{"id":66793,"date":"2026-11-18T11:04:05","date_gmt":"2026-11-18T10:04:05","guid":{"rendered":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=66793"},"modified":"2026-11-18T11:04:05","modified_gmt":"2026-11-18T10:04:05","slug":"lufta-per-drejtimin-e-okb-se-grossi-mes-ambicies-per-pushtet-dhe-vetos-se-rusise-e-kines","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=66793","title":{"rendered":"\u2018Lufta\u2019 p\u00ebr drejtimin e OKB-s\u00eb, Grossi mes ambicies p\u00ebr pushtet dhe vetos s\u00eb Rusis\u00eb e Kin\u00ebs"},"content":{"rendered":"<p>Drejtori i P\u00ebrgjithsh\u00ebm i Agjencis\u00eb Nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb Energjis\u00eb Atomike (IAEA), Rafael Grossi, synon t\u00eb marr\u00eb drejtimin e Organizat\u00ebs s\u00eb Kombeve t\u00eb Bashkuara, n\u00eb nj\u00eb gar\u00eb t\u00eb tensionuar p\u00ebr t\u00eb z\u00ebvend\u00ebsuar Sekretarin e P\u00ebrgjithsh\u00ebm aktual, Antonio Guterres.<\/p>\n<p>Diplomati argjentinas renditet i dyti n\u00eb sondazhin e fundit paraprak t\u00eb K\u00ebshillit t\u00eb Sigurimit t\u00eb OKB-s\u00eb, pas kandidates nga Kosta Rika, Rebeca Grynspan. Grossi ka marr\u00eb n\u00ebnt\u00eb vota inkurajuese dhe kat\u00ebr kund\u00ebrshtuese, nd\u00ebrsa n\u00eb gar\u00eb vijojn\u00eb t\u00eb jen\u00eb edhe tet\u00eb kandidat\u00eb t\u00eb tjer\u00eb.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, pavar\u00ebsisht eksperienc\u00ebs s\u00eb tij n\u00eb diplomacin\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe drejtimin e IAEA-s\u00eb, kandidatura e tij p\u00ebrballet me pengesa t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme, ve\u00e7an\u00ebrisht p\u00ebr shkak t\u00eb perceptimit se \u00ebsht\u00eb i af\u00ebrt me presidentin amerikan Donald Trump dhe homologun argjentinas, Javier Milei.<\/p>\n<p>Gjat\u00eb drejtimit t\u00eb Agjencis\u00eb Nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb Energjis\u00eb Atomike, t\u00eb cil\u00ebn e mori n\u00eb vitin 2019, Grossi \u00ebsht\u00eb shfaqur si nj\u00eb prej figurave m\u00eb aktive t\u00eb diplomacis\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare n\u00eb situata krizash. Ai ka udh\u00ebhequr personalisht misione inspektimi n\u00eb centralet b\u00ebrthamore t\u00eb Zaporizhzhias dhe \u00c7ernobilit n\u00eb Ukrain\u00eb, pas pushtimit rus n\u00eb vitin 2022.<\/p>\n<p>Qasja e tij, e p\u00ebrqendruar te siguria teknike e centraleve dhe negociatat me pal\u00ebt nd\u00ebrluftuese, ka ndihmuar n\u00eb arritjen e disa arm\u00ebpushimeve lokale p\u00ebr t\u00eb mund\u00ebsuar riparimet e infrastruktur\u00ebs kritike. Ekspert\u00ebt vler\u00ebsojn\u00eb se Grossi ka rritur ndjesh\u00ebm profilin nd\u00ebrkomb\u00ebtar t\u00eb agjencis\u00eb, duke e shnd\u00ebrruar at\u00eb nga nj\u00eb institucion kryesisht teknik n\u00eb nj\u00eb aktor t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm diplomatik. Megjithat\u00eb, angazhimi i tij n\u00eb konfliktin ukrainas ka shkaktuar pak\u00ebnaq\u00ebsi n\u00eb Mosk\u00eb, e cila e konsideron nd\u00ebrhyrjen e tij p\u00ebrtej mandatit t\u00eb drejtuesit t\u00eb agjencis\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr t\u2019u zgjedhur Sekretar i P\u00ebrgjithsh\u00ebm i OKB-s\u00eb, nj\u00eb kandidat duhet t\u00eb siguroj\u00eb t\u00eb pakt\u00ebn n\u00ebnt\u00eb vota nga 15 an\u00ebtar\u00ebt e K\u00ebshillit t\u00eb Sigurimit dhe t\u00eb mos p\u00ebrballet me veton e asnj\u00ebrit prej pes\u00eb an\u00ebtar\u00ebve t\u00eb p\u00ebrhersh\u00ebm: SHBA-ve, Rusis\u00eb, Kin\u00ebs, Franc\u00ebs dhe Britanis\u00eb s\u00eb Madhe. Pik\u00ebrisht k\u00ebtu q\u00ebndron nj\u00eb prej v\u00ebshtir\u00ebsive kryesore p\u00ebr Grossin. Sipas raportimeve t\u00eb mediave, Kina ka shprehur rezerva ndaj kandidatur\u00ebs s\u00eb tij p\u00ebr shkak t\u00eb af\u00ebrsis\u00eb me Uashingtonin dhe pritet t\u00eb mb\u00ebshtes\u00eb Rebeca Grynspan.