By admin5 
“Liria e veprimit e Izraelit në Liban tashmë përcaktohet nga Teherani”.
Ky është përfundimi i Nimrod Novik, veteran i diplomacisë izraelite dhe ish-këshilltar i parë diplomatik i Shimon Peresit, teksa analizon konfliktet ku është i përfshirë shteti izraelit dhe negociatat e Uashingtonit që çuan në një armëpushim të ri, por të brishtë.
“Republika Islamike e Iranit i detyroi Shtetet e Bashkuara të hiqnin dorë nga një prej kushteve të marrëveshjes së paqes: ndërprerjen e mbështetjes për grupet e saj aleate, si Hezbollah-u. Prandaj, kur Netanyahu, i shtyrë nga ministrat e tij më radikalë, urdhëroi bombardimin e ri të Bejrutit, Irani kërcënoi se do ta rrëzonte marrëveshjen dhe Trump ndërhyri menjëherë për ta ndalur kryeministrin izraelit.”
Po flisni për telefonatën e famshme: “Je i çmendur, çfarë po bën?”
‘Po, pikërisht për atë. Megjithatë, Netanyahu sapo kishte marrë miratimin e presidentit amerikan për ofensivën në Libanin jugor, një liri veprimi e justifikuar si vetëmbrojtje, një koncept legjitim në të drejtën ndërkombëtare, duke pasur parasysh sulmet e Hezbollah-ut. Por më pas ai deshi ta zgjeronte operacionin deri në kryeqytetin libanez dhe Trump u kundërvu.”
A erdhi vendimi i Netanyahut vetëm nga presioni i ministrave mesianikë?
“Jo. Kishte edhe një llogaritje tjetër strategjike, e cila rezultoi e pasuksesshme. Shefi i Shtabit të Përgjithshëm bëri një deklaratë publike, që sipas meje ishte mjaft e guximshme, duke thënë se ushtria izraelite kishte arritur në Liban gjithçka që mund të arrihej me forcë ushtarake dhe se kishte ardhur koha për diplomaci. Mesazhi i nënkuptuar ishte se qeveria po kufizonte aftësinë e ushtrisë për të bërë më shumë, dhe kjo ishte e papranueshme për Netanyahun.”
A mund ta dëmtojnë marrëdhënien mes Netanyahut dhe Trumpit rezultatet e luftës me Iranin dhe mosmarrëveshjet për Libanin?
“Nuk besoj se ata kanë pasur ndonjëherë një marrëdhënie të veçantë. Të dy udhëhiqen kryesisht nga llogaritë politike. Trump e sheh Netanyahun si një partner të dobishëm dhe nuk e braktisi as kur kuptoi se ishte shtyrë drejt një gabimi nga Netanyahu, i cili i kishte paraqitur si të mundshëm rrëzimin e regjimit iranian.”
Pse nuk u distancua prej tij?
“Sepse kjo do të nënkuptonte pranimin se sulmi ndaj Iranit ishte një gabim, gjë që Trump nuk mund ta bëjë. Për më tepër, Izraeli vazhdon të gëzojë mbështetjen e fortë të ungjillorëve në bazën e tij elektorale dhe Trump ka nevojë për ta në zgjedhjet e ndërmjetme. Prandaj ai sillet me kujdes ndaj Bibit: e lavdëron në publik, por e vë nën presion në prapaskenë.”
Edhe e kundërta është e vërtetë: lidhja me Trumpin është një nga kartat e pakta politike që i kanë mbetur Netanyahut për zgjedhjet e vjeshtës.
“Është e vërtetë. Dhe makthi i tij është që Trump, para zgjedhjeve, të publikojë në Truth Social diçka që mund ta shkatërrojë politikisht.”
Për shembull?
“Do të mjaftonte një vlerësim pozitiv për një nga liderët e opozitës. Gjatë një vizite të fundit në Knesset, Yair Lapid mbajti një fjalim dhe në fund Trump tha: “Më pëlqen ky djalë”, gjë që u dëgjua nga të gjithë. Atë natë, me siguri, Netanyahu nuk ka fjetur i qetë. Presidenti amerikan po i dërgonte një mesazh të qartë: sillu mirë, përndryshe do të flas.”