Nga Prof. Dr. Muhamet Racaj, Gjeneral-Major në pension
Deklaratat e fundit të Gardës Revolucionare Islamike të Iranit për ekzistencën e të ashtuquajturave “qytete nëntokësore të raketave” dëshmojnë se Teherani po përpiqet të forcojë strategjinë e mbijetesës ushtarake dhe të ruajë aftësinë e kundërgoditjes edhe në kushtet e një konflikti të zgjatur.
Sipas zëdhënësit të Gardës Revolucionare, gjeneral brigade Hossein Mohebi, Irani ka zhvendosur një pjesë të prodhimit të raketave në objekte nëntokësore, me qëllim që kapacitetet ushtarake të mos ndërpriten nga bombardimet ajrore. Ai paralajmëroi gjithashtu se Irani mund të prezantojë një armë të re, e cila, sipas tij, do ta befasojë botën.
Nga pikëpamja ushtarake, kjo strategji nuk është e rastësishme. Irani ka investuar për vite në bunkerë, tunele, depo të fortifikuara dhe objekte të mbrojtura për prodhimin e armëve. Qëllimi është shpërndarja dhe fshehja e kapaciteteve ushtarake, në mënyrë që shkatërrimi i disa objekteve të mos nënkuptojë paralizimin e të gjithë sistemit raketor.
Megjithatë, objektet nëntokësore nuk janë të paprekshme. Ato varen nga energjia, logjistika, furnizimi me lëndë të para, komunikimi dhe infrastruktura përcjellëse. Dëmtimi i këtyre hallkave mund ta kufizojë ndjeshëm funksionalitetin e tyre.
Një element tjetër i rëndësishëm është kombinimi i raketave balistike, dronëve sulmues dhe luftës elektronike. Kjo përbën një pjesë thelbësore të doktrinës iraniane të luftës asimetrike. Teherani synon ta detyrojë kundërshtarin të shpenzojë sasi të mëdha municionesh interceptuese për të neutralizuar mjete sulmuese relativisht më të lira.
Në këtë kontekst, pretendimi iranian se sistemet amerikane THAAD dhe Patriot janë bërë joefektive duhet trajtuar me rezervë. Asnjë sistem i mbrojtjes ajrore nuk garanton mbrojtje absolute, por as depërtimi i disa raketave nuk dëshmon dështimin e plotë të tij. Efektiviteti varet nga numri i objektivave, intensiteti i sulmeve, disponueshmëria e interceptorëve dhe koordinimi i sistemeve të mbrojtjes.
Sa i përket armës së re të paralajmëruar nga Teherani, mund të bëhet fjalë për zhvillime në teknologjinë raketore, dronët autonomë ose sistemet e luftës elektronike. Megjithatë, deri më tani nuk ka prova të pavarura që konfirmojnë ekzistencën e një sistemi të ri revolucionar me aftësi të pakrahasueshme. Këto deklarata mund të kenë edhe karakter psikologjik dhe parandalues ndaj kundërshtarëve.
Vlerësimi im strategjik është se Irani po përgatitet jo vetëm për një kundërpërgjigje të kufizuar, por për mundësinë e një konflikti të zgjatur. Për këtë arsye, ai synon të ruajë kapacitetet e prodhimit, magazinimit dhe përdorimit të armëve edhe pas goditjeve të mundshme ajrore.
Nga ana tjetër, SHBA-ja dhe Izraeli kanë epërsi të konsiderueshme në aviacionin luftarak, inteligjencën, zbulimin satelitor dhe teknologjinë e goditjeve precize. Përballja ndërmjet këtyre dy koncepteve ushtarake mund ta bëjë çdo konflikt të ri shumë më kompleks dhe me pasoja përtej rajonit.
Rreziku nuk kufizohet vetëm në aspektin ushtarak. Një përshkallëzim i ri mund të kërcënojë Ngushticën e Hormuzit, furnizimin global me energji dhe stabilitetin ekonomik ndërkombëtar.
Në përfundim, qytetet nëntokësore të raketave janë një element i rëndësishëm i strategjisë iraniane të mbijetesës, por nuk garantojnë paprekshmëri apo fitore ushtarake. Fuqia reale e një shteti nuk matet vetëm me numrin e raketave që posedon, por me aftësinë për të ruajtur industrinë, logjistikën, ekonominë dhe sistemin e komandimit gjatë një lufte.
Lufta moderne nuk fitohet vetëm duke goditur objektivat e kundërshtarit, por edhe duke pasur aftësinë të mbijetosh, të rikuperosh kapacitetet dhe të ruash fuqinë për të vazhduar luftën.
admin7