris\u00eb q\u00eb politika shqiptare aplikonte ndaj dy kujtesave historike.<\/p>\n<p>III. NGA KOR\u00c7A N\u00cb BRUKSEL \u2013 KUR MUZIKA SHND\u00cbRROHET N\u00cb MESAZH POLITIK<\/p>\n<p>M\u00eb 15 n\u00ebntor 2026, n\u00eb prag t\u00eb Forumit t\u00eb Zgjerimit t\u00eb Bashkimit Evropian n\u00eb Bruksel, u organizua koncerti me titull \u201eMelodies of Unity: Harmonies from Europe&#8217;s Crossroads\u201d.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb aktivitet muzikor u prezantuan kompozime nga vendet e Ballkanit Per\u00ebndimor.<\/p>\n<p>Por p\u00ebrfaq\u00ebsimi muzikor i Kosov\u00ebs u shoq\u00ebrua me nj\u00eb zgjedhje q\u00eb shkaktoi polemik\u00eb t\u00eb madhe: u interpretua instrumentalja e k\u00ebng\u00ebs serbe \u201eSa Kosova zora svi\u0107e\u201d, e njohur edhe si \u201eOj Kosovo, Kosovo\u201d.<\/p>\n<p>Interpretimi u b\u00eb nga muzikant\u00eb t\u00eb grupit Marko Hatlak &#038; Kapobanda.<\/p>\n<p>Gjat\u00eb interpretimit, n\u00eb ekran u shfaq titulli i k\u00ebng\u00ebs, i shoq\u00ebruar me em\u00ebrtimin \u201eKosovo\u201d.<\/p>\n<p>Problemi nuk q\u00ebndronte vet\u00ebm te fakti se nj\u00eb kompozim serb ishte p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb program. Problemi ishte identiteti historik i k\u00ebng\u00ebs dhe p\u00ebrmbajtja politike e tekstit t\u00eb saj origjinal.<\/p>\n<p>Koncerti ishte pjes\u00eb e programit hap\u00ebs t\u00eb nj\u00eb aktiviteti t\u00eb organizuar nga Komisioni Evropian, n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb Forumit t\u00eb Zgjerimit t\u00eb BE-s\u00eb, n\u00ebn p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb politike t\u00eb komisioneres p\u00ebr Zgjerim, Marta Kos.<\/p>\n<p>Pra, nuk b\u00ebhej fjal\u00eb p\u00ebr nj\u00eb koncert privat, por p\u00ebr nj\u00eb aktivitet t\u00eb lidhur drejtp\u00ebrdrejt me institucionet evropiane dhe procesin e zgjerimit t\u00eb BE-s\u00eb.\u2074<\/p>\n<p>Reagimet nga Kosova nuk vonuan.<\/p>\n<p>Ambasadori i Kosov\u00ebs n\u00eb Belgjik\u00eb, Agron Bajrami, k\u00ebrkoi sqarim t\u00eb menj\u00ebhersh\u00ebm se kush e kishte p\u00ebrzgjedhur dhe miratuar repertorin. Ai vler\u00ebsoi se k\u00ebnga promovonte pretendime territoriale ndaj Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs dhe se interpretimi i saj ishte i papranuesh\u00ebm n\u00eb nj\u00eb aktivitet kushtuar integrimit, unitetit dhe fqinj\u00ebsis\u00eb s\u00eb mir\u00eb.<\/p>\n<p>Reagime pati edhe nga p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs dhe eurodeputet\u00eb.<\/p>\n<p>Edi Rama, i cili ndodhej n\u00eb Bruksel n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb angazhimeve politike, u shpreh i shokuar nga ajo q\u00eb kishte ndodhur dhe k\u00ebrkoi q\u00eb \u00e7\u00ebshtja t\u00eb trajtohej n\u00eb nivel diplomatik.<\/p>\n<p>Komisionerja Marta Kos shprehu keqardhje p\u00ebr zgjedhjen e k\u00ebng\u00ebs, duke theksuar se ajo nuk p\u00ebrfaq\u00ebson q\u00ebndrimet e Komisionit Evropian. Ajo rikujtoi gjithashtu se pajtimi nuk n\u00ebnkupton harrimin e s\u00eb kaluar\u00ebs dhe vuajtjeve t\u00eb popujve t\u00eb rajonit.\u2075<\/p>\n<p>Ky reagim ishte i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm, por nuk mund t\u00eb konsiderohet p\u00ebrmbyllje e \u00e7\u00ebshtjes.<\/p>\n<p>Mbetet e domosdoshme t\u00eb sqarohet se kush e p\u00ebrzgjodhi k\u00ebng\u00ebn, kush e miratoi repertorin dhe n\u00ebse p\u00ebrmbajtja e saj ishte shqyrtuar paraprakisht.<\/p>\n<p>Fakti q\u00eb k\u00ebnga u interpretua n\u00eb form\u00eb instrumentale, pa tekst, nuk e zhduk identitetin e kompozimit. Nj\u00eb vep\u00ebr muzikore nuk shk\u00ebputet automatikisht nga historia e saj vet\u00ebm sepse interpretohet pa fjal\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, kur nj\u00eb institucion evropian organizon nj\u00eb aktivitet q\u00eb synon t\u00eb promovoj\u00eb unitetin, nuk mjafton t\u00eb deklaroj\u00eb m\u00eb pas se nj\u00eb p\u00ebrzgjedhje problematike nuk p\u00ebrfaq\u00ebson q\u00ebndrimin e tij. Ai duhet t\u00eb shpjegoj\u00eb se si u b\u00eb e mundur q\u00eb kjo p\u00ebrzgjedhje t\u00eb hynte n\u00eb program.