Argjentinë-Angli 1986-2026, historia e një armiqësie të përjetshme: “Dora e Zotit” dhe miti i Maradonës

Nga lufta te Dora e Zotit, rivaliteti mes Argjentinës dhe Anglisë është i dyti më i madh vetëm pas atij mes Argjentinës dhe Brazilit.

Kishte pasur një luftë të vërtetë, jo një shaka. Pushtimi i ishujve Malvinas nga Argjentina dhe rimarrja e mëvonshme e Ishujve Falkland nga Anglia (bëhet fjalë për të njëjtin arkipelag, por me dy emra të ndryshëm) kishte kushtuar në vitin 1982 gati një mijë jetë njerëzish: 649 nga pala argjentinase dhe 258 nga ajo britanike, pa llogaritur humbjet materiale: anije, avionë dhe nëndetëse. Gjenerali Leopoldo Galtieri i dërgoi ushtarët e tij drejt një aventure të dëshpëruar me idenë për të zgjuar frymën patriotike të argjentinasve, por arriti efektin e kundërt: rrëzimin e tij nga pushteti dhe forcimin e mbështetjes së popullit britanik për kryeministren Margaret Thatcher, “Zonjën e Hekurt”.

Lufta e Falklandeve u zhvillua nga prilli deri në qershor të vitit 1982. Ajo plagë, në Argjentinë, nuk është mbyllur kurrë. Stadiumi i Mendozës quhet “Estadio Malvinas Argentinas”, i njëjti emër që u është dhënë edhe shumë rrugëve në qytete të ndryshme argjentinase. Pothuajse çdo qytet, i madh apo i vogël, ka një monument për të rënët e asaj lufte. Edhe pas 44 vitesh, gjithçka mbetet tmerrësisht e gjallë në ndërgjegjen e argjentinasve. Imagjinoni sa e fortë ishte kjo ndjenjë në vitin 1986, kur zia ishte ende e freskët në zemrat e të gjithëve.
Por rivaliteti mes Argjentinës dhe Anglisë ka edhe rrënjë thjesht sportive. Në Botërorin e vitit 1966, argjentinasit u ndjenë të grabitur në çerekfinalen kundër anglezëve vendas. Atë ditë, arbitri gjerman Rudolf Krietlein përjashtoi kapitenin e Argjentinës, Antonio Rattin, në minutën e 35′ të pjesës së parë. Rattin iu deshën disa minuta për të dalë nga fusha, jo pa sharë rëndë arbitrin. Për argjentinasit, ajo ndeshje konsiderohet “el robo del siglo”, vjedhja e shekullit. Që prej asaj kohe, rivaliteti mes Argjentinës dhe Anglisë është i dyti më i madh vetëm pas atij mes Argjentinës dhe Brazilit.

Kulmi i kësaj historie ushqen më shumë se çdo episod tjetër mitin e Diego Armando Maradonës. Rreth asaj ndeshjeje të Botërorit 1986 ka më shumë legjenda sesa në njëqind libra për futbollin. E para lidhet me fanellën. Argjentina përdori atë të transfertës: pantallona të shkurtra të zeza dhe fanellë blu të errët me jakë të bardhë në formë V. Por thuhet se ato që veshën lojtarët nuk ishin fanellat origjinale (të konsideruara shumë të rënda nga trajneri Carlos Bilardo për klimën përvëluese të Mexico City), por fanella më të lehta të blera në qytet dhe më pas të qepura me dorë, duke u shtuar logot përkatëse për t’i bërë të ngjashme me ato të sponsorit teknik francez. Legjenda e dytë lidhet me Maradonën, ose më saktë me një plan për ta eliminuar shpejt nga loja. Mbrojtësi anglez Fenwick u përpoq ta bënte këtë në pjesën e parë, duke e goditur me bërryl larg topit. Por Diego kishte shumë dëshirë ta vendoste atë ndeshje dhe u ngrit sërish. Legjenda e tretë (edhe pse ka shumë të tjera) lidhet me atë që ndodhi më pas, sepse mesfushori Hector Enrique prej dyzet vitesh mburret me shaka se ai i dha asistin Maradonës për golin e shekullit. Sa keq që ishte vetëm një pasim prej dy metrash.

