{"id":8631,"date":"2026-04-30T08:51:08","date_gmt":"2026-04-30T08:51:08","guid":{"rendered":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=8631"},"modified":"2026-04-30T08:51:08","modified_gmt":"2026-04-30T08:51:08","slug":"liria-e-shtypit-ne-bote-ne-nivelin-me-te-ulet-ne-25-vjet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faktiditor.ch\/?p=8631","title":{"rendered":"Liria e shtypit n\u00eb bot\u00eb, n\u00eb nivelin m\u00eb t\u00eb ul\u00ebt n\u00eb 25 vjet"},"content":{"rendered":"<p>P\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb historin\u00eb e Indeksit Bot\u00ebror t\u00eb Liris\u00eb s\u00eb Shtypit t\u00eb Reporter\u00ebve pa Kufij (RSF), mbi gjysma e vendeve t\u00eb bot\u00ebs tani bien n\u00eb kategorit\u00eb \u201ct\u00eb v\u00ebshtira\u201d ose \u201cshum\u00eb serioze\u201d p\u00ebr lirin\u00eb e shtypit.<\/p>\n<p>N\u00eb 25 vjet, rezultati mesatar i t\u00eb gjitha 180 vendeve dhe territoreve t\u00eb anketuara n\u00eb Indeks nuk ka qen\u00eb kurr\u00eb kaq i ul\u00ebt.<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur liria e shtypit po p\u00ebrjeton nj\u00eb r\u00ebnie shqet\u00ebsuese n\u00eb shum\u00eb pjes\u00eb t\u00eb bot\u00ebs, nj\u00eb faktor i madh \u2013 por shpesh i n\u00ebnvler\u00ebsuar \u2013 po e dob\u00ebson seriozisht median: presioni ekonomik.<\/p>\n<p>Pjesa m\u00eb e madhe e k\u00ebsaj \u00ebsht\u00eb p\u00ebr shkak t\u00eb p\u00ebrqendrimit t\u00eb pron\u00ebsis\u00eb, presionit nga reklamuesit dhe mb\u00ebshtet\u00ebsit financiar\u00eb, si dhe ndihm\u00ebs publike q\u00eb \u00ebsht\u00eb e kufizuar, mungon ose ndahet n\u00eb nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb err\u00ebt.<\/p>\n<p>Liria e shtypit n\u00eb bot\u00eb ka r\u00ebn\u00eb n\u00eb nivelin m\u00eb t\u00eb ul\u00ebt n\u00eb 25 vjet, paralajm\u00ebroi organizata Reporter\u00eb pa Kufij (RSF) n\u00eb raportin e saj vjetor t\u00eb publikuar t\u00eb enjten.<\/p>\n<p>T\u00eb dh\u00ebnat e matura nga treguesi ekonomik i Indeksit RSF tregojn\u00eb qart\u00eb se mediat e lajmeve t\u00eb sotme jan\u00eb t\u00eb bllokuara midis ruajtjes s\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb tyre editoriale dhe sigurimit t\u00eb mbijetes\u00ebs s\u00eb tyre ekonomike.<\/p>\n<p>Indeksi global i liris\u00eb s\u00eb medias, i krijuar n\u00eb vitin 2002, tregon nj\u00eb trend t\u00eb qart\u00eb drejt kufizimit t\u00eb lirive, me m\u00eb shum\u00eb se gjysm\u00ebn e vendeve t\u00eb bot\u00ebs q\u00eb renditen tashm\u00eb n\u00eb kategorit\u00eb \u201ct\u00eb v\u00ebshtira\u201d ose \u201cshum\u00eb serioze\u201d.<\/p>\n<p>Sipas RSF, p\u00ebrqindja e popullsis\u00eb q\u00eb jeton n\u00eb vende ku liria e shtypit \u00ebsht\u00eb \u201ce mir\u00eb\u201d ka r\u00ebn\u00eb ndjesh\u00ebm, nga 20% n\u00eb m\u00eb pak se 1%.<\/p>\n<p>Vet\u00ebm shtat\u00eb vende n\u00eb Evrop\u00ebn Veriore renditen si \u201ct\u00eb mira\u201d, me Norvegjin\u00eb q\u00eb kryeson list\u00ebn, nd\u00ebrsa Franca renditet e 25-ta me nj\u00eb rezultat \u201ct\u00eb k\u00ebnaqsh\u00ebm\u201d.<\/p>\n<p>N\u00eb kontrast, Shtetet e Bashkuara kan\u00eb r\u00ebn\u00eb me shtat\u00eb vende, duke u renditur n\u00eb vendin e 64-t mes Botsvan\u00ebs dhe Panamas\u00eb, me nj\u00eb vler\u00ebsim \u201cproblematik\u201d.