<\/p>\n<p>IV. K\u00cbNGA E VITIT 1989 \u2013 JO FOLKLOR I LASHT\u00cb, POR KRIJIM I NJ\u00cb EPOKE NACIONALISTE<\/p>\n<p>Nj\u00eb nga \u00e7\u00ebshtjet m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb k\u00ebsaj polemike \u00ebsht\u00eb origjina e k\u00ebng\u00ebs.<\/p>\n<p>N\u00eb disa raportime mediatike serbe, ajo \u00ebsht\u00eb paraqitur si k\u00ebng\u00eb e vjet\u00ebr popullore.<\/p>\n<p>Por faktet tregojn\u00eb di\u00e7ka tjet\u00ebr.<\/p>\n<p>Gazeta serbe Kurir, n\u00eb artikullin kushtuar historis\u00eb s\u00eb k\u00ebng\u00ebs \u201eSa Kosova zora svi\u0107e\u201d, e identifikon autorin si Ljubomir Ljuba Manasijevi\u0107, k\u00ebng\u00ebtar, kompozitor dhe autor tekstesh.<\/p>\n<p>K\u00ebnga u krijua n\u00eb vitin 1989, n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb sh\u00ebnimit t\u00eb 600-vjetorit t\u00eb Betej\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>Sipas rr\u00ebfimit t\u00eb vet\u00eb Manasijevi\u0107it, frym\u00ebzimi erdhi pas p\u00ebrjetimeve t\u00eb tij gjat\u00eb ceremonis\u00eb p\u00ebrkujtimore n\u00eb Manastirin e Gra\u00e7anic\u00ebs, m\u00eb 28 qershor 1989.<\/p>\n<p>N\u00eb at\u00eb koh\u00eb, n\u00eb oborrin e manastirit ishte organizuar edhe nj\u00eb ekspozit\u00eb e piktorit Miliq od Ma\u00e7ve.<\/p>\n<p>Manasijeviqi rr\u00ebfen atmosfer\u00ebn fetare dhe komb\u00ebtare t\u00eb asaj nate, pjes\u00ebmarrjen e njer\u00ebzve nga vende t\u00eb ndryshme dhe pritjen e agimit t\u00eb Vidovdanit.<\/p>\n<p>N\u00eb fillim t\u00eb vitit 1990, k\u00ebnga u regjistrua n\u00eb kaset\u00ebn \u201eVostani Serbije\u201d.\u2076<\/p>\n<p>K\u00ebtu duhet ndalur.<\/p>\n<p>Viti 1989 nuk ishte nj\u00eb vit i zakonsh\u00ebm p\u00ebr Kosov\u00ebn dhe Jugosllavin\u00eb.<\/p>\n<p>Ishte periudha kur nacionalizmi serb po merrte p\u00ebrmasa t\u00eb jasht\u00ebzakonshme politike. Ishte koha e sh\u00ebnimit masiv t\u00eb 600-vjetorit t\u00eb Betej\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs, e fjalimit t\u00eb Slobodan Millosheviqit n\u00eb Gazimestan dhe e thellimit t\u00eb politik\u00ebs represive ndaj shqiptar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>Kjo nuk do t\u00eb thot\u00eb se \u00e7do k\u00ebng\u00eb e krijuar n\u00eb at\u00eb periudh\u00eb ishte domosdoshm\u00ebrisht produkt i nj\u00eb urdhri politik. Por do t\u00eb thot\u00eb se krijimi dhe p\u00ebrmbajtja e saj duhet t\u00eb kuptohen n\u00eb kontekstin historik dhe ideologjik t\u00eb koh\u00ebs.<\/p>\n<p>Prandaj, paraqitja e saj si nj\u00eb k\u00ebng\u00eb e lasht\u00eb, anonime dhe thjesht folklorike \u00ebsht\u00eb historikisht e pasakt\u00eb.<\/p>\n<p>Ajo ka autor, dat\u00eb krijimi dhe nj\u00eb kontekst t\u00eb p\u00ebrcaktuar historik.<\/p>\n<p>V. \u201eNUK T\u00cb JAPIM, KOSOV\u00cb!\u201d \u2013 KUR TEKSTI SHPREH PRETENDIMIN TERRITORIAL<\/p>\n<p>Pjesa m\u00eb dometh\u00ebn\u00ebse e k\u00ebsaj k\u00ebnge \u00ebsht\u00eb teksti i saj.<\/p>\n<p>Kurir publikon vargjet ku Kosova paraqitet si tok\u00eb e dashur, si vend i heronjve Lazar dhe Millosh dhe si pjes\u00eb e trash\u00ebgimis\u00eb historike serbe.<\/p>\n<p>Por vargjet m\u00eb dometh\u00ebn\u00ebse jan\u00eb:<\/p>\n<p>\u201eSrbadija kli\u010de cela: Ne damo te Kosovo!\u201d<\/p>\n<p>N\u00eb shqip:<\/p>\n<p>\u201eKrejt Serbia brohoret: Nuk t\u00eb japim, Kosov\u00eb!\u201d<\/p>\n<p>Dhe m\u00eb tej:<\/p>\n<p>\u201eTo je na\u0161e uvek bilo, od starina ostalo.\u201d<\/p>\n<p>Q\u00eb p\u00ebrkthehet:<\/p>\n<p>\u201eKjo ka qen\u00eb gjithmon\u00eb e jona, q\u00eb nga lasht\u00ebsia ka mbetur.