<\/p>\n<p>Edhe Irani ka qen\u00eb kritik ndaj drejtuesit t\u00eb IAEA-s\u00eb, duke e akuzuar agjencin\u00eb p\u00ebr raportime t\u00eb nj\u00ebanshme dhe t\u00eb ndikuara nga SHBA-t\u00eb e vendet europiane, lidhur me programin b\u00ebrthamor iranian. Teherani e konsideron Grossin nj\u00eb figur\u00eb jo t\u00eb paanshme, ve\u00e7an\u00ebrisht pas vler\u00ebsimeve t\u00eb agjencis\u00eb p\u00ebr rezervat e uraniumit t\u00eb pasuruar n\u00eb Iran. Megjithat\u00eb, analist\u00ebt mendojn\u00eb se kund\u00ebrshtimet e Iranit nuk do t\u00eb ken\u00eb ndikim t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb n\u00eb votimin e K\u00ebshillit t\u00eb Sigurimit.<\/p>\n<p>Nj\u00eb tjet\u00ebr problem p\u00ebr kandidatur\u00ebn e diplomatit argjentinas \u00ebsht\u00eb lidhja e tij politike me presidentin Javier Milei dhe mb\u00ebshtetja q\u00eb mund t\u00eb marr\u00eb nga Donald Trump. T\u00eb dy lider\u00ebt kan\u00eb shfaqur q\u00ebndrime kritike ndaj OKB-s\u00eb dhe institucioneve nd\u00ebrkomb\u00ebtare, nd\u00ebrsa administrata amerikane ka t\u00ebrhequr financime dhe mb\u00ebshtetje nga disa struktura t\u00eb organizat\u00ebs. Milei ka v\u00ebn\u00eb n\u00eb pik\u00ebpyetje rolin e institucioneve nd\u00ebrkomb\u00ebtare, nd\u00ebrsa ka rihapur edhe p\u00ebrplasjen me Britanin\u00eb e Madhe p\u00ebr ishujt Falkland.<\/p>\n<p>Sipas analist\u00ebve, Grossi shihet si nj\u00eb kandidat q\u00eb mund t\u00eb \u00e7oj\u00eb p\u00ebrpara nj\u00eb reformim t\u00eb OKB-s\u00eb n\u00eb p\u00ebrputhje me vizionin e Trump dhe Mileit, duke reduktuar strukturat burokratike dhe duke bashkuar disa agjenci. Por kjo qasje ngre shqet\u00ebsime se organizata mund t\u00eb largohet nga misioni i saj p\u00ebr zhvillimin, barazin\u00eb dhe mbrojtjen e s\u00eb drejt\u00ebs nd\u00ebrkomb\u00ebtare.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb, nj\u00eb fushat\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare e shoq\u00ebris\u00eb civile po k\u00ebrkon q\u00eb n\u00eb krye t\u00eb OKB-s\u00eb t\u00eb zgjidhet p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb nj\u00eb grua, n\u00eb 81 vite histori t\u00eb organizat\u00ebs. Antonio Guterres duhet t\u00eb largohet nga detyra m\u00eb 31 dhjetor, duke e b\u00ebr\u00eb gar\u00ebn p\u00ebr pasuesin e tij gjithnj\u00eb e m\u00eb t\u00eb ngusht\u00eb.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Drejtori i P\u00ebrgjithsh\u00ebm i Agjencis\u00eb Nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb Energjis\u00eb Atomike (IAEA), Rafael Grossi, synon t\u00eb marr\u00eb&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":66796,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-66793","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bote"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/66793","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=66793"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/66793\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":66797,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/66793\/revisions\/66797"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/66796"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=66793"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=66793"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=66793"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}