Vetëm 1 në 3 programe të BE-së kundër dronëve pritet të përfundojë deri në vitin 2030

Vetëm rreth një e treta e programeve të Bashkimit Evropian për kundërveprimin ndaj dronëve dhe mbrojtjen ajrore me rreze shumë të shkurtër pritet të realizohen deri në vitin 2030, pavarësisht një rritjeje gjashtëfish të investimeve ndërmjet viteve 2024 dhe 2025, sipas një raporti konfidencial të Agjencisë Evropiane të Mbrojtjes (EDA), të siguruar nga Euronews të enjten.

Raporti vjetor i vitit 2026 për gatishmërinë në mbrojtje, i cili vlerëson kapacitetet ushtarake të shteteve anëtare të BE-së, nxjerr në pah boshllëqet e vazhdueshme në aftësinë e Evropës për t’iu kundërvënë kërcënimit në rritje të paraqitur nga sistemet pa pilot.

“Investimet në kapacitetet kundër dronëve dhe mbrojtjen ajrore me rreze shumë të shkurtër u rritën gjashtëfish ndërmjet viteve 2024 dhe 2025, si përgjigje ndaj kërcënimit në rritje të paraqitur nga sistemet pa pilot, megjithëse vetëm rreth një e treta e programeve pritet të realizohen deri në vitin 2030”, thuhet në raport.

Dokumenti iu shpërnda qeverive evropiane javën e kaluar.

Raporti publikohet në një kohë kur vendet përgjatë krahut lindor të BE-së, që shtrihet nga rajoni i Baltikut deri në Detin e Zi, përballen me shqetësime në rritje lidhur me kërcënimet nga dronët, përfshirë incidentet e lidhura me dronët.

Sipas raportit, vendet e BE-së pritet të investojnë 18.9 miliardë euro (21.1 miliardë dollarë) në teknologjitë e dronëve ndërmjet viteve 2024 dhe 2029.

“Pavarësisht vëmendjes së madhe që i është kushtuar blerjes së kapaciteteve të dronëve dhe kundërvënies ndaj dronëve, boshllëqet e konsiderueshme në kapacitete dhe varësitë nga jashtë vazhdojnë të ndikojnë në gatishmërinë e përgjithshme evropiane”, thuhet në raport.

EDA-ja identifikoi gjithashtu mangësi të konsiderueshme, përfshirë prokurimin e fragmentuar në nivel kombëtar, ndërveprueshmërinë e kufizuar, kapacitetin e pamjaftueshëm për eksperimentim dhe kapacitetin e pamjaftueshëm të industrisë për të rritur me shpejtësi prodhimin, veçanërisht për dronët e armatosur.

Raporti tha se adresimi i këtyre boshllëqeve do të kërkonte investime relativisht modeste krahasuar me kapacitetet e tjera të mbrojtjes, por do të varej nga financimi i qëndrueshëm dhe nga një qasje më e shkathët dhe më e integruar.

Sipas raportit, sektori mund të zgjerohet deri në 140% deri në vitin e ardhshëm, nëse mbështetet nga një kuadër i përshtatshëm investimesh.

Ai paralajmëroi se ritmi i shpejtë i zhvillimit teknologjik po krijon një rrezik në rritje që sistemet ushtarake mund të bëhen të vjetruara përpara se të vendosen./AA