\u201d<\/p>\n<p>K\u00ebtu shfaqet qart\u00eb dallimi nd\u00ebrmjet kujtes\u00ebs kulturore dhe pretendimit territorial.<\/p>\n<p>Nj\u00eb popull ka t\u00eb drejt\u00eb t&#8217;i kujtoj\u00eb heronjt\u00eb e vet, t\u00eb nderoj\u00eb figurat historike dhe t\u00eb ruaj\u00eb tradit\u00ebn fetare e kulturore.<\/p>\n<p>Por asnj\u00eb popull nuk mund ta shnd\u00ebrroj\u00eb kujtes\u00ebn historike n\u00eb dokument pron\u00ebsie mbi territorin e nj\u00eb shteti tjet\u00ebr.<\/p>\n<p>P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, k\u00ebnga nd\u00ebrton nj\u00eb lidhje t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb nd\u00ebrmjet figurave t\u00eb Mesjet\u00ebs, territorit t\u00eb sot\u00ebm t\u00eb Kosov\u00ebs dhe nj\u00eb pretendimi t\u00eb vazhduesh\u00ebm komb\u00ebtar.<\/p>\n<p>Kjo \u00ebsht\u00eb pik\u00ebrisht arsyeja pse ajo nuk mund t\u00eb trajtohet si nj\u00eb melodi neutrale n\u00eb nj\u00eb aktivitet q\u00eb pretendon t\u00eb promovoj\u00eb unitetin evropian.<\/p>\n<p>Nuk \u00ebsht\u00eb e nevojshme q\u00eb k\u00ebnga t\u00eb interpretohet me z\u00eb p\u00ebr t\u00eb kuptuar historin\u00eb dhe p\u00ebrmbajtjen e saj. Mjafton t\u00eb njihet origjina dhe teksti i saj.<\/p>\n<p>VI. MITI I VITIT 1389 DHE HISTORIA Q\u00cb NUK FILLON ME T\u00cb<\/p>\n<p>Nj\u00eb problem i vazhduesh\u00ebm i nacionalizmit historik serb \u00ebsht\u00eb p\u00ebrpjekja p\u00ebr ta vendosur t\u00ebr\u00eb historin\u00eb e Kosov\u00ebs n\u00ebn hijen e Betej\u00ebs s\u00eb vitit 1389.<\/p>\n<p>Por historia e Kosov\u00ebs nuk fillon me k\u00ebt\u00eb betej\u00eb.<\/p>\n<p>As historia e popujve t\u00eb Ballkanit nuk mund t\u00eb reduktohet n\u00eb nj\u00eb rr\u00ebfim t\u00eb vet\u00ebm komb\u00ebtar, t\u00eb nd\u00ebrtuar mbi kufij dhe identitete q\u00eb n\u00eb kuptimin e sot\u00ebm nuk ekzistonin n\u00eb Mesjet\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb shekujt XI dhe XII, hap\u00ebsira e Ballkanit ishte nj\u00eb mozaik politik i p\u00ebrb\u00ebr\u00eb nga Bizanti, Duklja, Rashka dhe formacione t\u00eb tjera politike.<\/p>\n<p>Sundimtar\u00ebt e k\u00ebtyre hap\u00ebsirave zhvillonin luft\u00ebra, krijonin aleanca, lidhnin marr\u00ebveshje dhe ndryshonin vazhdimisht raportet e forcave.<\/p>\n<p>Vukani i Rashk\u00ebs dhe Aleks Komneni<\/p>\n<p>Marr\u00ebdh\u00ebniet nd\u00ebrmjet Vukanit t\u00eb Rashk\u00ebs dhe perandorit bizantin Aleks Komneni d\u00ebshmojn\u00eb p\u00ebr konfliktet e vazhdueshme politike dhe ushtarake n\u00eb rajon.<\/p>\n<p>K\u00ebto zhvillime duhet t\u00eb studiohen p\u00ebrmes burimeve bizantine, ve\u00e7an\u00ebrisht vepr\u00ebs s\u00eb Ana Komnen\u00ebs, e cila p\u00ebrshkruan fushatat e t\u00eb atit.<\/p>\n<p>Ato tregojn\u00eb se kufijt\u00eb politik\u00eb t\u00eb asaj kohe nuk p\u00ebrputheshin me hartat e sotme komb\u00ebtare dhe se zgjerimi territorial ishte pjes\u00eb e nj\u00eb realiteti shum\u00eb m\u00eb kompleks.<\/p>\n<p>Prandaj, p\u00ebrdorimi i historis\u00eb mesjetare p\u00ebr t\u00eb nd\u00ebrtuar pretendime t\u00eb pand\u00ebrprera komb\u00ebtare mbi Kosov\u00ebn \u00ebsht\u00eb nj\u00eb interpretim anakronik.<\/p>\n<p>Beteja e Kosov\u00ebs, 1389<\/p>\n<p>Beteja e Kosov\u00ebs ishte nj\u00eb p\u00ebrballje e r\u00ebnd\u00ebsishme nd\u00ebrmjet forcave osmane dhe koalicionit t\u00eb sundimtar\u00ebve ballkanik\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb mor\u00ebn pjes\u00eb forca t\u00eb udh\u00ebhequra nga princi Lazar, Vuk Brankoviqi dhe Vlatko Vukoviqi i Bosnj\u00ebs.<\/p>\n<p>P\u00ebrb\u00ebrja e plot\u00eb etnike e ushtrive nuk mund t\u00eb p\u00ebrcaktohet me siguri sipas kategorive komb\u00ebtare t\u00eb sotme.<\/p>\n<p>Prandaj, nuk \u00ebsht\u00eb historikisht e drejt\u00eb q\u00eb kjo betej\u00eb t\u00eb paraqitet si nj\u00eb luft\u00eb nd\u00ebrmjet dy kombeve moderne, shqiptar\u00ebve dhe serb\u00ebve.