<\/p>\n<p>RSF thekson se sulmet e Presidentit amerikan Donald Trump ndaj shtypit jan\u00eb b\u00ebr\u00eb \u201csistematike\u201d, duke p\u00ebrfshir\u00eb raste si ndalimi dhe deportimi i gazetarit salvadorian Mario Guevara, si dhe reduktimin drastik t\u00eb fondeve p\u00ebr transmetimet nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb SHBA-s\u00eb.<\/p>\n<p>Raporti evidenton gjithashtu r\u00ebnien dramatike t\u00eb El Salvadorit, (i 143-ti), i cili ka humbur 105 vende q\u00eb nga viti 2014 p\u00ebr shkak t\u00eb luft\u00ebs kund\u00ebr bandave kriminale, dhe t\u00eb Gjeorgjis\u00eb (e 135-ta),, q\u00eb ka r\u00ebn\u00eb 75 vende q\u00eb nga viti 2020 p\u00ebr shkak t\u00eb \u201cp\u00ebrshkall\u00ebzimit t\u00eb represionit\u201d.<\/p>\n<p>Nigeri ka p\u00ebsuar r\u00ebnien m\u00eb t\u00eb ndjeshme k\u00ebt\u00eb vit, duke humbur 37 vende p\u00ebr shkak t\u00eb p\u00ebrkeq\u00ebsimit t\u00eb liris\u00eb s\u00eb shtypit n\u00eb Sahel, mes sulmeve t\u00eb grupeve t\u00eb armatosura dhe juntave ushtarake.<\/p>\n<p>Arabia Saudite, (e 176-ta, 14 vende m\u00eb posht\u00eb), ku kolumnisti Turki al-Jasser u ekzekutua nga shteti n\u00eb qershor, renditet n\u00eb fund t\u00eb list\u00ebs p\u00ebrkrah Rusis\u00eb, Iranit dhe Kin\u00ebs, nd\u00ebrsa Eritrea mban vendin e fundit, t\u00eb 180-tin.<\/p>\n<p>N\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr, Siria (e 141-ta) \u00ebsht\u00eb ngjitur me 36 vende pas r\u00ebnies s\u00eb regjimit t\u00eb Bashar al-Assad, duke treguar nj\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsim t\u00eb pjessh\u00ebm n\u00eb renditje.<\/p>\n<p>RSF p\u00ebrmbyll se \u201cn\u00eb 25 vjet, rezultati mesatar p\u00ebr t\u00eb gjitha vendet e studiuara nuk ka qen\u00eb kurr\u00eb kaq i ul\u00ebt\u201d, duke paralajm\u00ebruar p\u00ebr nj\u00eb kriz\u00eb t\u00eb thell\u00eb t\u00eb liris\u00eb s\u00eb shtypit n\u00eb mbar\u00eb bot\u00ebn.<\/p>\n<p>N\u00eb 160 nga 180 vendet e vler\u00ebsuara, stabiliteti financiar i mediave arrihet \u201cme v\u00ebshtir\u00ebsi\u201d ose \u201caspak\u201d, nd\u00ebrsa n\u00eb gati nj\u00eb t\u00eb tret\u00ebn e vendeve mediat jan\u00eb detyruar t\u00eb mbyllen.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>P\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb historin\u00eb e Indeksit Bot\u00ebror t\u00eb Liris\u00eb s\u00eb Shtypit t\u00eb Reporter\u00ebve&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":8634,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-8631","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bote"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8631","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8631"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8631\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8635,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8631\/revisions\/8635"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/8634"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8631"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8631"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faktiditor.ch\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8631"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}