Çfarë ndodhi në Meksikë ’86
Gjithçka ndodhi brenda pak minutash. Akti i parë erdhi në minutën e 6′ të pjesës së dytë, kur rezultati ishte ende 0-0. Një gabim i rëndë i mbrojtësit anglez Steve Hodge: ai ngriti topin lart dhe drejt tij u hodhën portieri Peter Shilton dhe Maradona, rreth njëzet centimetra më i shkurtër se kundërshtari. Por topin e preku Maradona, duke e dërguar në rrjetë. Natyrisht, me dorë. Maradona nisi menjëherë festimin, ndërsa shokët e skuadrës mbetën të palëvizur. Atëherë ai u bërtiti: “Ejani të më përqafoni, përndryshe do ta anulojë”. Arbitri tunizian Ali Bin Nasser jo vetëm që nuk e pa prekjen me dorë, por nuk kuptonte as spanjisht. Bingo. Në fund erdhi edhe fraza më e famshme e Diegos: “Ishte dora e Zotit”. Gjashtë fjalë që do të mbeten të lidhura me legjendën e tij përgjithmonë.

Katër minuta më vonë, Maradona kërkoi falje në mënyrën e tij para perëndive të futbollit, duke shënuar golin e shekullit. Për 11 sekonda ai dribloi pesë kundërshtarë si të ishin kunja stërvitjeje dhe më pas e dërgoi topin pas shpinës së Shiltonit. Një kryevepër e paharrueshme dhe e pashlyeshme, e mbështjellë me edhe më shumë mistikë nga rrëfimi i Jorge Valdanos vite më vonë: “Kur Maradona mori topin në mesfushë dhe u nis, unë po vrapoja në krah të tij dhe i bërtisja: jam i lirë, ma paso. Pas golit e pyeta: pse nuk ma dhe topin? Ai m’u përgjigj: ‘Në fakt të pashë, por ndjeva se ku donte të shkonte topi dhe ai më tha: në portë’. Ky ishte Diego.”

Precedentët
Argjentina fitoi 2-1 (me golin e Lineker dhjetë minuta nga fundi) dhe më pas fitoi edhe titullin botëror. Që atëherë, të dyja kombëtaret janë përballur edhe dy herë të tjera në fazën finale të Botërorit: në 1/8-at e Francë 1998 (Argjentina fitoi me penallti) dhe në fazën e grupeve të Kore-Japoni 2002 (Anglia fitoi 1-0 me golin e Beckham nga pika e bardhë). Bilanci i përgjithshëm i 15 përballjeve mes dy kombëtareve është: 4 fitore për Argjentinën (duke përfshirë edhe atë me penallti), 5 barazime dhe 6 fitore për Anglinë. Nëse te anglezët mbetet ende dëshira për t’u hakmarrë për “Dorën e Zotit”, te argjentinasit, përveç patriotizmit të lidhur me Malvinaset, ekziston edhe sfida sportive për të balancuar bilancin e përballjeve.

Maradona vs Messi
Sigurisht, Lionel Messi nuk është Diego Maradona. Ka një përpjekje bashkëkohore për t’i vendosur të dy në të njëjtin Olimp të historisë, por Diego fitonte Botërorë duke udhëhequr futbollistë të nivelit të dytë në arenën botërore, ndërsa Messi është lideri i një kombëtareje që lë në stol lojtarin më të mirë dhe golashënuesin më të mirë të kampionatit italian. Atë ditë në Azteca u pa fillimisht ana më e errët e Maradonës dhe menjëherë pas saj ajo më madhështorja. Shokët e tij nuk do t’ia kishin dalë vetëm. Këtë herë duhet të shfaqet vetëm versioni më i mirë i Messit, sepse të tjerët nuk janë aq të sigurt se mund t’ia dalin pa të. Përballë janë Kane dhe Bellingham, dhe kjo thotë gjithçka.

By admin7