<\/p>\n<p>Por nj\u00eb gj\u00eb \u00ebsht\u00eb e padiskutueshme: nj\u00eb betej\u00eb e zhvilluar n\u00eb vitin 1389 nuk mund t\u00eb sh\u00ebrbej\u00eb si titull juridik p\u00ebr pron\u00ebsin\u00eb e nj\u00eb territori n\u00eb vitin 2026.<\/p>\n<p>Viti 1912 \u2013 hyrja e ushtris\u00eb serbe n\u00eb Kosov\u00eb<\/p>\n<p>Historia vazhdon edhe pas Mesjet\u00ebs.<\/p>\n<p>Gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Ballkanike, n\u00eb vitin 1912, ushtria serbe hyri n\u00eb Kosov\u00eb dhe territoret shqiptare u p\u00ebrfshin\u00eb n\u00eb procesin e pushtimit dhe aneksimit nga Serbia.<\/p>\n<p>Kjo periudh\u00eb u shoq\u00ebrua me vrasje, d\u00ebbime, dhun\u00eb dhe represion ndaj popullsis\u00eb shqiptare.<\/p>\n<p>Raportet nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb koh\u00ebs, p\u00ebrfshir\u00eb raportin e Carnegie Endowment for International Peace mbi Luft\u00ebrat Ballkanike, dokumentojn\u00eb krime dhe shkelje t\u00eb r\u00ebnda ndaj popullsis\u00eb civile n\u00eb territoret e pushtuara.\u2077<\/p>\n<p>Kjo histori nuk mund t\u00eb fshihet p\u00ebrmes romantizimit t\u00eb Mesjet\u00ebs.<\/p>\n<p>As nuk mund t\u00eb nd\u00ebrtohet nj\u00eb narrativ\u00eb e drejt\u00eb historike duke kujtuar vet\u00ebm vuajtjet e nj\u00eb populli dhe duke heshtur p\u00ebr vuajtjet e tjetrit.<\/p>\n<p>M\u00eb pas erdh\u00ebn represioni i vazhduesh\u00ebm, lufta e viteve 1998\u20131999, d\u00ebbimet masive dhe krimet e kryera ndaj popullsis\u00eb shqiptare t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, Kosova nuk \u00ebsht\u00eb thjesht nj\u00eb simbol n\u00eb k\u00ebng\u00ebt nacionaliste serbe. Ajo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb shoq\u00ebri q\u00eb ka p\u00ebrjetuar histori konkrete dhune dhe q\u00eb ka t\u00eb drejt\u00ebn e vet p\u00ebr t\u00eb ardhmen politike.<\/p>\n<p>VII. BRUKSELI DHE VLERAT EVROPIANE \u2013 NENET 2 DHE 21<\/p>\n<p>Polemika e Brukselit nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm \u00e7\u00ebshtje shijeje muzikore.<\/p>\n<p>Ajo prek drejtp\u00ebrdrejt p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb institucionale t\u00eb organizator\u00ebve dhe standardet q\u00eb Bashkimi Evropian k\u00ebrkon nga vendet aspirante.<\/p>\n<p>Neni 2 i Traktatit p\u00ebr Bashkimin Evropian p\u00ebrcakton vlerat themelore t\u00eb Unionit: dinjitetin njer\u00ebzor, lirin\u00eb, demokracin\u00eb, barazin\u00eb, sundimin e ligjit dhe respektimin e t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut.\u2078<\/p>\n<p>Neni 21 i t\u00eb nj\u00ebjtit Traktat p\u00ebrcakton parimet mbi t\u00eb cilat mb\u00ebshtetet veprimi i jasht\u00ebm i Bashkimit Evropian, p\u00ebrfshir\u00eb respektimin e s\u00eb drejt\u00ebs nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe Kart\u00ebs s\u00eb Kombeve t\u00eb Bashkuara.\u2079<\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa neni 21 i Kart\u00ebs s\u00eb t\u00eb Drejtave Themelore t\u00eb BE-s\u00eb ndalon diskriminimin, p\u00ebrfshir\u00eb at\u00eb mbi baz\u00ebn e origjin\u00ebs etnike.\u00b9\u2070<\/p>\n<p>Por k\u00ebtu lind nj\u00eb pyetje thelb\u00ebsore: a mjafton q\u00eb Bashkimi Evropian t&#8217;i shpall\u00eb k\u00ebto vlera, apo ka p\u00ebrgjegj\u00ebsi edhe t&#8217;i zbatoj\u00eb ato n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb q\u00ebndrueshme n\u00eb aktivitetet dhe politikat e veta?<\/p>\n<p>Nj\u00eb institucion q\u00eb k\u00ebrkon nga vendet e Ballkanit Per\u00ebndimor respektimin e standardeve evropiane duhet t\u00eb jet\u00eb vet\u00eb shembull i k\u00ebtyre standardeve.<\/p>\n<p>P\u00ebrzgjedhja e nj\u00eb k\u00ebnge q\u00eb, p\u00ebrmes tekstit t\u00eb saj, shpreh pretendime territoriale ndaj Kosov\u00ebs, n\u00eb nj\u00eb aktivitet t\u00eb organizuar nga Komisioni Evropian, nuk mund t\u00eb trajtohet si nj\u00eb gabim i zakonsh\u00ebm programor.<\/p>\n<p>Ajo k\u00ebrkon p\u00ebrgjegj\u00ebsi institucionale, transparenc\u00eb dhe sqarim t\u00eb plot\u00eb.<\/p>\n<p>Nuk mjafton q\u00eb Komisionerja p\u00ebr Zgjerim t\u00eb shpreh\u00eb keqardhje dhe t\u00eb deklaroj\u00eb se k\u00ebnga nuk p\u00ebrfaq\u00ebson q\u00ebndrimin e Komisionit Evropian. Kjo \u00ebsht\u00eb e nevojshme, por jo e mjaftueshme.<\/p>\n<p>Institucionet evropiane duhet t\u00eb japin p\u00ebrgjigje konkrete.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb rast duhen shqyrtuar pes\u00eb \u00e7\u00ebshtje:<\/p>\n<p>S\u00eb pari, respektimi i sovranitetit t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>Pretendimet historike nuk mund t\u00eb p\u00ebrdoren si argument p\u00ebr t\u00eb v\u00ebn\u00eb n\u00eb pik\u00ebpyetje realitetin politik dhe juridik t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>S\u00eb dyti, ndjeshm\u00ebria ndaj historis\u00eb s\u00eb viktimave.<\/p>\n<p>Pajtimi nuk n\u00ebnkupton harrimin e historis\u00eb, as relativizimin e vuajtjeve t\u00eb popujve.<\/p>\n<p>S\u00eb treti, p\u00ebrgjegj\u00ebsia institucionale.<\/p>\n<p>Duhet t\u00eb sqarohet se kush e p\u00ebrzgjodhi k\u00ebng\u00ebn, kush e miratoi repertorin dhe cilat ishin procedurat e kontrollit t\u00eb programit.<\/p>\n<p>S\u00eb kat\u00ebrti, koherenca e politik\u00ebs evropiane.<\/p>\n<p>Bashkimi Evropian nuk mund t\u00eb k\u00ebrkoj\u00eb nga vendet e Ballkanit dialog dhe fqinj\u00ebsi t\u00eb mir\u00eb, nd\u00ebrsa nuk tregon kujdesin e duhur ndaj simbolik\u00ebs q\u00eb p\u00ebrdoret n\u00eb aktivitetet e veta.<\/p>\n<p>S\u00eb pesti, p\u00ebrgjegj\u00ebsia p\u00ebr korrigjimin e gabimeve.<\/p>\n<p>Komisioni Evropian duhet t\u00eb nxjerr\u00eb m\u00ebsime institucionale nga ky rast dhe t\u00eb garantoj\u00eb q\u00eb aktivitete t\u00eb tilla t\u00eb mos shnd\u00ebrrohen n\u00eb platforma t\u00eb pavet\u00ebdijshme p\u00ebr promovimin e narrativave q\u00eb cenojn\u00eb besimin nd\u00ebrmjet komuniteteve.<\/p>\n<p>Bashkimi Evropian nuk duhet t\u00eb mbetet vet\u00ebm nj\u00eb institucion q\u00eb k\u00ebrkon llogari nga t\u00eb tjer\u00ebt. Ai duhet t\u00eb jet\u00eb i gatsh\u00ebm t\u00eb jap\u00eb llogari edhe p\u00ebr veprimet dhe gabimet e veta.<\/p>\n<p>Pajtimi k\u00ebrkon respekt t\u00eb nd\u00ebrsjell\u00eb. Por respekti nuk mund t\u00eb jet\u00eb selektiv.<\/p>\n<p>VIII. EDI RAMA \u2013 NGA \u00c7EL\u00cbSI I TIRAN\u00cbS TE SHOKU I BRUKSELIT<\/p>\n<p>Dhe k\u00ebtu kthehemi te figura politike q\u00eb e lidh fillimin me fundin e k\u00ebsaj historie: Edi Rama.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 2006, si kryetar i Bashkis\u00eb s\u00eb Tiran\u00ebs, ai i dor\u00ebzoi Goran Bregoviqit \u00c7el\u00ebsin e Tiran\u00ebs.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 2021, kur pjes\u00ebmarrja e Bregoviqit n\u00eb Kor\u00e7\u00eb u kund\u00ebrshtua nga shum\u00eb shqiptar\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs dhe Shqip\u00ebris\u00eb, Rama doli n\u00eb mbrojtje t\u00eb artistit dhe kritik\u00ebt i cil\u00ebsoi me shprehje t\u00eb r\u00ebnda.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 2026, n\u00eb Bruksel, i nj\u00ebjti kryeminist\u00ebr shprehet i shokuar nga interpretimi i nj\u00eb k\u00ebnge nacionaliste serbe q\u00eb p\u00ebrmban vargje t\u00eb qarta p\u00ebr mosheqjen dor\u00eb nga Kosova.<\/p>\n<p>A \u00ebsht\u00eb ky nj\u00eb ndryshim i q\u00ebndrimit politik apo nj\u00eb vet\u00ebdije e vonuar p\u00ebr ndjeshm\u00ebrin\u00eb e \u00e7\u00ebshtjes s\u00eb Kosov\u00ebs?<\/p>\n<p>Nuk po diskutohet e drejta e Ram\u00ebs p\u00ebr t\u00eb ndryshuar q\u00ebndrim. Politika mund dhe duhet t\u00eb korrigjoj\u00eb gabimet.<\/p>\n<p>Por \u00ebsht\u00eb legjitime t\u00eb k\u00ebrkohet koherenc\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 2021, kund\u00ebrshtimet ndaj Bregoviqit u trajtuan si histeri dhe si shprehje e nj\u00eb nacionalizmi t\u00eb papranuesh\u00ebm shqiptar.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 2026, kur nj\u00eb k\u00ebng\u00eb nacionaliste serbe interpretohet n\u00eb Bruksel, shqet\u00ebsimi b\u00ebhet \u00e7\u00ebshtje diplomatike.<\/p>\n<p>Pse ndjeshm\u00ebria ndaj Kosov\u00ebs duhet t\u00eb jet\u00eb e pranueshme vet\u00ebm kur incidenti ndodh n\u00eb nj\u00eb sken\u00eb evropiane?<\/p>\n<p>Pse kritikat e shqiptar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs ndaj simbolik\u00ebs s\u00eb Bregoviqit u trajtuan si reagime t\u00eb tepruara, nd\u00ebrsa sot pranohet se muzika mund t\u00eb p\u00ebrcjell\u00eb mesazhe politike q\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb reagim?<\/p>\n<p>K\u00ebtu duhet p\u00ebrmendur edhe raporti politik Rama\u2013Vu\u00e7iq dhe promovimi i nism\u00ebs s\u00eb Ballkanit t\u00eb Hapur.<\/p>\n<p>Bashk\u00ebpunimi rajonal \u00ebsht\u00eb i nevojsh\u00ebm. Dialogu ekonomik dhe afrimi i vendeve t\u00eb rajonit jan\u00eb objektiva legjitime.<\/p>\n<p>Por asnj\u00eb nism\u00eb rajonale nuk mund t\u00eb jet\u00eb m\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme se respektimi i sovranitetit t\u00eb Kosov\u00ebs dhe trajtimi i saj si pal\u00eb e barabart\u00eb.<\/p>\n<p>Miq\u00ebsia me Vu\u00e7iqin nuk \u00ebsht\u00eb problem n\u00eb vetvete. Problemi lind at\u00ebher\u00eb kur afrimi politik nuk shoq\u00ebrohet me k\u00ebrkesa t\u00eb qarta p\u00ebr p\u00ebrgjegj\u00ebsi, respektim t\u00eb Kosov\u00ebs dhe njohje t\u00eb realitetit t\u00eb saj shtet\u00ebror.<\/p>\n<p>Prandaj, reagimi i Ram\u00ebs n\u00eb Bruksel duhet vler\u00ebsuar, por nuk mund t\u00eb shk\u00ebputet nga historia e q\u00ebndrimeve t\u00eb tij t\u00eb m\u00ebparshme.<\/p>\n<p>Politika nuk matet vet\u00ebm me at\u00eb q\u00eb thuhet sot, por edhe me at\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb mbrojtur dje.<\/p>\n<p>IX. PUTHJA E JUD\u00cbS \u2013 MIQ\u00cbSIA NUK MATET ME FOTOGRAFI<\/p>\n<p>N\u00eb Ballkan, miq\u00ebsia politike \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb shpesh instrument i interesave personale dhe shtet\u00ebrore.<\/p>\n<p>P\u00ebrqafimet mes lider\u00ebve, darkat diplomatike dhe deklaratat p\u00ebr bashk\u00ebpunim mund t\u00eb krijojn\u00eb p\u00ebrshtypjen e nj\u00eb pajtimi t\u00eb arritur.<\/p>\n<p>Por pajtimi nuk nd\u00ebrtohet duke anashkaluar t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn historike.<\/p>\n<p>Nuk nd\u00ebrtohet duke harruar viktimat.<\/p>\n<p>Nuk nd\u00ebrtohet duke relativizuar pretendimet territoriale.<\/p>\n<p>Dhe nuk nd\u00ebrtohet duke k\u00ebrkuar nga Kosova t\u00eb jet\u00eb gjithmon\u00eb e gatshme p\u00ebr kompromis, nd\u00ebrsa Serbia nuk p\u00ebrballet me t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn k\u00ebrkes\u00eb p\u00ebr ndryshim t\u00eb narrativ\u00ebs politike ndaj saj.<\/p>\n<p>Puthja e Jud\u00ebs, n\u00eb k\u00ebt\u00eb kuptim, nuk \u00ebsht\u00eb akuz\u00eb penale apo gjykim i nj\u00eb personi. \u00cbsht\u00eb metafor\u00eb p\u00ebr kontradikt\u00ebn nd\u00ebrmjet miq\u00ebsis\u00eb s\u00eb deklaruar dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsis\u00eb s\u00eb d\u00ebshmuar.<\/p>\n<p>\u00c7el\u00ebsi i Tiran\u00ebs, koncerti i Kor\u00e7\u00ebs, t\u00ebrheqja e Shemsi Krasniqit dhe k\u00ebnga e interpretuar n\u00eb Bruksel jan\u00eb episode t\u00eb ndryshme, por q\u00eb s\u00eb bashku hapin nj\u00eb debat t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm mbi m\u00ebnyr\u00ebn se si trajtohet Kosova n\u00eb politik\u00ebn shqiptare dhe evropiane.<\/p>\n<p>A mund t\u00eb flitet p\u00ebr miq\u00ebsi pa respektuar kujtes\u00ebn e tjetrit?<\/p>\n<p>A mund t\u00eb flitet p\u00ebr integrim evropian pa respektuar sovranitetin e Kosov\u00ebs?<\/p>\n<p>A mund t\u00eb k\u00ebrkohet pajtim pa drejt\u00ebsi dhe pa p\u00ebrgjegj\u00ebsi historike?<\/p>\n<p>K\u00ebto jan\u00eb pyetjet q\u00eb nuk mund t\u00eb mbyllen me nj\u00eb fotografi, nj\u00eb p\u00ebrqafim apo nj\u00eb deklarat\u00eb diplomatike.<\/p>\n<p>X. P\u00cbRFUNDIM<\/p>\n<p>KOSOVA \u00cbSHT\u00cb SHTET I PAVARUR DHE SOVRAN!<\/p>\n<p>Serbia ka t\u00eb drejt\u00eb ta kujtoj\u00eb Betej\u00ebn e Kosov\u00ebs, t&#8217;i nderoj\u00eb figurat e saj historike dhe ta ruaj\u00eb trash\u00ebgimin\u00eb kulturore e fetare.<\/p>\n<p>Por asnj\u00eb popull nuk ka t\u00eb drejt\u00eb ta shnd\u00ebrroj\u00eb historin\u00eb n\u00eb dokument pron\u00ebsie mbi territorin e nj\u00eb populli tjet\u00ebr.<\/p>\n<p>Kosova nuk \u00ebsht\u00eb pron\u00eb e nj\u00eb beteje mesjetare, e nj\u00eb dinastie apo e nj\u00eb miti nacionalist.<\/p>\n<p>Ajo \u00ebsht\u00eb shtet i pavarur dhe sovran, me subjektivitetin e vet politik e juridik, me institucionet e veta dhe me t\u00eb drejt\u00ebn p\u00ebr ta p\u00ebrcaktuar t\u00eb ardhmen e saj.<\/p>\n<p>Pavar\u00ebsia e Kosov\u00ebs nuk varet nga vargjet e nj\u00eb k\u00ebnge t\u00eb krijuar m\u00eb 1989, as nga interpretimet nacionaliste t\u00eb Betej\u00ebs s\u00eb vitit 1389.<\/p>\n<p>As Brukseli nuk mund t\u00eb arsyetohet vet\u00ebm me faktin se interpretimi ishte instrumental, sepse muzika ka histori, identitet dhe kontekst.<\/p>\n<p>Dhe as Tirana nuk mund t\u00eb k\u00ebrkoj\u00eb sot standarde diplomatike q\u00eb dje nuk i ka mbrojtur me t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn vendosm\u00ebri.<\/p>\n<p>Nuk mund t\u00eb k\u00ebrkosh llogari p\u00ebr nacionalizmin serb n\u00eb Bruksel, nd\u00ebrsa t\u00eb shp\u00ebrfill\u00ebsh shqet\u00ebsimet e shqiptar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb Kor\u00e7\u00eb.<\/p>\n<p>Nuk mund t\u00eb flas\u00ebsh p\u00ebr pajtim pa drejt\u00ebsi, p\u00ebr bashk\u00ebpunim pa barazi dhe p\u00ebr integrim evropian pa respektimin e realitetit politik e juridik t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>N\u00eb fund, \u00c7el\u00ebsi i Tiran\u00ebs ishte nj\u00eb gjest nderimi, \u201eKallashnikovi\u201d u b\u00eb simbol i nj\u00eb debati t\u00eb madh publik, k\u00ebnga e Adem Jasharit mbeti e pap\u00ebrfaq\u00ebsuar n\u00eb sken\u00ebn e Kor\u00e7\u00ebs, nd\u00ebrsa \u201eNuk t\u00eb japim, Kosov\u00eb!\u201d u d\u00ebgjua si jehon\u00eb nacionaliste n\u00eb prag t\u00eb Forumit t\u00eb Zgjerimit t\u00eb BE-s\u00eb n\u00eb Bruksel.<\/p>\n<p>Tri periudha, tri skena dhe nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje q\u00eb vazhdon t\u00eb k\u00ebrkoj\u00eb p\u00ebrgjigje: sa vlen miq\u00ebsia politike kur vihet n\u00eb prov\u00eb respekti ndaj Kosov\u00ebs?<\/p>\n<p>Puthja e Jud\u00ebs mbetet simboli i nj\u00eb miq\u00ebsie q\u00eb duhet gjykuar jo nga p\u00ebrqafimi, por nga veprat.<\/p>\n<p>Kosova nuk ka nevoj\u00eb p\u00ebr puthje diplomatike, fotografi ceremoniale dhe solidaritet sezonal.<\/p>\n<p>Ka nevoj\u00eb p\u00ebr respekt, drejt\u00ebsi, dinjitet dhe solidaritet t\u00eb d\u00ebshmuar me vepra.<\/p>\n<p>KOSOVA \u00cbSHT\u00cb SHTET I PAVARUR DHE SOVRAN!<\/p>\n<p>Fusnotat:<\/p>\n<p>1. FENA, \u201eGoran Bregovi\u0107 po\u010dasni gra\u0111anin Tirane\u201d, 3 prill 2006. Raportim mbi koncertin e Bregoviqit n\u00eb Tiran\u00eb dhe dor\u00ebzimin e \u00e7el\u00ebsave t\u00eb qytetit nga kryetari i at\u00ebhersh\u00ebm i Bashkis\u00eb, Edi Rama.<\/p>\n<p>2. Top Channel, \u201eRama replik\u00eb p\u00ebr Bregovi\u00e7in \u2013 Debat n\u00eb Facebook me kritik\u00ebt\u201d, 24 gusht 2021. Deklaratat e kryeministrit Edi Rama lidhur me kund\u00ebrshtimet ndaj pjes\u00ebmarrjes s\u00eb Bregoviqit n\u00eb Kor\u00e7\u00eb.<\/p>\n<p>3. Dosja.al, \u201ePendohet Shemsi Krasniqi! T\u00ebrhiqet nga Festivali i Kor\u00e7\u00ebs\u201d, 12 gusht 2021. Deklarata publike e k\u00ebng\u00ebtarit Shemsi Krasniqi p\u00ebr t\u00ebrheqjen nga festivali dhe d\u00ebshir\u00ebn e tij p\u00ebr t\u00eb interpretuar k\u00ebng\u00ebt \u201eXhamadani vija-vija\u201d dhe \u201eK\u00ebng\u00ebn e Adem Jasharit\u201d.<\/p>\n<p>4. Komisioni Evropian, programi i Forumit t\u00eb Zgjerimit t\u00eb Bashkimit Evropian, Bruksel, n\u00ebntor 2026. Dokumentacioni dhe raportimet mbi koncertin \u201eMelodies of Unity: Harmonies from Europe&#8217;s Crossroads\u201d, t\u00eb mbajtur m\u00eb 15 n\u00ebntor 2026.<\/p>\n<p>5. Radio Evropa e Lir\u00eb, raportimi mbi reagimin e komisioneres p\u00ebr Zgjerim, Marta Kos, ndaj interpretimit t\u00eb k\u00ebng\u00ebs \u201eOj Kosovo, Kosovo\u201d, 16 n\u00ebntor 2026.<\/p>\n<p>6. Kurir, \u201eEvo kako je nastala \u010duvena patriotska pesma \u2018Sa Kosova zora svi\u0107e\u2019\u201d. Rr\u00ebfimi i Ljubomir Ljuba Manasijevi\u0107it mbi krijimin e k\u00ebng\u00ebs n\u00eb vitin 1989, n\u00eb kontekstin e sh\u00ebnimit t\u00eb 600-vjetorit t\u00eb Betej\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs, dhe regjistrimin e saj n\u00eb fillim t\u00eb vitit 1990.<\/p>\n<p>7. Carnegie Endowment for International Peace, Report of the International Commission to Inquire into the Causes and Conduct of the Balkan Wars, Washington, 1914. Raport i Komisionit Nd\u00ebrkomb\u00ebtar p\u00ebr hetimin e shkaqeve dhe zhvillimit t\u00eb Luft\u00ebrave Ballkanike, q\u00eb dokumenton, nd\u00ebr t\u00eb tjera, dhun\u00ebn dhe shkeljet e kryera ndaj popullsis\u00eb civile n\u00eb territoret e p\u00ebrfshira nga luft\u00ebrat.<\/p>\n<p>8. Traktati p\u00ebr Bashkimin Evropian, neni 2, versioni i konsoliduar, Gazeta Zyrtare e Bashkimit Evropian, 2016. P\u00ebrcakton vlerat themelore t\u00eb Bashkimit Evropian, p\u00ebrfshir\u00eb dinjitetin njer\u00ebzor, lirin\u00eb, demokracin\u00eb, barazin\u00eb, sundimin e ligjit dhe respektimin e t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut.<\/p>\n<p>9. Traktati p\u00ebr Bashkimin Evropian, neni 21, versioni i konsoliduar, Gazeta Zyrtare e Bashkimit Evropian, 2016. P\u00ebrcakton parimet mbi t\u00eb cilat mb\u00ebshtetet veprimi i jasht\u00ebm i Bashkimit Evropian, p\u00ebrfshir\u00eb respektimin e s\u00eb drejt\u00ebs nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe t\u00eb Kart\u00ebs s\u00eb Kombeve t\u00eb Bashkuara.<\/p>\n<p>10. Karta e t\u00eb Drejtave Themelore t\u00eb Bashkimit Evropian, neni 21 \u2013 Mosdiskriminimi, Gazeta Zyrtare e Bashkimit Evropian, 2016. P\u00ebrcakton ndalimin e diskriminimit, nd\u00ebr t\u00eb tjera, mbi baz\u00ebn e origjin\u00ebs etnike.<\/p>\n<p>11. Ana Komnena, The Alexiad, p\u00ebrkthyer nga E. R. A. Sewter, Penguin Classics, 1969. Burim historik p\u00ebr marr\u00ebdh\u00ebniet e Perandoris\u00eb Bizantine me Vukanin e Rashk\u00ebs dhe zhvillimet politike e ushtarake n\u00eb Ballkanin e shekullit XII.<\/p>\n<p>Prishtin\u00eb,16.11.2026<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga: Isuf B.Bajrami Bregoviqi, Rama dhe jehonat e nacionalizmit serb: nj\u00eb rrug\u00ebtim p\u00ebrmes muzik\u00ebs, politik\u00ebs,&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":62567,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-66263","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-op-ed"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/66263","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=66263"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/66263\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":66266,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/66263\/revisions\/66266"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/62567"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=66263"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=66263"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=66263"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}